Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2024/1071 K.2024/1112

Taraflar arasında görülen davada Gölcük 1. Asliye Hukuk Mahkemesi ile Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından ayrı ayrı görevsizlik kararı verilmesi nedeni ile yargı yerinin belirlenmesi için gönderilen dosya içindeki tüm belgeler incelendi, gereği düşünüldü.

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;

Vekil eden şirkete kasko poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı araç 16/08/2018 tarihinde saat 00:10 sıralarında Kocaeli ilinde sürücü ... sevk ve idaresinde iken davalı bisiklet sürücüsü ... çarpması neticesi ile yaranmalı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kaza akabinde maddi hasarlı yaralamalı trafik kaza tutanağı tutulduğunu, davalı tarafı kusuru nedeni ile kaza gerçekleştiği için rücu ettiklerini, Gölcük İcra Müdürlüğü 2019/3667 sayılı dosya ile açılan takibe itiraz edilmesi üzerine takibin durduğunu, itirazın iptali davası açılmadan zorunlu ticari arabuluculuğa başvurulduğunu,

Gölcük Arabuluculuk bürosu 2022/39921 arabulucuk no ile görüşme sonucunda anlaşamama tutanağı tutulduğunu, davalının kusuru gözetilerek itirazın iptaline, icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

II. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARLARININ ÖZETİ

Gölcük 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin kararı;

"..Hâkimler ve Savcılar Yüksek Kurulu’nun 24/03/2005 tarih ve 188 sayılı kararının 11’inci fıkrasında (I/B-a) işaret edildiği üzere.

Asliye Ticaret Mahkemeleri konusunda, müstakil ticaret mahkemesi kurulmuş olan yerlerde İstanbul dışındaki yerler için büyük şehir belediyesi sınırları içerisindeki merkez ilçe ile diğer ilçelerin adı ile kurulu ağır ceza merkezlerinde oluşturulan müstakil ticaret mahkemelerinin yargı çevresinin, yalnız büyük şehir belediyesi sınırları içerisinde kalan ilçeleri kapsamına alacak biçimde, ağır ceza mahkemesinin yargı çevresi olarak tespitine karar verildiği,

Gölcük ilçesi, adli yargı bakımından Kocaeli ilçesinin mülhakatı olduğu gibi büyük şehir belediyesi statüsünde olan Kocaeli ilinde müstakil ticaret mahkemesi bulunduğu için davanın Kocaeli Asliye Ticaret Mahkemesinde görülmesi gerektiği anlaşıldığından Mahkememizin görevsiz olduğu kanaati hasıl olmuş ve davanın dava şartı noksanlığından dolayı reddine resen karar verilerek, HMK 2, 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince dava şartı noksanlığından davanın usulden reddine,..." şeklinde görevsizlik kararı verilmiş, karar 17/06/2023 tarihinde kesinleşmiştir.

Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin kararı;

"...Davacının sigorta şirketi olduğu, uyuşmazlığın haksız fiilden kaynaklandığı, Mahkememizin TTK' nın 4. ve 5. maddesinde sayılan davalara bakmakla görevli olduğu, işbu davanın TTK' nın 4. ve 5. maddesi kapsamında olmadığı, uyuşmazlığın genel hükümlere göre çözümlenmesi gerektiği ve bu ihtilafı çözmekte genel mahkeme olan Asliye Hukuk Mahkemelerinin görevli olduğu anlaşılmakla iş bu davanın dava şartları yokluğu nedeniyle usul yönünden reddine, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğuna karar verilerek, Mahkemenin görevsiz olduğu anlaşılmakla, davanın 6100 sayılı HMK.m.114/1-c ve m.115/2 uyarınca göreve ilişkin dava şartı yokluğu nedeniyle usûlden reddine..." şeklinde karşı görevsizlik kararı verilmiştir.

III. İSTİNAF

Yargı yeri belirlenmesi amacıyla dosya Kocaeli 1. Asliye Ticaret Mahkemesi tarafından Dairemize gönderilmiştir.

IV. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, merci tayinine ilişkindir.

V. DEĞERLENDİRME ve KARAR

Dava, İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) ilişkindir. 6102 Sayılı Ticaret Kanunun 4. Maddesine göre bir davanın ticari dava sayılması için ya uyuşmazlık konusu işin, tarafların her ikisinin birden ticari işletmesiyle ilgili olması, ya da tarafların tacir olup olmadıklarına veya işin tarafların ticari işletmesiyle ilgili olup olmadığına bakılmaksızın Türk Ticaret Kanunu veya diğer kanunlarda o davaya ticaret mahkemesinin bakacağı yönünde düzenleme olması gerekir.

Somut olayda; davacı sigorta şirketi, eldeki davayı sigortalısının halefi olarak açmış olmasına göre, görevli mahkemenin tayini de sigortalı ile davalı arasındaki ilişkinin hukuki mahiyetinin nazara alınması gerekir. Yargıtay İçtihati Birleştirme Genel Kurulunun 22/03/1944 tarih ve 37 E ve 9 K sayılı ilamında bu husus ''Sigortacının sorumlu kişi aleyhine açtığı dava, sigorta poliçesinden doğan bir dava değildir.

Bu nedenle halefiyet davası bir ticari dava saylamaz, bu dava aynen sigortalı kimsenin sorumlu kişiye karşı açmış olduğu bir dava gibidir. Sigortalının muhtelif mahkemelerde dava açma hakkı varsa aynı hak, sigortacının halefiyet hakkına dayanan rücu davası için de söz konusudur '' şeklinde vurgulanmaktadır. Öte yandan TTK'nun halefiyet başlığı altındaki 1472. Maddesinde; sigortacı, sigorta tazminatını ödediğinde hukuken sigortalının yerine geçer.

Sigortalının gerçekleşen zarardan dolayı sorumlulara karşı dava hakkı varsa bu hak, tazmin ettiği bedel kadar sigortacıya intikal eder hükmüne yer verilmiştir.

Bu durumda davanın sigorta sözleşmesinden değil, davalının kusuru ile gerçekleşmesine sebebiyet verdiği iddia edilen haksız fiilden kaynaklandığı anlaşılmakla uyuşmazlığın genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesinde sonuçlandırılması gerekmekte olup (aynı yönde Yargıtay 5 HD'nin 2021/14628 E - 2022/648 K sayılı ilamı) Gölcük 1. Asliye Hukuk Mahkemesinin yargı yeri olarak belirlenmesine karar vermek gerekli ve yerinde görülmüştür.

* · ... · Başkan · ... · ¸e-imzalı · ... · Üye · ... · ¸e-imzalı · ... · Üye · ... · ¸e-imzalı · ... · Katip · ... · ¸e-imzalı