Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2024/818 K.2024/1368

Taraflar arasındaki kaçak tespit tutanağına dayalı başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespit talebi davası nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı davalı tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacı tarafın davalı Sedaş'ın usulsüz elektrik kullanımı iddiasıyla haklarında borç tahakkuk ettirerek Sakarya 1. İcra Müdürlüğü'nün 2022/10029 E. Sayılı dosyasında takip başlattığını, davacının işyerinde faaliyete başlamadan önceki kullanıcılara ait bedellerin de kendilerine yansıtıldığını, davacı hakkında kaçak elektrik tespit tutanağı düzenlendiğini ancak yapılan işlemlerin yönetmeliğe aykırı olduğunu, tutulan ilk 08.04.2022 tarihli tutanakta dahi elektrik kesilmiş olmamasına rağmen yönetmeliğin 42-1-ç maddesine atıf yapıldığını, tutanakların gerçeğe aykırı ve usulsüz olduğunu belirterek anılan icra dosyası kapsamında borçlu olmadıklarının tespiti talebinde bulunmuştur.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davacının iki ayrı dönemde kaçak elektrik kullandığının tespit edilerek tutanak düzenlendiğini ve tahakkuk eden borcun ödenmemesi üzerine davacı hakkında Sakarya 1.İcra Müdürlüğü’nin 2022/10029E. ve Sakarya 4.İcra Müdürlüğü’nün 2022/12011E. sayılı dosyaları üzerinden iki ayrı icra takibi başlatıldığını, davanın kesinleşen 2022/10029 esas sayılı takibe ilişkin olduğunu, davacının iddialarının gerçek dışı ve dayanaksız olduğunu, yapılan kaçak tespiti işlemlerinin usule ve mevzuata uygun olduğunu, tutanakların davacı tarafça da imzalandığını, davacının tutanaklara ve faturalara itiraz etmediğini,

borçların da ödenmediğini, ilk tutanak tutulduktan sonra davacının abonelik yaptırmadığını, tutanak tutulduğu anda elektrik kesimi yapılmamasının delil olarak sunulması ile dava dilekçesinde elektriğin kesilmemesi yönünde tedbir istenmesinin tutarsızlık ve kötüniyet göstergesi olduğunu belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;...

1-Davanın kabulüne, Davacı tarafça kaçak ve usulsüz elektrik kullanımı gerekçesiyle tahakkuk ettirilen (SKS2022/21185 kurum numaralı dosyaya konu) 08/04/2022 tarihli SFC2022000000054 numaralı 247.273,40-TL tutarlı ve 13/05/2022 tarihli SFA2022000000588 Numaralı 161.469,94-TL tutarlı ve 07/06/2022 tarihli SFA2022000000693 numaralı 281.010,52-TL tutarlı faturalar sebebiyle başlatılan Sakarya 1 İcra Müdürlüğünün 2022/10029 esas sayılı icra dosyasında davacının davalıya borçlu olmadığının tespitine, Takibin haksız ve kötü niyetli olduğu hususu sabit görülmediğinden davacı lehine tazminat verilmesine yer olmadığına, karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf dilekçesinde; ilk derece mahkemesinin kararı, tüm yönleriyle hukuka ve mevzuata aykırı olup, aynı zamanda ülke ekonomisine zarar veren kaçak elektrik kullanımını meşrulaştırıcı ve dahi teşvik edici unsurlar taşıdığı, Sakarya, Kocaeli, Bolu ve Düzce’de elektrik dağıtım faaliyeti gösteren müvekkil Şirket tarafından, davacı/borçlu GVC Plastik ve Strafor İnş. San. Tic. Ltd.

Şti.’nin Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği’nde tanımlandığı şekilde kaçak elektrik tüketiminde bulunduğu tespit edilerek firmaya kaçak elektrik kullanım tutanağı tutulduğu, ilgili tespit ve buna istinaden tertip edilen faturaya istinaden süresi içerisinde bir ödeme yapılmaması nedeniyle firmaya karşı Sakarya 1. İcra Müdürlüğü’nün 2022/10029 E. sayılı dosyası üzerinden 28.07.2022 tarihinde icra takibi başlatıldığı ve dosyanın kesinleşmesinin ardından haciz işlemlerine geçildiği,

davacı davasında abonelik sözleşmesi imzalamaksızın elektrik kullanmış olduğunu ikrar etmiş olup, fatura bedellerinin fahiş olduğu yönünde iddialarda bulunduğu, hal böyleyken ilk derece mahkemesinin davacının borcu olmadığı şeklindeki kararının hukuka ve yasaya tamamen aykırı olduğu, ilk derece mahkemesinin hatalı olan kararında yalnızca elektrik kesme işleminin yapılmadığı varsayımına dayanarak davacının bu haksız iddialarının kabulüne karar verilmesinin hukuka ve yasaya açıkça aykırı olduğunu beyana; ilk derece mahkemesinin kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, kaçak tespit tutanağına dayalı başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespit talebi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 HMK, 6098 Sayılı TBK, 6102 sayılı TTK

3. Değerlendirme

Dava, kaçak tespit tutanağına dayalı başlatılan icra takibi nedeniyle borçlu olmadığının tespit talebine ilişkindir.

İstinaf incelemesi, Dairemizce, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 355. maddesi uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve re'sen kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Mahkemece davanın kabulüne dair verilen karar davalı vekilince istinaf edilmiştir.

Davacı ile dava dışı SEPAŞ arasında 30/11/2018 tarihli, 100103391722 nolu abonelik sözleşmesi bulunduğu, diğer davalı SEDAŞ tarafından davacı şirkete usulsüz elektrik kullanımı nedeniyle tahakkuk edilen bedellere ilişkin iki ayrı icra takibi yapıldığı, takiplerden Sakarya 1. İcra Müdürlüğünün 2022/10029 esas sayılı takibin kesinleştiği, menfi tespit isteminin bu takibe yönelik olup,Takibe konu fatura dayanaklarının 08/04/2022 tarihli 284414 seri numaralı, 13/05/2022 tarihli 284429 seri numaralı, ve 07/06/2022 tarihli 290590 seri numaralı kaçak/usulsülsüz elektrik kullanım tespit tutanakları olduğu anlaşılmış, uyuşmazlık, davalı tarafından yapılan kesme işlemi olup olmadığı, varsa usule uygun yapılıp yapılmadığı noktasında toplanmaktadır.

30.05.2018 tarihli 30436 sayılı resmi gazetede yayınlanarak yürürlüğe giren Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliği'nin 43/1 maddesinde kullanım yerinde EK-5'te yer alan kaçak elektrik tutanağının düzenleneceğinin belirtildiği,30/05/2018 tarihinde Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren Enerji Piyasası Tüketici 20/02/2021 tarih ve 31401 sayılı Resmi Gazetede yayımlanarak yürürlüğe giren "Elektrik Piyasası Tüketici Hizmetleri Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair" Yönetmeliğin 17. maddesi ile,

30/01/2018 tarihli EPTHY'nin 43. maddesinin ikinci fıkrasının, (b) bendi "b) Sökülen ve takılan sayaçlarla ilgili E-6'a yer alan bilgilerin tamamını içeren sayaç değiştirme tutanağı düzenlenir ve bu tutanağın bir örneği kullanım yerine bırakılır. İletişim bilgilerinin bulunması halinde tüketiciler kısa mesajla bilgilendirilir. Ayrıca yedinci fıkra kapsamında sayaçlar seri numaları görülecek şekilde fotoğraflanır". şeklinde, 7inci fıkrası ise.

"7)Bu madde kapsamında yapılan tespit ve işlemler kullanım yerini de içerecek şekilde fotoğraflanır" şeklinde değiştirilmiş; maddenin 6.ıncı fıkrası da yürürlükten kaldırılmıştır.

Dava konusu kaçak elektrik kullanımı tespit tutanaklarının, bir özel hukuk tüzel kişisi olduğu tartışmasız olan davalı şirkette hizmet akdiyle çalışan görevliler tarafından düzenlenmiş olduğu gözetildiğinde, HMK’nin 204/2. maddesinde hüküm altına alınan belgelerden olmadığı tartışmasızdır. Eş söyleyişle, kaçak elektrik tutanağı, aksi sabit oluncaya kadar geçerli belgelerden değildir. (Yargıtay 3.HD, 21/10/2021 tarih ve E.2021/4894, K. 2021/10580 K.).

4721 sayılı Türk Medeni Kanununun 6. maddesi uyarınca kural olarak bir vakıadan kendi lehine haklar çıkaran; iddia eden taraf, o vakıayı ispat etmeye mecburdur.

Eldeki davada, davalı borcun varlığını inkar etiğine göre ispat yükü takip alacaklısı davalı SEDAŞ üzerindedir. Davalı, dava konusu kaçak tahakkukunun dayanağını, EPTHY'nin 42/1-ç maddesinde dayandırmış, ancak elektrik kesme tutanağı dosyaya sunmamıştır. EPTHY'nin 43/7. maddesi kapsamında da, kaçak tespitine ilişkin olarak alınmış bir görüntü veya video kaydı davalı yanca dosyaya sunulmamıştır. Böylece, ispat yükü üzerinde bulunan davalı, dava konusu alacağın dayanağı olduğunu ileri sürdüğü kaçak tespitlerini doğru bulgu ve belgelere dayandırmamıştır.

Bu itibarla, dosya içeriğine, toplanan delillere, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenle, özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, vakıa mahkemesi hakiminin objektif, dosyadaki verilerle çelişmeyen tespitlerine ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, ilk derece mahkemesinin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usûl ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı kanaatine varılarak, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nin 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

* ... Başkan ... ¸e-imzalı ... Üye ... ¸e-imzalı ... Üye ... ¸e-imzalı ... Katip ... ¸e-imzalı