Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2025/1632 K.2026/1004

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen dosyadaki tüm belgeler ve Dairemiz üyesi tarafından hazırlanan raporlar incelendi. Davanın Dairemizin görev alanına girdiği, ilk derece mahkemesi kararının kesin olmadığı, istinaf başvurusunun süresi içinde yapıldığı, başvuru şartlarının yerine getirildiği anlaşılmakla;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde, 09.06.2023 tarihinde meydana gelen trafik kazasında davacının aracında maddi hasar meydana geldiğini, kendisinin de yaralandığını, davalı ...'in kazanın meydana gelmesinde %100 kusurlu olduğunu, aracın ZMMS'nin davalı Allianz Sigorta tarafından, İMMS'inin ise davalı HDI Sigorta A.Ş tarafından yapıldığını, kaza tarihinde aracın piyasa rayiç bedelinin 550.000-600.000 TL civarında olduğunu, pert total kaydı alan araca ilişkin Allianz Sigorta Şirketi tarafından 120.000 TL tazminat ödemesi yapıldığını, aracın hasarlı halde 167.727,00 TL'ye satıldığını ancak pert olan aracın emsali bir araç alınamadığını,

HDI Sigorta Şirketi'ne yapılan başvuruya olumlu dönüş alamadıklarını, davalı Gefco Şirketi'ne ihtarname çekilerek zararların tazminin istendiğini beyan ederek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik aracın gerçek piyasa rayiç bedeli için 100,00 TL, ikame araç bedeli için 100,00 TL olmak üzere toplam 200,00 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari avans faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini talep etmiştir.

Davalı Gefco (Ceva) Şirketi vekili cevap dilekçesinde, davacının taleplerinin zamanaşımına uğradığını, daha önce Allianz Sigorta tarafından hasar dosyasında aracın rayiç bedelinin belirlendiğini, sovtaj bedelinin tahsil edildiğini ve sigorta tarafından belirli bir kısmının karşılandığını, ... tarafından kalan bir meblağın ödenmesi karşılığında herhangi bir taleplerinin olmayacağının beyan edildiğini, bedelin davalı şirket tarafından ödendiğini, kazaya karışan aracın sigortalı olduğunu ve davacı taleplerinin öncelikle sigortadan karşılanması gerektiğini, usulüne uygun sigorta başvurusu yapılmadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı HDI Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde, araç mahrumiyet bedeli taleplerinin sigorta poliçesi teminatı dışında olduğunu, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın dolaylı zararları teminat kapsamı dışında bıraktığını, davaya konu olan pert farkının tespiti için bir hasar dosyası açıldığını ve incelemeye alındığını, sigortalı araç sürücüsünün asli kusurlu olduğunu, talep sahibinin gerekli belgeleri sunmaması nedeniyle dosyanın tamamlanamadığını beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

Davalı Allianz Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde, zamanaşımı itirazları bulunduğunu, davalı şirketin kazaya ilişkin ZMMS poliçesi kapsamında sorumluluğunu yerine getirdiğini, davacıya 21.08.2023 tarihinde 120.000,00 TL pert bedeli ödediğini beyan ederek davanın reddini talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince, davanın kısmen kabulüne, davalı Allianz Sigorta Şirketi aleyhine açılan bakiye pert bedeline ilişkin davanın teminat limitinin tamamının ödenmiş olması nedeniyle reddine, toplam 60.000,00 TL bakiye pert tazminat bedelinin davalılar ..., Ceva Otomotiv Lojistiği Anonim Şirketi (Eski Unvan : Gefco ) ve HDI Sigorta Şirketi'nden 09.06.2023 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte (davalı HDI Sigorta Şirketi yönünden avans başlangıç tarihi 26.04.2024 olup poliçede yer alan limit dahilinde sorumluluğuna gidilmek üzere) müştereken ve müteselsilen tahsil edilerek davacıya verilmesine,

toplam 24.000,00 TL ikame araç tazminat bedelinin davalılar ... ve Ceva Otomotiv Lojistiği Anonim Şirketi'nden (Eski Unvan : Gefco ) 09.06.2023 tarihinden itibaren işletilecek avans faizi ile birlikte tahsil edilerek davacıya verilmesine, davalı sigorta şirketleri aleyhine istenen ikame araç tazminat talebinin poliçelerde teminat bulunmaması nedeniyle reddine karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesi kararına karşı davacı vekili ile davalı CEVA Otomotiv Lojistiği A.Ş vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde, mahkeme tarafından aldırılan bilirkişi raporunda "..

60.000 TL hasar tazminatı kapsamında rücu edilebileceğini ve 24.000 TL araç ikame bedeli hesaplamasında.." şeklinde görüş bildirildiğini, ancak rapor alınmadan önce dilekçelerinde belirtilen rayiç değer ve kiralama değerine dair dosyada objektif, belirlenebilir bir kayıt olmadığını, kaldı tarafımızca da sunulan sahibinden.com site kayıtlarında araçlara dair farklı fiyatlamalar olduğunu belirttiklerini, ancak mahkemenin taleplerini reddettiğini, mahkeme tarafından sorumluluğunun belirlenip hüküm kurulmadığını, sigorta şirketleri lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerektiğini,

hüküm kısmına müştereken ve müteselsilen ibaresinin yazılmadığını, davacının aracının pert olması sebebiyle aracından mahrum kaldığını, kendisine ödenen ücret ile pert olan aracının emsalinde araç alamadığını, gerçek zararının tazmininin gerektiğini, kazada yaralanan davacının, gerek hastane dönemi, gerek iki çocuğunun ihtiyaçları için kullanmak zorunda olduğu aracından mahrum kalarak mağduriyet yaşadığını, dosyada alınan bilirkişi raporunun somut gerçeklere aykırı olduğunu,

sigorta sürecine ilişkin değerlendirme ve tespit yapılmadan verilen kararın kabul edilemeyeceğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı CEVA Otomotiv Lojistiği A.Ş vekili istinaf başvuru dilekçesinde, davacının kötü niyetli olduğunun mahkeme tarafından değerlendirilmediğini, davacının uzlaştırma süreci sonrasında kötü niyetli hareketlerinin delillendirilebilmesi adına ilgili uzlaştırma sürecini yürüten uzlaştırmacı ...'in tanık olarak dinlenilmesini talep ettiklerini, ancak mahkeme tarafından reddedildiğini, dinlenen davacı tanıklarının beyanlarını kabul etmediklerini,

mahkeme tarafından davacı adına davacı gibi hareket eden eşi ...'ün ve kazaya bizzat şahit olmayan ...'ın tanık olarak dinlenmesine karşın tarafımızca bildirilen tanığın dinlenmemesinin hatalı değerlendirmeye yol açtığını, hükme esas alınan bilirkişi raporundaki hataların ve eksikliklerin göz ardı edildiğini, rapora karşı yapmış oldukları itirazlarının reddedildiğini, kazaya karışan şirket aracının sigortalı olduğunu, öncelikle bu araca ait sigorta sürecine ilişkin inceleme ve değerlendirme yapılması gerektiğini beyan ederek ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

Dava, trafik kazası nedeniyle bakiye pert bedeli ve araç mahrumiyet bedeli istemlerine ilişkindir.

Somut olayda, 09.06.2023 tarihinde, davacıya ait araca, davalıların sürücüsü, işleteni, zorunlu mali mesuliyet sigortacısı ve ihtiyari mali mesuliyet sigortacısı oldukları aracın kırmızı ışık ihlali yaparak çarpması sonucunda, davacıya ait araçta hasar oluşmuştur.

Mahkemece, makine mühendisi ve sigorta uzmanı bilirkişi heyetinden alınan raporda, davacıya ait aracın kaza tarihi itibariyle belirlenen değerinin piyasa rayicine uygun olduğu, yine davacının kazada hasar gören aracının pert olması nedeniyle aynı nitelikte araç alma süresinin ve günlük araç kira bedelinin makul belirlendiği, bilirkişi raporu hüküm kurmaya elverişli olduğu, yine davalıların davacının zararından KTK gereğince müştereken ve müteselsilen sorumlu oldukları anlaşıldığından taraf vekillerinin anılan yönlere değinen istinaf itirazlarının reddi gerekmiştir.

Davacıya ait araç sürücüsünün yaralanması nedeniyle yürütülen soruşturma kapsamında davalı sürücü ile davacıya ait aracın sürücüsü arasındaki uzlaşma görüşmelerini yürüten uzlaştırmacının davalı işleten şirket tarafından tanık olarak dinletilmesi isteminin mahkemece uzlaştırmacının kazaya dair görgüye dayalı bilgisi olmayacağından reddedildiği ve bu durumun hak ihlali oluşturduğu ileri sürülmüş ise de; soruşturma ve uzlaşma kapsamının taksirle yaralamaya dair olmasına göre uzlaştırmacının eldeki davada tanık olarak dinlenilmesinin davaya katkı sağlamayacağına ve tanık dinlenilmesi talebinin reddine karar verilmesinde hak ihlali oluşmadığına kanaat getirildiğinden davalı Ceva ..A.Ş vekilinin bu husustaki istinaf isteminin reddi gerekmiştir.

Ancak, davacı tarafla davalı ZMMS Allianz Sigorta A.Ş arasında dava öncesinde anlaşılarak ibraname verilmesine ve davalı ZMMS nin poliçe limitinin tüketilmesine karşın davalı ZMMS ye de eldeki davanın yöneltilmesine göre davalı ZMMS lehine poliçe limiti tükenmesi nedeniyle vekalet ücretine hükmedilmesinde usul ve yasaya aykırılık görülmemiş ise de;

davacı vekilince İMMS HDI Sigorta A.Ş hakkında poliçe limiti ile sınırlı sorumlu olmak kaydı ile dava açılmış olmasına ve kazanç kaybı talebinin İMMS kapsamında olup olmayacağının yargılama aşamasında belirlenmesine göre davalı İMMS HDI Sigorta A.Ş yönünden araç mahrumiyet bedelinin poliçe kapsamında olmaması nedeniyle davalı sigorta şirketi lehine vekalet ücretine hükmedilmemesi gerekirken yazılı olduğu şekilde vekalet ücreti takdiri hatalı olduğu gibi, vekalet ücretleri davanın tarafları lehine hükmedilmeliyken hükmün 8, 9 ve 10 maddelerinde taraf vekilleri lehine hükmedilmesi de hatalı olmuştur.

Yine, davacı vekili taleplerini müştereken ve müteselsilen talep etmesine ve davalıların taleplerden KTK gereğince müteselsilen sorumlu olmalarına göre hükmün 4. maddesinde bu hususun belirtilmemesi de hatalıdır. Davacı vekilinin bu hususlardaki istinaf istemlerinin kabulü gerekmiştir.

Anılan yanılgının giderilmesi için yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığından, HMK'nın 353/1.b.2 maddesi gereğince dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, davalı CEVA Otomotiv Lojistiği A.Ş vekilinin istinaf başvurusunun reddi, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmiş, davalı Allianz Sigorta A.Ş'ye açılan dava poliçe limiti tükenmesi nedeniyle reddedilmiş, ikame araç bedelinden sigorta dışındaki davalılar müştereken ve müteselsilen sorumlu tutulmak suretiyle yeniden hüküm esas hakkında kurulmuştur. Davalı İMMS HDI Sigorta A.Ş lehine hükmedilen vekalet ücreti hükümden çıkarılmış, tazminat miktarlarında değişiklik yapılmadığından diğer vekalet ücretleri korunmuştur.