Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/875 K.2025/124

Taraflar arasında görülen davada Konya.... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ......... Esas - ......... Karar sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davacı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içerisinde verildiği anlaşılmış olmakla, dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendikten ve üye hakimin görüşleri alındıktan sonra işin gereği görüşülüp, düşünüldü:

DAVA

Davacı vekili, tarafların yem alışverişi konusunda anlaşarak dava konusu takibe dayanak 13/02/2023 tanzim, 15/03/2023 vade tarihli, 1.150.000,00 TL bedelli senedin davalı tarafa verildiğini ancak, davalının müvekkiline teslim etmesi gereken yemi teslim etmediğini, davalı tarafça bununla ilgili fatura düzenlenmediği gibi, yemleri teslim ettiğine ilişkin herhangi bir mal teslim fişi de düzenlenmediğini, bu nedenle senedin bedelsiz kaldığını, müvekkili hakkında icra takibine girişilene kadar müvekkilinin malların kendisine teslim edileceğini düşündüğü için menfi tespit davası açmadığını,

davalı tarafın haksız ve kötü niyetli bir şekilde icra takibine giriştiğini, müvekkili ile davalı arasında yem alışverişi haricinde bir ilişkinin mevcut olmadığını, aksi durumun varlığının davalı tarafça ispatlanması gerektiğini ileri sürerek, müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespiti ile davalı aleyhine takip konusu miktarın %20'si oranında kötüniyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı tarafça cevap dilekçesi ibraz edilmemiş, davalı vekili yargılama sırasında, davacının iddiasını senetle ispat etmesi gerektiğini ve davanın reddini talep ettiklerini beyan etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece, "... Konya.... İcra Müdürlüğünün ......... Esas sayılı takip dosyasında takibe konu 13/02/2023 keşide, 15/03/2023 vade tarihli 1.150.000,00 TL bedelli bononun taraflar arasındaki yem alışverişinden kaynaklı olarak verildiği, davalı tarafın müvekkiline teslim etmesi gereken yemleri teslim etmemesi sebebiyle bononun bedelsiz kaldığı ileri sürülerek, davacının bu bonodan dolayı davalıya borçlu olmadığının tespiti talep edilmiş olup.

HMK'nun 190. ve MK'nun 6. maddeleri gereğince davada ispat yükü davacı taraftadır. Takibe ve davaya konu bononun metninde senedin nakden veya malen olduğuna dair herhangi bir ibare bulunmadığı gibi, davacının iddiasının dayandığı yem alışverişine ilişkin taraflar arasında herhangi bir yazılı sözleşme de bulunmamaktadır.

Davaya konu bono bedel kaydı içermediğinden kayıtsız şartsız borç ikrarı içeren senet olarak değerlendirilir ve kural olarak ispat yükü bononun bedelsiz olduğunu ileri süren tarafa aittir. Her ne kadar davacı tarafça davaya konu bononun davalıya yem alış verişi nedeniyle verildiği ileri sürülmüş ise de; bu iddialar doğrultusunda herhangi bir yazılı belge ibraz edilememiştir.

Davalı vekilince HMK 200/2. maddesi gereğince tanık dinletilmesine muvafakat edilmediğinden, davanın değeri ve niteliği nazara alınarak bu talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

Mahkememizce yapılan araştırmada davacı .........' un tacir olmadığı tespit edildiğinden HMK 222. maddesi gereğince ticari defterler üzerinde bilirkişi incelemesi yaptırılmamış, ispat yükü kendisinde olan davacı tarafa dava dilekçesinde delil olarak dayanmadığından yemin delili de hatırlatılamamıştır.

Bu nedenlerle davacının davaya konu bonodan dolayı davalıya borçlu olmadığı iddialarını ispatlayamadığı kanaatine varılarak davanın reddine..." gerekçesiyle, ispatlanamayan davanın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili, müvekkilinin davalı ile yem alışverişi hususunda anlaştığını ve takip konusu senedi verdiğini ancak, davalı tarafından müvekkiline yem teslim edilmediğini, senedin bedelsiz kaldığını, davalının kötüniyetle takip başlattığını, taraflar arasında yem alışverişi dışında bir ilişki olmadığını, aksinin davalı tarafından ispat edilmesi gerektiğini, teamül araştırması yapılması talep etmelerine rağmen yapılmadığını, malın teslim edildiğinin davalı tarafından ispat edilmesi gerekirken anılan hususun nazara alınmadığını, isticvap taleplerinin de kabul edilmediğini ileri sürerek, mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, kambiyo senedine dayalı menfi tespit istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve re'sen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

Mahkemece daha önce verilen kararın Dairemizin 2023/1671 E-2024/385 K. sayılı ilamı ile kaldırılmasına karar verildiği, kaldırma kararı sonrası, mahkemece davacının tacir olup olmadığının tespiti için Vergi Dairesi Müdürlüğüne yazılan müzekkere cevabında davacının herhangi bir vergi kaydına rastlanmadığının bildirildiği, müzekkere ekindeki kayıttan ve UYAP sistemi üzerinden yapılan sorgulamadan davacının potansiyel mükellef olarak görünmekte olup, tacir olmadığı anlaşılmıştır.

Davacı tarafça takip ve dava konusu 13.2.2023 keşide, 15.3.2023 vade tarihli, 1.150.000,00 TL bedelli, keşidecisi davacı, lehtarı davalı şirket olan bononun, taraflar arasındaki yem alışverişi nedeniyle verildiği ancak, davalı tarafından mal teslimi yapılmaması nedeniyle senedin bedelsiz kaldığı iddia edilmiş, davalı tarafça, davacının iddiasını ispat etmesi gerektiği savunularak, davanın reddi istenmiştir.

Somut olayda, ispat yükü davacı üzerinde olduğundan davacının senedin bedelsiz kaldığı iddiasını yazılı delille ispat etmesi gerekmektedir.

Davacı tarafça dava dilekçesinde isticvap ve teamül araştırması deliline dayanılmadığı, mahkemece 16.5.2023 tarihli ön inceleme tensip zabtında davacıya verilen ihtarlı süre sonrası ibraz edilen 23.5.2023 tarihli delil listesinde teamül araştırması ve isticvap deliline dayanıldığı ayrıca, 27.09.2023 tarihli celsede verilen ihtarlı süre sonrası ibraz edilen 02.10.2023 tarihli beyan dilekçesinde aynı delillere dayanıldığının beyan edildiği anlaşılmıştır.

Bu durum karşısında, dosya kapsamı, mevcut delil durumu, ileri sürülen istinaf istemleri ile Dairemiz kaldırma kararı nazara alındığında, ispat yükü üzerinde olan davacının iddiasını yazılı delille ispat edemediği, davacı tarafça yemin deliline de dayanılmadığı anlaşılmakla, ilk derece mahkemesince ispat edilemeyen davanın reddine karar verilmesinde herhangi bir isabetsizliğin bulunmadığı ve bu itibarla, davacı vekilinin istinaf isteminin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği sonuç ve kanaati ile aşağıda yazılı şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ......... · e-imzalıdır Üye ......... · e-imzalıdır Üye ......... · e-imzalıdır Katip ......... · e-imzalıdır ......