Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2023/1726 K.2024/757

2- ..... VEKİLİ : Av.

DAVA

Alacak (Ticari Satıma Konu Malın İadesi)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 24/04/2024

YAZIM TARİHİ : 24/04/2024

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya.. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile açılan alacak davasında 03/10/2023 tarihinde tesis edilen davanın kısmen kabulüne ilişkin karara karşı davalıların istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ....., satıcı .....

Otomotiv Ticaret Anonim Şirketi'nden 26/03/2019 tarihinde 155.000,00 TL bedelli Konya ...Noterliğinin ....yevmiye nolu araç satış sözleşmesine istinaden tanzim edilen 31/03/2019 tarihli fatura ile beyaz renkli,.... plakalı, Volkswagen marka, Crafter Panelvan model .... şasi, .... motor numaralı aracı devraldığını, davacının bir süre sonra aracın direksiyonunu sağ ya da sola tam tur döndürülmüş iken geri manevra yapıldığı takdirde direksiyon rot kolunun ön lastiğin iç kısmına sürtmekte olduğunu, aynı zamanda direksiyon manevralarında rot kolunun şasiye bağlandığı yerden olağan dışı sesler geldiğini tespit ettiğini,

davacı söz konusu arızaların giderilmesi için 10/06/2019 tarihinde yetkili servis......

Otomotiv Sanayi ve Tic A.Ş' ye durumu bildirdiğini, bildirim neticesinde aracın serviste incelemeye alındığını, en sonunda üretici firmadan gelen parça araca montajlanarak sorunun çözüldüğü yetkili servis tarafından davacıya bildirildiğini, yetkili servisin yapmış olduğu geçici onarımın araçtaki problemi ortadan kaldırmadığının davacı tarafından tespit edildiğini, yapılan sözlü görüşmeler neticesinde de bu ayıbın giderilemeyeceğinin bildirildiğini, 11/09/2019 tarihinde Ankara ..

Sulh Hukuk Mahkemesinden delil tespiti talep ettiklerini, makine mühendisi bilirkişi tarafından tanzim edilen bilirkişi raporunda "aracın direksiyonu sağ tarafa veya sol tarafa tam tur döndürülmüş iken geri manevra yapıldığı takdirde direksiyon rot kolunun ön lastiğin iç kısmına sürtmekte olduğu, bu durum sürücü ve yolcuların can güvenliğini tehlikeye düşürecek kadar tehlikeli olduğu;

ayrıca direksiyondan tıkırtı şeklinde ses geldiğinin tespit edildiğini, aracın ayıpsız bir misli ile değiştirilmesine karar verilmesini, bunun mümkün olmaması halinde fazlaya ilişkin haklarının saklı kalmak kaydıyla, 155.000,00 TL’nin güncelleştirilmiş ederinin, satış tarihi olan 31/03/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt (avans) faizi ile davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya iadesine karar verilmesini, ayrıca Ankara ..

Sulh Hukuk Mahkemesinin ... D. İş sayılı dosyasında yapılan tespit masraflarının da yargılama giderlerine eklenmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ..... Otom.

A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine, davaya konu aracın 26.03.2019 tarihinde 500 kilometrede iken davacı tarafından satın alınarak.... plakası ile tescil edildiğini, satış öncesi alıcının aracı gördüğünü, hiçbir eksiği olmadığını beyan ettiği, test sürüşü ve fiziki kontroller yaptığı aracı satış formunu imzalayarak ayıpsız olarak teslim aldığını, davacının Noter satış evraklarında da görüleceği üzere araçta herhangi bir ayıp eksik hata/kusur bulunmadığı yönünde beyanı bulunduğunu, araç satışından dava açılmasına kadar geçen süreçte davalı şirkete yöneltilmiş herhangi bir talep bulunmadığını,

03.05.2019 tarihinde yetkili servise yapılan ilk başvuruda müşterinin istek ve şikayetlerinin 1. yıllık bakım yapılması, gaza basılınca teyip sesinin kısılması ve fan motoru sürekli çalışıyor şeklinde olduğunu, bir sonraki yetkili servis girişinin 11.06.2019 tarihinde olduğu müşterinin istek ve şikayetlerinin gaza basılınca teyip sesi düştüğü, sağ arka çıtanın çıktığı ve geri geri giderken direksiyonun kilitlendiği şeklinde olduğunu, 19.09.2019 tarihindeki servis girişinde ise müşterinin yalnızca 2. yıl bakımının yaptırılmasını istediğini,

28.11.2019 tarihli servis girişinde ise müşterinin istek ve şikayetlerinin direksiyon çevirince ses geldiği ve sağ sol kapıdan hava geldiği şeklinde olduğunu, araçta direksiyon kilitlenmesinin esaslı bir hata olduğunu, aracın tesliminden sonra 35.776 kilometre yol kat etmesinin oldukça zor olduğunu, yapılan tespit dosyasında alınan raporun kabulünün mümkün olmadığını belirterek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ..... Otom. Ve Tic.

A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; yetkisizlik kararı verilmesini, davalı şirketin ithalatçı olduğunu, husumet yöneltilmesini haklı gösterecek koşullar oluşmadığından davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesini, ticari satışlar için öngörülen ihbar külfeti yerine getirilmediğinden davacının seçimlik hak kullanmasının mümkün olmadığını, delil tespitinin yokluklarında yapılması nedeniyle hükme esas alınmasının mümkün olmadığını, davacının “aracın güncelleştirilmiş bedeli” şeklindeki talebinin hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, dava konusu aracın ayıplı olmadığını, dava konusu aracın servis geçmişine göre;

araçta meydana gelen onarım ihtiyacının oluşumunda ürün kaynaklı ve/veya yetkili servis bakım-onarım yöntemi kaynaklı bir etkenin söz konusu olmadığını, aracın onarım ihtiyaçlarının gerekçeleri, uygulanması gereken onarım yöntemlerinin, yapılacak işlerin tek seferde ve doğru olarak belirlendiğini, onarımın en kısa sürede sonuçlandırıldığını, üretimden kaynaklı bir ayıbın olmadığını, feshin satıcı aleyhine doğurduğu sakıncanın alıcı lehine doğurduğu faydadan büyük olduğunu, davanın nedeni olarak gösterilen maddi vakıa bedel indirimine ya da ücretsiz onarıma yol açacak,

nitelikte olduğundan aracın misli ile değiştirilmesi yönündeki talebin reddi gerektiğini, faizin aracın iadesi ile başlayacağını, dava konusu aracın misli ile değiştirilmesine karar verilmesi halinde ayıplı malın her türlü takyidattan arındırılmış halde taraflarına teslimi gerektiğini, davacının aracı kullandığı süre için kullanım bedeli hesaplanması ve semen tenzili yapılması gerektiğini, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince "...Somut olayda; davacı .....'nin, satıcı ..... Otomotiv Ticaret Anonim Şirketi'nden 26/03/2019 tarihinde Volkswagen marka, Crafter Panelvan model aracı satın aldığı, bir süre sonra direksiyonun hareketine bağlı olarak araçta sorun oluştuğu, araçta ortaya çıkan sorunun davalı tarafından giderilmemesi nedeniyle mahkememizden satın alınan aracın öncelikle misliyle değişimi, mümkün olmaması halinde aracın güncel değerinin iadesine yönelik alacak davası açıldığı, mahkememizce uzman bilirkişi heyetinden alınan rapora göre; ayıbın kullanıcı hatasından kaynaklanmadığı, imalat kaynaklı olduğu,

ayıbın olağan bir gözden geçirme ile fark edilebilecek nitelikte olmadığı, zira ön düzen açılarının bilgisayarlı cihaz ile kontrolünde dahi tespit edilemediği hususu göz önüne alındığında ayıbın gizli ayıp niteliğinde olduğu, davalılar tarafından aracın ücretsiz onarımının sağlanmasının mümkün olan en ekonomik çözüm olacağı, onarımın sağlanması halinde aracın ayıpsız emsalleri gibi kullanımının mümkün olması ve aracın şimdiye kadar kullanımının davacıya sağladığı fayda dikkate alındığında bedelde indirim gerekmeyeceği, yönünde tespitte bulunulduğu, alınan bilirkişi raporunun denetime elverişli ve hüküm kurmaya yeterli olduğu,

alınan bilirkişi raporu doğrultusunda, ayıbın gizli ayıp olduğu, davacının aracı servise götürmekle ayıp ihbarını zamanında gerçekleştirmiş olduğu, davalı ..... Otomotiv Servis ve Ticaret A.Ş.'nin aracın ithalatçısı olması nedeniyle diğer davalı .....

Otomotiv Ticaret A.Ş. ile birlikte araçtan kaynaklanan ayıplardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, davacı tarafından aracın belli bir süre kullanılmış olması ve bilirkişilerce onarımın sağlanması halinde aracın ayıpsız emsalleri gibi kullanımının mümkün olduğu yönündeki tespitleri de birlikte değerlendirildiğinde, hakkaniyete en uygun kararın aracın onarım ücretinin davalılarca karşılanması gerektiği yönünde kanaat oluşmuş ve oluşan vicdani kanaat ile..." gerekçesiyle davacının davasının kısmen kabulü ile.

87.600,00 TL işçilik ve onarım bedelinin 26.07.2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı ..... Otom.

A.Ş. vekili istinaf dilekçesinde özetle; cevap dilekçesindeki beyanlarını tekrar ederek, dava konusu sorunların aracın ayıplı olmadığından değil bizzat davacının kullanımından kaynaklanan problem olduğu açık ve anlaşılır olmasına rağmen bilirkişi raporlarında ısrarla ayıptan bahsedildiğini, bilirkişi kök raporlarına itirazlarının teknik açıklamalarla aydınlatılmadığını, kök rapordan daha çok çelişki içeren ek rapor hazırlandığını, bilirkişilerin 05.12.2021 tarihli kök raporu bu gerçekleri gözardı ederek ve ilk rapordaki değerlendirmeleri tekrarlayarak,

itirazlarını dikkate almadan 24.11.2022 tarihli ek raporda ve bu ikinci ek raporda aynı görüşleri tekrarladığını, raporlarda bozma ilamındaki eksikliklerin giderilmediğini, sadece tam tur direksiyon kırmada ortaya çıkan sözde arızanın seyir güvenliğini tehlikeye düşürmesi ve lastiklere patlayacak derecede zarar vermesi fizik kuralları dahilinde mümkün olmadığını belirterek istinaf talep etmiştir.

Davalı .....

Otom vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu aracın ayıplı olmadığını, araca ilişkin düzenlenen toplam 11 adet servis kaydından 4 adedinin “Bakım” konulu, 1 adedinin “Hasar onarımı” konulu olduğu 24.11.2022 tarihli bilirkişi raporuna konu edilen şikayete yönelik olarak sadece 1 adet servis girişinin bulunduğunu, diğer servis kayıtlarının çeşitli servis ihtiyaçlarını içerdiğini, yaklaşık 4 yıl ve 115.000 km’lik oldukça uzun kullanım süresi ve mesafesi boyunca imalat hatası ve/veya gizli ayıp olduğu iddia edilen duruma dair bir onarım ihtiyacı veya bir hasar araçta bulunmadığını,

mahkeme kararına dayanak raporda "yürür aksam açılarının ve teknik değerlerinin fabrika tolerans değerleri içinde olduğu2 tespiti yapılmasına rağmen kişisel yorum tercih edilerek araçta imalat hatası gizli ayıp olduğu iddiasına yer verildiğini, bilirkişi raporuna itirazlarının mahkeme tarafından görmezden gelinmiş, itirazlarının açıklattırılmamış olduğunu, husumet itirazlarının kararda değerlendirilmediğini, müvekkili şirkete husumet yöneltilmesini haklı gösterecek koşulların oluşmadığını, dava konusu araçta ürün kaynaklı veya yetkili servis bakım onarım kaynaklı giderilmeyen bir arıza onarım ihtiyacı veya gizli ayıp söz konusu olmadığını,

kişisel değerlendirmelerden ibaret, konusuna özgü bilimsel, teknik bir detay içermeyen bilirkişi raporu dayanak gösterilerek verilen kararın haksız olduğunu belirterek istinaf talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; dava konusu araçtaki ayıp nedeniyle aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi, bunun mümkün olmaması halinde bedel iadesi istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Dairemizce yapılan inceleme sonucunda; dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklara ve gerekçe içeriğine göre, mahkemece taraflar arasındaki uyuşmazlığın somut olayın özelliklerine uygun olarak belirlendiği, yargılamanın Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nda belirtilen usullere uygun olarak yürütüldüğü, taraflarca gösterilen hükme etki edecek delillerin usulüne uygun olarak toplandığı,

mahkemece hükme esas alınan ve dairemizce de usul ve yasaya uygun görülen ODTÜ Mühendislik Fakültesi, Makine Mühendisliği Bölümü öğretim görevlilerinden oluşan bilirkişi kurulunun ek raporu ve 2.ek raporunda, dava konusu araçtaki ayıpların niteliğinin ve ayıpların giderilmesi için yapılması gereken onarım bedelinin belirlendiği, davacı tarafça dava konusu araçtaki ayıp nedeniyle aracın ayıpsız misli ile değiştirilmesi, bunun mümkün olmaması halinde bedel iadesi isteminde bulunulduğu,

mahkemece onarımın sağlanması halinde aracın ayıpsız emsalleri gibi kullanımın mümkün olduğuna yönelik bilirkişi görüşü doğrultusunda, onarım bedelinin tahsilinin hakkaniyete daha uygun olduğu kanaatiyle yazılı şekilde karar verildiği, davalı ..... Otomotiv Tic.

A.Ş.'nin, ithal eden olarak ayıba karşı tekeffül sorumluluğunun bulunduğu, buna göre davalılarca ileri sürülen istinaf nedenlerinin yerinde olmadığı, mahkemece delillerin takdirinde ve yasa kurallarının olaya uygulanmasında bir isabetsizlik görülmediği, davanın kısmen kabulüne ilişkin kararda kamu düzenine aykırı herhangi bir husus bulunmadığı, kararın usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davalıların istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1. maddesi gereği esas yönünden reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Üye · e-imzalıdır · Katip · e-imzalıdır