Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/92 K.2024/416

Davacı tarafından davalı aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin... Esas sayılı dosyası ile açılan menfi tespit davasında 18/12/2023 tarihinde tesis edilen ara karara karşı davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Konya.. İcra Müdürlüğü'nün ...Esas sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalı alacaklı ...'nın dosyayı alacağın temliki yoluyla temlik aldığını, dava konusu senette vade tarihinin yazıyla olan kısımda 28/03/2020 yazıldığını, senedin üst kısmında ise ödeme günü olarak 28/04/2020 yazıldığını ve çift vade içerdiğini, senedin 6102 sayılı TTK'nun 778.

Maddesinin göndermesi ile bonolar hakkında da uygulanması gereken aynı kanunun 703.

Maddesine göre batıl olduğundan kambiyo senetlerine mahsus haciz yoluyla takip yapılmasının mümkün olmadığını, dava konusu takipte davalı alacaklı tarafça satış aşamasına geçildiğini ve müvekkili kooperatifin taşınmazlarının satışı için satış günü dahi verildiğini, arabuluculuğa başvurulduğunu ancak anlaşma sağlanamadığını, bu nedenlerle; ihtiyati tedbir taleplerinin kabulü ile; icra takibinin müvekkili yönünden yargılama sonuna kadar takdiren teminatsız olarak durdurulmasına karar verilmesini, Konya ..

İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takibinden dolayı müvekkilinin davalıya borçlu olmadığının tespitini ve takibin iptalini, senedin batıl olduğunu ve kambiyo vasfında olmadığını bile bile kötüniyetli olarak icra takibi başlatan davalı aleyhinde takip konusu alacak miktarının %20’sinden az olmamak kaydıyla kötüniyet tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN 16/10/2023 TANRİHLİ ARA KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince 30/10/2023 tarihli ara karar ile özetle; ".... Davacının aleyhine başlatılan icra takibinde yukarıda belirtilen İİK 72/3 maddesindeki kesin kurala göre; icra takibinden sonra açılan menfi tespit davalarında takibin durdurulmasına karar verilemeyeceğinden..." gerekçesiyle ihtiyati tedbir talebinin reddine karar verilmiştir.

Davacı vekili 25/10/2023 tarihli dilekçesinde özetle; davalı tarafça dava konusu takip kapsamında satış işlemlerine geçildiğini ve satış günü dahi verildiğini, müvekkilinin telafisi imkansız zararlarla karşı karşıya kalmaması adına İİK 72/3 uyarınca Konya ... İcra Müdürlüğünün . Esas sayılı icra takibi kapsamında icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesine yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN 30/10/2023 TANRİHLİ ARA KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesinin 30/10/2023 tarihli ara kararı ile özetle; "... İİK 72/4 maddesinde ise; menfi tespit davasının alacaklı lehine neticelenmesi halinde ihtiyati tedbir kararının kalkacağı, buna dair hükmün kesinleşmesi halinde alacaklının ihtiyati tedbir dolayısıyla alacağını geç almış bulunmaktan doğan zararlarını gösterilen teminattan alacağı ve alacaklının uğradığı zararın aynı davada takdir olunarak karara bağlanacağı hüküm altına alınmıştır.

Davacının "icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi" talebi de bulunduğundan İİK 72/3 maddesi gereği alacağın % 15’i oranında yatıracağı teminat karşılığında ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesine ..." gerekçesiyle ihtiyati tedbir talebinin kabulü ile; alacağın % 15’i oranında yatıracağı teminat veya bu miktar teminat mektubu karşılığında İİK 72/3 maddesi gereğince ihtiyati tedbir yoluyla icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesine, varsa teminat mektubunun paraya çevrilmemesine karar verilmiştir.

İTİRAZ

Davalı vekili itiraz dilekçesinde özetle; talep konusu .. İcra Müdürlüğü .. E.

Sayılı dosya taraflarınca ...'den temlik alındığını, müvekkilinin iyi niyet sahibi 3. kişi konumunda olduğunu, davacının, mevcut kambiyo senedini vermesi borcu kabul ettiğinin delili olduğunu, ihtiyati tedbir kararı verilmesi hukuki dayanaktan yoksun olduğunu, davacı kooperatifin 300.000 TL borcu kabul ettiğini, müvekkilinin halen kapı pencere sistemleri üzerine kurulmuş bir işletme sahibi olduğunu, işletmesinde 10'nun üzerinde çalışanı bulunmakta ve adına kayıtlı taşınır ve taşınmaz olduğunu,

icra dosyasının tahsili sonrasında davacı tarafın istirdat davası şeklinde davasına devam ederek tahsil kabiliyeti bulunan müvekkilinden alacaklarını tahsil edebileceğini, bu nedenlerle; mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ ARA KARARININ ÖZETİ: İlk derece mahkemesince 18/12/2023 tarihli ara kararı ile özetle; "... Somut olayda; her ne kadar davalı vekili tedbirin kaldırılmasını talep etmiş ise de; İİK'nın 72/3. Maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan ya da açılacak menfi tespit davası ile icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmesinin tedbiren durdurulmasının yukarıda açıklanan kanun maddesi değerlendirildiğinde, ihtiyati tedbir isteyen tarafın muhtemel haklarının güvence altına alınması yönünden gecikmesinde sakınca görülmesi nedeniyle, icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmesinin engellenmesine yönelik ihtiyati tedbir kararı verilmesi gerektiğinden davalı vekilinin tedbirin kaldırılmasına yönelik talebinin reddi ..." gerekçesiyle itirazın reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; tüzel kişiliğe sahip kuruluşların tüm alacak ve borçları ticari defterlerine kayıt etme yükümlülüğü göz önüne alındığında davacı kooperatifin ( borcuna karşılık, borcu kabul ettiği) keşidecisi olduğu kambiyo senedini defterlerine kayıt etmesi gerektiği, 28/02/2020 tarihli satış vaadi sözleşmesine göre .... Yapı Kooperatifinin Konya İcra Dairelerinde ki borçlarının ödenmesi ve taşınmaz satışından dolayı ...

Yapı Kooperatifine 300.000 TL borçlu olduğunun kabul edildiğini, davacının kötü niyetli şekilde borçlu olmadığı iddiasının bulunduğunu, kooperatiflerin genel kurullarına bakanlık temsilcileri katıldığını, ilgili genel kurul toplantı tutanaklarının bir örneklerinin il müdürlüklerinde kayıt altına alındığını, itiraz dilekçesinde davacı kooperatifin Konya Çevre Şehircili ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğünde ki 2020 yılına ait evrakın kül halinde celbi istenmesi karşısında ilk derece mahkemesince bu talepleri yerine getirilmeden ve aslı gibidir onaylısını ibraz ettikleri sözleşme esas alınmadan itirazlarının reddedildiğini,

hukuki dinlenilme haklarının ihlal edildiğini, belirterek ara kararın kaldırılması gerektiğini belirterek istinaf talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Talep, ihtiyati tedbir talebinin kabulüne ilişkin karara itiraz hakkındadır.

Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 389. maddesinde '' Mevcut durumda meydana gelebilecek bir değişme nedeniyle hakkın elde edilmesinin önemli ölçüde zorlaşacağından ya da tamamen imkânsız hâle geleceğinden veya gecikme sebebiyle bir sakıncanın yahut ciddi bir zararın doğacağından endişe edilmesi hâllerinde, uyuşmazlık konusu hakkında ihtiyati tedbir kararı verilebilir. Birinci fıkra hükmü niteliğine uygun düştüğü ölçüde çekişmesiz yargı işlerinde de uygulanır. '' hükmü düzenlenmiştir.

Aynı Kanun'un 390. maddesinde de '' İhtiyati tedbir, dava açılmadan önce, esas hakkında görevli ve yetkili olan mahkemeden; dava açıldıktan sonra ise ancak asıl davanın görüldüğü mahkemeden talep edilir. Talep edenin haklarının derhâl korunmasında zorunluluk bulunan hâllerde, hâkim karşı tarafı dinlemeden de tedbire karar verebilir. Tedbir talep eden taraf, dilekçesinde dayandığı ihtiyati tedbir sebebini ve türünü açıkça belirtmek ve davanın esası yönünden kendisinin haklılığını yaklaşık olarak ispat etmek zorundadır. '' düzenlemesi bulunmaktadır.

2004 sayılı İİK'nın 72/3. maddesinde de '' İcra takibinden sonra açılan menfi tesbit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini istiyebilir. '' hükmü düzenlenmiştir.

Yukarıda yapılan açıklamalardan sonra somut olaya gelindiğinde, icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında davacının takibin durdurulması yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiği, mahkemece bu talebin reddine karar verildiği, davacının 25/10/2023 tarihli dilekçesi ile bu sefer icra veznesindeki paranın alacaklı davalıya ödenmemesi hususunda ihtiyati tedbir talebinde bulunduğu,

İİK 72/3.maddesi gereğince icra takibinden sonra açılan menfi tespit davalarında takibin durdurulmasına yönelik ihtiyati tedbir kararı verilemez ise de, icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde tedbir kararı verilebileceği, mahkemece alacağın % 15'i oranında teminat yatırılması karşılığında icra veznesine yatırılacak paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde ihtiyati tedbir kararı verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmakla; davalının ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf talebinin HMK 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan ... · e-imzalıdır Üye ... e-imzalıdır Üye ... · e-imzalıdır Katip ... · e-imzalıdır