Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/1906 K.2025/95

Davacı tarafından Konya.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ....... Esas sayılı dosyası ile açılan çek iptali davasında 28/11/2024 tarihinde tesis edilen tedbir talebinin reddine ilişkin ara karara karşı, davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilin hamili/lehtarı olduğu Halkbank ....... Şubesine ait keşidecisi ... olan 30.11.2024 keşide tarihli ....... seri nolu 750.000,00 TL bedelli çeki müvekkilinin hatırladığı kadarıyla; ....... Mah. ....... Cad.

No:72 Selçuklu/Konya adresinde bulunan kendi evine bıraktığını, ancak 13.11.2024 tarihinde yaptığı incelemede yerinde olmadığını fark ettiğini, tüm aramalarına rağmen bulamadığını, bunun üzerine Konya Cumhuriyet Başsavcılığı’na müracaat ettiğini, çekin kötü niyetli üçüncü şahısların eline geçmesi ve kullanılması durumunda müvekkilinin telafisi mümkün olmayan maddi ve manevi zararlara uğrayacağını, öncelikle tensiple birlikte davaya konu 750.000,00 TL bedelli çekin ödenmemesi için teminatsız olarak ihtiyati tedbir kararı verilmesini, ayrıca çekin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince; "....davacı vekilinin teminatsız olarak talep ettiği ihtiyati tedbir talebinin reddine, 6100 s. HMK'nın 393/1. maddesi gereğince ihtiyati tedbire ilişkin bu ara kararının verildiği tarihten itibaren 1 haftalık kesin süre içerisinde davaya konu Türkiye Halk Bankası AŞ, ......./ Konya Şubesine ait, keşidecisi ... olan, 30.11.2024 keşide tarihli, ....... seri numaralı, 750.000TL bedelli çekin % 20'si (150.000 TL.) oranında nakdi teminatın veya kesin ve süresiz banka teminat mektubunun Mahkememize ibrazı halinde davacının ihtiyati tedbir talebininin kabulü ile;

çekler hakkında ödeme yasağı konulmasına, teminat yatırıldığında çeklerin bedelinin ödenmemesi için muhatap banka şubesine müzekkere ve adres bildirildiğinde ayrıca keşideciye ihtarname gönderilmesine..." karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ihtiyati tedbir kararının teminatsız olarak verilmesi yerine teminat ve üstelik çok yüksek %20 oranında teminat ile verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, davaya konu çek iptali davasında müvekkilinin zaten mağdur olduğunu, davanın hasımsız olduğunu beyanla müvekkilinin hamili/lehtarı olduğu Halkbank ....... Şubesine ait keşidecisi ... olan 30.11.2024 keşide tarihli 750.000,00 TL bedelli çekin ödenmemesi için teminatsız olarak ihtiyati tedbir konulmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep; ihtiyati tedbir istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Davacının, dava konusu ettiği çeki kaybettiğini beyan ederek zayi nedeniyle çekin iptalini ve çeke ödeme yasağı konulması yönünde ihtiyati tedbir talep ettiği, davacının dava konusu ettiği çekin hesap sahibi, başka bir ifadeyle çekin keşidecisi olduğu anlaşılmıştır.

Çek hakkında da uygulanması gereken 6102 sayılı TTK'nın 757/1.maddesi gereğince, iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişi, ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebilir.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 389. maddesinde ''Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. Birinci fıkra hükmü niteliğine uygun düştüğü ölçüde çekişmesiz yargı işlerinde de uygulanır. '' hükmü düzenlenmiştir.

Aynı kanunun 390. maddesinde de '' İhtiyati tedbir, dava açılmadan önce, esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden; dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilir. Talep edenin haklarının derhâl korunmasında zorunluluk bulunan hâllerde, hâkim karşı tarafı dinlemeden de tedbire karar verebilir. Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. '' düzenlemesi bulunmaktadır.

Aynı kanunun 392/1 maddesinde ihtiyati tedbir talep edenin haksız çıktığı takdirde karşı tarafın ve üçüncü kişilerin bu yüzden uğrayacakları muhtemel zararlara karşılık teminat gösterilmesinin zorunlu olduğu, aynı kanunun 87/1 maddesinde ise bir davada verilecek teminat tutarını ve şeklini hakimin serbestçe tayin edeceği hüküm altına alınmıştır.

Somut olayda, ilk derece mahkemesince davacının teminatsız olarak ihtiyati tedbir verilmesi talebinin reddine karar verilmesinin usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davacının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Üye ... · e-imzalıdır · Katip ... · e-imzalıdır ....