Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2023/1655 K.2023/1600

Av. ... - ... Av. ... - ... Av. ... - ... Av. ... - ...

DAVALI

GİMAŞ MOBİLYA SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - ... ...

VEKİLLERİ

Av. ... - ... Av. ... - ... Av. ... - ... DAVA İHBAR OLUNAN : ... -...

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

HÜKÜM

Sakarya 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesi

6100 Hukuk Muhakemeleri Kanununun 21. ve devamı maddeleri uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Dava, İtirazın İptali talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.

Sakarya 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 06/09/2021 tarih 2020/436 E 20211375 K sayılı kararı ile; HSK Birinci Dairesi'nin 08/07/2021 tarihli ve 568 sayılı müstemir yetkilerin belirlenmesine ilişkin kararı ile Sakarya'da 01/09/2021 tarihinden itibaren Asliye Ticaret Mahkemesi kurulup faaliyetine başlamış olmakla, dosyanın görevli ve yetkili Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesine devrine ve gönderilmesine, karar verilmekle Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin 2021/76 sayılı esasına kaydı yapılarak yargılamaya devam edilmiştir.

Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin 14/04/2022 tarih 2021/76 E 2022/1100 K sayılı ilamıyla.

Hakimler ve Savcılar Kurulu 1.Dairesi'nin 08/07/2021 tarihli ve 568 sayılı kararında derdest dosyaların devredileceği yönünde bir ibare bulunmadığından mahkememizin kurulup faaliyete geçtiği 01/09/2021 tarihinden önce açılmış olan eldeki davanın yargılamasına açıldığı (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) Sakarya 1. Asliye Hukuk Mahkemesince devam edilmesinin gerektiği düşüncesiyle mahkememizin görevsizliğine karar verilmiştir denilerek dosya Sakarya 1.Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmiş, mahkemenin 2022/388 Esasına kaydedilerek Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla yapılan yargılama sonunda, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş,

hükmün taraflarca istinaf edilmesi üzerine Sakarya BAM 7.Hukuk Dairesinin 30/10/2023 tarih 2023/2205 E - 2023/1752 K sayılı kararı ile; yerel mahkeme kararının kamu düzeni yönünden 6100 Sayılı HMK'nın 343/1-a.4 maddesi gereğince kaldırılmasına ve merci tayini işlemlerinin yapılması için dosyanın Sakarya 1.Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

Sakarya 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin 1611/2023 tarih, 2023/488 E - 2023/555 K sayılı kararı ile; "...mahkememize geri gönderilen ve yeniden esasa kaydedilen dosyadaki yargılamanın hangi mahkemece yürütüleceğine dair Sakarya BAM 5.Hukuk Dairesince karar vermesi gerekmekte olup, Sakarya BAM 7.Hukuk Dairesi kararı üzerine merci tayini işlemlerinin yapılması için dosyanın Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'ne gönderilmesine ..." şeklinde karar verilmiştir.

Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesinin 21/11/2023 tarih 2023/632 E 2023/623 K sayılı ilamıyla;"...Mahkememizce 16/11/2023 Tarihli ve 2023/488 Esas, 2023/555 Karar sayılı kararı ile görevsizlik kararı verildiğinden yeniden aynı hususta karar verilmesine yer olmadığına, esasın bu şekilde kapatılmasına, çıktığı belirtilen görev uyuşmazlığının çözümlenmesi için dosyanın Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesine gönderilmesine, karar verilmiştir.

III. İSTİNAF

Yargı yeri belirlenmesi amacıyla dosya Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından Dairemize gönderilmiştir.

IV. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, merci tayinine ilişkindir.

V. DEĞERLENDİRME ve KARAR

Dava, İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) ilişkindir.

Dairemizce dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda; iki mahkeme arasında yeni kurulan mahkemeye gönderme kararı verilmesi nedeniyle uyuşmazlık olduğu anlaşılmıştır. Genel anlamda bir mahkemenin görevi, belli bir davaya dava konusunun niteliği veya değerine göre o yerdeki yargı koluna giren ilk derece mahkemelerinde hangisi tarafından bakılacağını ifade eder. İlk derece mahkemeleri genel mahkemeler ve özel mahkemeler olmak üzere ikiye ayrılır.

Genel mahkemeler ise Asliye ve Sulh Hukuk Mahkemesi olarak belirlenmiştir. Hangi davalara özel mahkemelerde, hangi davalara genel mahkemelerde bakılacağı, genel mahkemelerde bakılacak davalarda hangilerinin Asliye Hukuk, hangilerinin Sulh Hukuk Mahkemelerinde bakılacağı hususu görev; bunu düzenleyen kurallara da görev kuralları denir. Yargıtay İçtihat Birleştirme Büyük Genel Kurulunun 08/12/1982 günlü 1982/4 Esas - 1982-4 karar sayılı ilamına göre.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasası'nın 142. Maddesine göre, mahkemelerin görevleri kanunla düzenlenir, öte yandan 5 Aralık 1977 tarihli 4/4 sayılı Yargıtay ictihat birleştirme kararında açıklandığı üzere mahkemelerin görevi kamu düzeniyle ilgili olup kıyas ve yorum yoluyla genişletilmesi yahut değiştirilmeleri mümkün bulunmamaktadır.

Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının kanuni hakim güvencesi başlığını taşıyan 37.Maddesinde hiç kimse kanunen tabi olduğu mahkemeden başka bir merci önüne çıkarılamaz hükümünü öngörmektedir.

Öte yandan; yeni bir mahkeme kurulurken o mahkemenin kuruluş yasasında zaman bakımından faaliyete geçme gününden önceki uyuşmazlıklara bakacak mahkemelerle ilgili özel bir düzenleme bulunmadığı taktirde her uyuşmazlık, meydana geldiği tarihte bu işe bakacak olan mahkemece çözümlenecektir. Başka bir anlatımla her dava açıldığı koşullara göre görülüp sonuçlandırılacaktır. Nitekim aynı hususlar Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 04.04.2019 tarihli ve 2017/11-10 E., 2019/401 K. sayılı kararında da vurgulanmıştır.

Hakimler ve Savcılar Kurulu’nun 07.07.2021 tarih ve 608 sayılı kararı ile yeni kurulan (Alanya, Aydın, Balıkesir, Diyarbakır, Manisa, Muğla, Sakarya ve Tekirdağ) Asliye Ticaret Mahkemeleri ile mevcut bulunan (Adana, Ankara, Ankara Batı, Antalya, Bakırköy, Bursa, Denizli, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Gebze, İskenderun, İstanbul, İstanbul Anadolu, İzmir, Karşıyaka, Kayseri, Kocaeli, Konya, Mersin, Samsun, Şanlıurfa ve Trabzon) Asliye Ticaret Mahkemelerinin yargı çevreleri belirlenmiştir. Ancak halihazırda açılmış davaların yeni kurulan mahkemeye devredileceğine ilişkin bir düzenleme mevcut değildir.

Hakimler ve Savcılar Kurulu Genel Kurulu'nun 07/07/2021 tarih ve 608 sayılı kararı ile, Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin yargı çevresinin ilin mülki sınırları olarak belirlenmesine, işbu kararın 01/09/2021 tarihinden itibaren uygulanmasına ilişkin kararının 01/09/2021 tarihinden sonra açılacak davalar için yetkili ve görevli olduğu,

01/09/2021 tarihinden önce açılan ve halen derdest olan mahkemelerin elindeki Ticaret Mahkemesi'nin görev ve yetkisine giren davaların açıldığı mahkemelerce sonuçlandırılması gerektiği şeklinde yorumlanması gerekmekte olup, (Aynı yönde: Yargıtay 5. Hukuk Dairesi'nin 21/02/2022 tarihli, 2022/1073 Esas, 2022/1073 Karar sayılı ilamı) Sakarya 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) verdiği görevsizlik kararı isabetsiz olduğundan bu kararın kaldırılarak yargı yeri olarak Sakarya 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin (Ticaret Mahkemesi Sıfatıyla) yargı yeri merci olarak belirlenmesine karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.

* · ... · Başkan · ... · ¸e-imzalı · ... · Üye · ... · ¸e-imzalı · ... · Üye · ... · ¸e-imzalı · ... · Katip · ... · ¸e-imzalı