Konya Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi E.2024/922 K.2024/1401

: 2- : 3- : 4-

DAVA

İtirazın İptali

İSTİNAF KARARININ

KARAR TARİHİ : 17/09/2024

YAZIM TARİHİ : 23/09/2024

Davacı tarafından davalılar aleyhine Konya .. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin.... Esas sayılı dosyası ile açılan itirazın iptali davasında 03/05/2024 tarihinde tesis edilen davanın reddine ilişkin karara karşı, davacının istinaf kanun yoluna başvurması üzerine, üye hakimin görüşleri alındıktan sonra dosya incelendiğinde;

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; abone/muris ...'ın .... Mah...Sok. No: 14/1 Selçuklu/Konya adresindeki tesisata ....no ile 17/08/1990 tarihinde abone olduğunu, aboneliğinin 12/11/2020 tarihine kadar devam ettiğini, abone ...'ın 24/11/1992 yılında öldüğünü, ancak aboneliğin mirasçılarca sonlandırılmadığını, aboneliğin 2016/1, 2016/2, 2016/3, 2016/4 ve 2020/10 dönemine ait borçlarının da şuana kadar ödenmediğini, davalılar hakkında Konya .. İcra Müdürlüğü'nün 2....

Esas sayılı dosyası üzerinden MTS takibi başlatıldığını, ödeme emrinin davalı borçlulara tebliğ edildiğini, davalıların Konya .. İcra Müdürlüğü'ne gönderdikleri itiraz dilekçeleriyle takibe itiraz ettiklerini ve takibin durduğunu, davalıların haksız ve kötüniyetle yaptıkları itirazın iptali ile takibin devamına ve takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere tazminata mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; kendi adresinin .... Mah. ....Sok. No: Çankaya/Ankara olduğundan hakkında icra takibi yapılacak ise Ankara İcra Müdürlüklerinde yapılması gerektiğini, yetkisiz yerde dava açıldığını, görevli mahkemenin Tüketici Mahkemesi olduğundan görevsizlik kararı verilmesini, takip dayanağı alacağın hak düşürücü süre içerisinde talep edilmediğini, takip dayanağı alacağın zamanaşımına uğradığını, dosyada bulunan abone bilgi formunda ...'ın su aboneliğinin 12/11/2020 tarihinde fesih edildiğinin görüldüğünü, ayrıca idare tarafından 26/04/2016 tarihinden 07/10/2020 tarihine kadar su sayacının okunmadığını, yetki ve zamanaşımı hususları da nazara alınarak davanın reddini talep etmiştir.

Diğer davalılar tarafından cevap verilmediği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "....Takip 2016 ve 2020 yıllarında abonelik ücretinin ödenmemesinden kaynaklanmaktadır. Muris vergi dairesi cevabi yazısına göre 26/12/1990 tarihi itibariyle ticareti terk etmiştir. Davalıların tacir olduğuna dair bir delil de dosyaya sunulmamıştır. Bu durumda taraflardan birisi (davalılar) tacir olmadığından mahkememizin görevli olmadığı, uyuşmazlık bakımından genel görevli Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğu..." gerekçesiyle dava dilekçesinin görev yönünden reddi ile, mahkemenin görevsizliğine, davaya bakmaya Konya Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğuna karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalıların murisi ağaç işleri işiyle iştigal ettiği ve bu nedenle aboneliğin ticarethane ve murisinde tacir vasfında olduğunun açık olduğunu, ayrıca muris abonelik kaydını ticarethane olarak yaptırdığını ve muris ölünceye kadar da bu vasıfta kullanıldığını, bu nedenle işyerinin ticarethane ve murisinde tacir olması nedeniyle Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğunu, mahkeme gerekçesinde davalıların tacir olup olmadığını tartışmış ancak davalıların sıfatı değil abonelik kaydı yapılan kişi ve işletmenin sıfatının tartışılması gerektiğini beyanla kararın kaldırılarak iş bu mahkemenin görevli olduğunu karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; itirazın iptali istemine ilişkindir.

İstinaf incelemesi HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde ileri sürülen sebeplerle ve resen kamu düzenine aykırılık yönünden sınırlı olarak yapılmıştır.

TTK'nun 4.maddesinde ise ticari davalar tanımlanmıştır.Anılan maddenin 1.fıkrasında "her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın; bu Kanunda..."sayılan davaların ticari dava olduğu öngörülmüştür.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 12. maddesinde "Bir ticari işletmeyi, kısmen de olsa, kendi adına işleten kişiye tacir denir" hükmünü içermektedir.

26/06/2012 tarihinde kabul edilen ve 30 Haziran 2012 tarihli Resmi Gazete'de yayınlanan 6335 sayılı yasanın 2.maddesinde, "6102 sayılı Kanun'un 5.maddesinin başlığı" 2. ticari davalar ve çekişmesiz yargı işlerinin görüleceği mahkemeler" şeklinde, 1. fıkrasında yer alan "davalara" ibaresi ise davalar ve ticari nitelikteki "çekişmesiz yargı işlerine" şeklinde 3.ve 4. fıkraları aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır". şeklinde düzenlenmiştir.

TTK'nın 19.maddesinde "Bir tacirin borçlarının ticari olması asıldır. Ancak, gerçek kişi olan bir tacir, işlemi yaptığı anda bunun ticari işletmesiyle ilgili olmadığını diğer tarafa açıkça bildirdiği veya işin ticari sayılmasına durum elverişli olmadığı takdirde borç adi sayılır.Taraflardan yalnız biri için ticari iş niteliğinde olan sözleşmeler, Kanunda aksine hüküm bulunmadıkça, diğeri için de ticari iş sayılır" hükmü bulunmaktadır.

Görevle ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkin olup taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında re'sen gözetilir. Görevle ilgili hususlarda kazanılmış hak söz konusu olmaz. Mahkeme duruşma yapmadan, yani taraflara tebligat yapıp onları dinlemeden dosya üzerinden de görevsizlik kararı verebilir. Taraflar da yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmış ise veya yapılmamış olsa bile re'sen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip, karara bağlamalıdır.

Bu açıklamalar ışığında somut olaya bakıldığında ise; davalıların murisinin abone grubu ticarethane olarak gözüküyor ise de Konya Ticaret Sicil Müdürlüğü'nden gelen yazı cevabında tacir kaydının bulunmadığının belirtildiği, Konya Vergi Dairesi'nden gelen yazı cevabında potansiyel vergi mükellefi olduğunun bildirildiği, bu nedenle davalıların murisi tacir olmadığından davaya Asliye Hukuk Mahkemesi tarafından bakılması gerektiği, ilk derece mahkemesince verilen görevsizlik kararının usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davacının istinaf başvuru talebinin HMK'nın 353/1.b.1 maddesi gereğince esastan reddine ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Üye · e-imzalıdır Katip · e-imzalıdır