Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2023/385 K.2023/1794

: 2-

VEKİLİ

DAVALI

VASİ

DAVA

Menfi Tespit (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan)

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 27/09/2023

YAZIM TARİHİ : 02/10/2023

Davacılar tarafından davalı aleyhine Konya .... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...... Esas sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davasında 31/03/2022 tarihinde tesis edilen davanın kısmen kabulüne ilişkin karara karşı davacıların istinaf kanun yoluna başvurması üzerine üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerine ait olduğu iddia edilen 50.000,00 TL tutarındaki borcu ödemedikleri gerekçesiyle müvekkilleri aleyhinde Konya ....

İcra Müdürlüğünün ...... sayılı dosyasında kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile takip başlatıldığını, senetteki imzalar ve yazıların müvekkillerine ait olmadığını, senetin müvekkillerinin bilgisi dahilinde olmadan müvekkilleri adına doldurulduğunu, yine başkaları tarafından imzalandığını, davalı tarafından müvekkiller aleyhine ihtiyati haciz talebinde bulunulduğunu, sonra da bu talepten vazgeçildiğini, müvekkiller kendilerine ait olmayan bir senedin icra takibine geçilmesi nedeniyle mağdur edilmeye çalışıldığını, müvekkillerinin ne davalıya ne de başka birisine karşı borcu bulunmadığını, bu nedenlerle fazlaya dair talep,

dava ve sair hukuksal hakları saklı kalmak kaydıyla Konya ..... Asliye Ticaret Mahkemesinin .......

İş sayılı 18/09/2020 tarihli Konya ...İcra Müdürlüğünün ..... sayılı icra takibinin ihtiyaten durdurulmasına ilişkin ihtiyati tedbir kararının devamına, müvekkillerinin davalıya borçlu olmadığının tespiti ile sahte senedin iptaline, davalının haksız ve kötü niyetli takip yapmış olması nedeni ile senette yazılı miktar olan 50.000,00 TL'nin %40'ından aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine, müvekkillerin dava sebebiyle uğradığı zararların tazminine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı davaya cevap vermemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Yapılan yargılama sonucunda; "...yargılamaya esas alınan imza incelemesine yönelik raporda Konya ... İcra Müdürlüğünün ......

Esas sayılı icra takibine konu senet üzerindeki davacı ... adına atılan imzaların davacı ... el ürünü olduğu, diğer davacı ...'e ait olduğu iddia olunan imzaların davacı ...'ün el ürünü olup olmadığının tespit edilememesi karşısında dava konusu senet üzerindeki ... adına atılı olan imzaların bu kişi elinden sadır olduğuna yönelik ispat külfeti davalı üzerinde olduğundan ve ilgili ATK raporu usulüne uygun şekilde tebliğ edilmesine rağmen rapordaki tespitlerin aksini gösterir muteber herhangi bir delil sunulmadığından,

senet üzerindeki imzaların eli ürünü olduğu sabit olan davacı ... yönünden davanın reddine, senet üzerindeki imzaların eli ürünü olup olmadığı tespit edilemeyen ve aksini gösterir herhangi bir muteber delil sunulmayan davacı ... yönünden davanın kabulüne karar vermek gerekmiştir...." gerekçesiyle; davanın kısmen kabulü ile; davacı ... yönünden davanın reddine, davacı ...'ün Konya .... İcra Müdürlüğü'nün ......

Esas sayılı takip dosyasında, takibe konu edilen 10.01.2020 keşide, 30.06.2020 vade tarihli 50.000,00 TL bedelli bonodan dolayı borçlu olmadığının tespitine, bononun davacı ... yönünden iptaline, kötüniyet tazminat taleplerinin reddine, Konya ... İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı icra dosyasında, takibin durdurulmasına yönelik verilen ihtiyati tedbir kararının karar kesinleştiğinde kaldırılmasına karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; senetteki imzalar ve yazıların müvekkillere ait olmadığını, dava konusu senet üzerinde taraflarınca haricen uzman görüşüne başvurulmuş olup, inceleme konusu senedin ön yüzünde yer alan borçlu ve kefil imzalarının müvekkiller tarafından atılmadığının tespit edildiğini, dosya kapsamında alınan ATK raporlarının ise gerçeği yansıtmamakla birlikte hükme esas alınmasının mümkün olmadığını, ATK raporu ile uzman mütalaası arasındaki çelişkinin giderilmediğini, yerel mahkeme uzman mütalaasını değerlendirme dışı bırakarak,

kurulan hükmün gerekçelendirilmediğini, İcra Müdürlüğündeki belgenin kambiyo vasfına haiz senet hükmünde bile olmayıp, olması gereken şekil şartlarını taşımadığını, Yargıtay... HD .... E. ......K. ve İstanbul BAM .... Hukuk Dairesi'nin ...... E. ........

K. sayılı ilamlarının da bu hususu vurguladığını, davalının, ayrıca ....... ve/veya mirasçılarına karşı hiçbir icra takibinde bulunmadığını, senedin arka yüzünde bulunan imza incelemesinin yapılamadığını, delillerinin toplanmadığını, haricen edinilen bilgilere göre davalının bu senedi almasını gerektirecek herhangi bir aktif ticari faaliyetinin bulunmadığını, davalı aleyhinde dava konusu senet sebebiyle ayrıca Konya Cumhuriyet Başsavcılığına suç duyurusunda bulunulduğunu, soruşturma dosyasının bekletici mesele yapılması gerektiğini, davalı aleyhine kötü niyet tazminatına hükmedilmemiş olmasının hukuka aykırı olduğunu belirterek.

Konya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin....... E. ....... K. 31.03.2022 tarihli kararının kaldırılarak talepleri doğrultusunda yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın tümüyle kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, bonodan kaynaklı menfi tespit talebine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun “Nispi harçlarda ödeme zamanı” başlıklı 28.maddesinin 1. fıkrasında aynen “(1) sayılı tarifede yazılı nispi harçlar aşağıdaki zamanlarda ödenir” denildikten sonra 23/07/2010 gün ve 6009 S.K/18. maddesi ile değişik (a) bendinde “Karar ve ilam harcı” alt başlığı ile “Karar ve ilam harçlarının dörtte biri peşin, geri kalanı kararın verilmesinden itibaren iki ay içinde ödenir. Bakiye karar ve ilam harcının ödenmemiş olması, hükmün tebliğe çıkarılmasına, takibe konulmasına ve kanun yollarına başvurulmasına engel teşkil etmez.” düzenlemesine yer verilmiştir.

Aynı Kanunun 16/3. maddesinde ise; "Değer tayini mümkün olan hallerde dava dilekçelerinde değer gösterilmesi mecburidir. Gösterilmemişse davacıya tesbit ettirilir. Tesbitten kaçınma halinde, dava dilekçesi muameleye konmaz" denilmiştir. “Harcı Ödenmeyen İşlemler” başlığını taşıyan 32. maddede ise, “Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz. Ancak ilgilisi tarafından ödenmeyen harçları diğer taraf öderse işleme devam olunmakla beraber bu para muhakeme neticesinde ayrıca bir isteğe hacet kalmaksızın hükümde nazara alınır.” hükmü getirilmiştir.

Yukarıda belirtilen madde hükümlerinden de anlaşılacağı üzere, karar ve ilam harcının peşin olarak yatırılması gereken miktarı ile maktu başvuru harcı ödenmedikçe, davaya devam edilmesi olanağı bulunmamaktadır.

Nitekim, 492 Sayılı Kanun'un 29. maddesinde, yargılama sırasında tespit olunan dava değerinin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o celse için yargılamaya devam olunacağı, takip eden celseye kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunamayacağı; Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 150.ci maddesinde de gösterilen süre içinde dosyanın işleme konulmasının noksan olan harcın ödenmesine bağlı olduğu belirtildiğine göre, dava açıldığında yatırılması gereken başvurma harcı ile peşin karar ve ilam harcının hiç yatırılmaması halinde de, aynı şekilde anılan harçlar ilgilisince ödenmedikçe davaya devam edilmesi olanağından söz edilemez. Peşin harç ve ilamın tamamlanmamasının müeyyidesi ise dosyanın işlemden kaldırılmasıdır.

Menfi tespit davaları nispi harca tabi olup, aralarında zorunlu dava arkadaşlığı bulunmayan davacıların dava sebepleri de ayrı ise her iki tarafça ayrı ayrı harç yatırılması gerekir. Harç hususu kamu düzenine ilişkin olup, mahkemece resen dikkate alınması gerektiği gibi istinaf incelenmesinde de resen dikkate alınır.

Dosyanın incelenmesinde; davacılar arasında zorunlu dava arkadaşlığının bulunmadığı, dava açılırken yatırılması gereken peşin ve başvuru harcının davacı ... tarafından yatırıldığı ancak davacı ...'den 853,88 TL peşin harç alınması gerekirken 89,60 TL harç alındığı anlaşılmakla, mahkemece davacı ...'e eksik harcı tamamlamak üzere kesin süre verilerek oluşacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken, yargılamaya devamla karar verilmesi usule aykırı olmuştur.

Bu nedenlerle davacıların istinaf talepleri incelenmeksizin kamu düzenine aykırılık nedeniyle HMK 353/1.a.6 maddesi gereğince ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, eksiklikler giderilerek karar verilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaatiyle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

...Ç

MUHALEFET ŞERHİ

6100 sayılı HMK'nın harç ve giderlerin yatırılması başlıklı 344.maddesinde "İstinaf dilekçesi verilirken, istinaf kanun yoluna başvuru için gerekli harçlar ve tebliğ giderleri de dâhil olmak üzere tüm giderler ödenir. Bunların hiç ödenmediği veya eksik ödenmiş olduğu sonradan anlaşılırsa, kararı veren mahkeme tarafından verilecek bir haftalık kesin süre içinde tamamlanması, aksi hâlde başvurudan vazgeçmiş sayılacağı hususu başvurana yazılı olarak bildirilir.

Verilen kesin süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde, mahkeme başvurunun yapılmamış sayılmasına karar verir.

Bu karara karşı istinaf yoluna başvurulması hâlinde, 346 ncı maddenin ikinci fıkrası hükmü kıyas yoluyla uygulanır." hükmünün yer aldığı, 352/1.ç maddesi gereğince Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesince dosya üzerinde yapılacak ön inceleme sonunda başvuru şartlarının yerine getirilmemesi halinde öncelikle gerekli kararın verileceği, Harçlar Kanununun 32.maddesi gereğince yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemlerin yapılamayacağı, dosyanın incelenmesinde istinaf talebinde bulunan davacılardan sadece ... tarafından istinaf başvuru ve maktu istinaf karar ilam harcının yatırıldığı,

diğer davacı ... tarafından istinaf kanun yoluna başvuru harcı ile karar harcının yatırılmadığı, ...'ün istinaf başvuru talebinin incelenmesi için öncelikle istinaf başvuru harcı ve karar harcını yatırması gerektiği, yatırmadığı takdirde ilk derece mahkemesi kararının bu davacı yönünden kesinleşeceği, bu durumda Hukuk Muhakemeleri Kanununun 344. maddesi gereğince 220,70 TL istinaf başvuru harcı ve 80,70 TL maktu istinaf karar harcının bir hafta içerisinde yatırılması hususunda davacı ... vekili adına usulüne uygun muhtıra düzenlenerek tebliğ edilmesine, yapılan uyarı üzerine gerekli harçların yatırılmaması halinde;

istinafa başvurusunun yapılmamış sayılmasına karar verilmesi, kararın usulüne uygun olarak ilgililere tebliğ edilmesi, karara karşı istinafa başvuru süresinin geçmesinden sonra her halükarda davacı ...'in istinaf talebinin incelenmesi için dosyanın dairemize gönderilmesi için 6100 sayılı HMK'nın 352/1.ç maddesi gereğince geri çevrilme kararı verilmesi düşüncesinde olduğumdan sayın çoğunluğun görüşüne katılmıyorum.

Üye ... · e-imzalıdır