Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2025/172 K.2025/718

1-... 2-... VEKİLİ : Av.. 3- ... VEKİLİ : Av..

DAVALI

KÖRPAŞ TEMİZLİK GIDA BORDÜR İMALAT İNŞAAT ÖZEL GÜVENLİK EĞİTİM SANAYİ VE TİCARET ANONİMŞİRKETİ-0586041085100019 [25959-31484-19880] UETS - Hacı Osman Mah. Bağdat Cad. No:87 Körfez/Kocaeli VEKİLİ : Av..

DAVA

Eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali talebi

HÜKÜM

İstinaf başvurusunun esastan reddi

İSTİNAF EDEN

Davalı vekili

Taraflar arasındaki eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali talebi nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı davalı vekili tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle özetle;

23/09/2022 tarihli 2022/871017 ihale kayıt numaralı 2022 yılı personel kışlık iş kıyafeti alımı işinin, vekil edenin uhdesinde kaldığı ve ürünlerin karşı taraf teslim edildiğini, sözleşme gereği karşı tarafın ödemesi gereken 1.373.903,60 TL lik faturanın karşı tarafa gönderildiğini, karşı tarafın borcunu ödemediğini, bunun üzerine alacakla ilgili Körfez İcra Müdürlüğü'nün 2023/464 Esas sayılı dosyasından icra takibi yapıldığını, davalı tarafın haksız ve kötüniyetli bir şekilde borca itiraz ettiğini belirterek davanın kabulü ile davalı borçlunun Körfez İcra Müdürlüğünün 2023/464 Esas sayılı dosyasına yönelik itirazın iptali ile takibin devamına, davalının alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

2022 yılı Personel Kışlık İş Kıyafeti Alımına ilişkin 2022/871017 ihale kayıt numaralı ihale sözleşmesinde Körfez mahkemeleri ve icra daireleri yetkilidir denildiğini, yetkiye ve göreve itiraz ettiğini, davanın usulden reddine karar verilmesini, ürünlerin yapısı hayatın olağan akışına aykırı şekilde çok kısa sürede bozulduğunu, davalı tarafa gönderilen ihtarnameler gerekse de müvekkili şirketin yaşadığı mağduriyeti tespit eden Kocaeli 2. ATM'nin 2023/16 D.İş sayılı dosyası ile müvekkili şirketin haklılığının görüldüğünü,

davacı tarafın gönderdiği Ankara 30. Noterliği 27/03/2023 tarih ... yevmiye numaralı ihtarnamesine vekil eden şirket tarafından Körfez 1. Noterliği 29/03/2023 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile itirazlarını sunduğunu, davacı tarafa yükümlülüklerinin bildirildiğini, davacı tarafın yükümlülüklerini yerine getirmediğini belirterek haksız ve hukuka aykırı ikame edilen davanın usulden reddini, davanın esastan reddine, davacı taraf aleyhine takibe konu edilen miktarın %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesi ile yargılama masrafları ve ücreti vekaletin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;...''Davanın kısmen kabulü ile, davalının Körfez İcra Müdürlüğünün 2023/464 sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın kısmen iptali ile takibin 1.161.635,00 TL üzerinden takip tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte devamına, fazlaya ilişkin talebin reddine, icra İnkar Tazminatı talebinin reddine'' karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Körpaş vekilince istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı Körpaş vekili istinafa başvuru dilekçesinde özetle;

Vekil eden şirketin davanın açılmasına sebebiyet vermediğni vekil eden şirket hakkında aleyhe hüküm kurulmasının hukuka ve hakkaniyete aykırılık teşkil edeceği anlaşılacağını, davacı taraf vekil eden şirket aleyhine Körfez İcra Dairesi 2023/464 E. Sayılı ilamsız icra takibi başlattığını, davacı tarafın Teknik Şartname ve sair anlaşmalar uyarınca gereği gibi üretim yapmamış olduğunu, vekil eden şirket tarafından tespit edildiğini ve gerekli ihtarnameler ile ilgili bildirimlerin yapıldığını, vekil eden şirketin, aleyhine başlatılan icra takibine kötü niyetle itiraz etmediği,

alacağın belirlenebilir olmadığı anlaşıldığını, vekil eden şirketin iş ve işlemlerinde hukuka aykırılık bulunmadığını, şirket yönünden davanın reddine karar verilmesini talep ettiklerini, yerel mahkemesi gerekçeli kararı incelendiği takdirde aleyhe arabuluculuk ücretine hükmedildiğinin görüldüğünü, taraflarca kararda geçen arabuluculuk dosyası anlaşılamadığını, yerel mahkeme kararının kaldırılarak davanın gerek dava şartları gerekse de usule ilişkin sair hususlar yönünden incelenerek usulden mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddine karar verilmesini talep ettiğini,

istinaf başvurularının kabulü ile yerel mahkemesinin kararının aleyhe kısımlar yönünden kaldırılmasına karar verilerek, davanın usulden reddini talep etmiştir.

Davacı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle;

Yerel mahkeme kararı usul ve yasaya uygun olduğunu, davalı tarafın istinaf gerekçelerinin kabulünün mümkün olmadığından yerel mahkeme kararı onanması gerektiğini, dosyada bulunan bilirkişi raporları çelişkili olmadığını, tüm raporlarda ayıpların gizli olmadığını, açık ayıp olduğu açıkça tespit edildiğini, yerel mahkeme bu doğrultuda hüküm tesis ettiğini, raporların hüküm kurmaya elverişli olduğundan davalı yanın raporlara yönelik istinaf gerekçelerinin dinlenmesi mümkün olmadığını, karşı taraf iddia ettiği ayıplı mal dışındaki ürünlerin bedelini de ödemediğini,

vekil eden hukuken geçerli olmayan bu ihtar namedeki hususları iyiniyetle dikkate aldığını ve davalı tarafın 16.01.2023 tarih ve 00822 yevmiyeli ihtarnamesi ve ekinde ayıplı olduğu bildirilen 243 adet ürünleri tek tek bildirdikten sonra, ayıp ihbarı ile bu ürünlerin dışındakileride ayıp olmadığını kabul ettikten sonra,

yerel mahkemece yaptırdıkları tespitin hukuken geçerliliğinin olmadığını, davalı tarafın 16.01.2023 tarihli ayıp ihbarından sonra Ticaret Mahkemesinde yapılan tespitin kabulü mümkün olmadığını, davalı tarafın kendi çalışanları olan tanıkların subjektif beyanlarının da istinaf gerekçesi olarak kabulünün mümkün olmadığını, yerel mahkeme kararının onanmasını, davalının istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali talebi istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 HMK, 6098 Sayılı TBK

3. Değerlendirme ve karar

Dava, eser sözleşmesinden kaynaklı itirazın iptali talebine ilişkindir.

İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır.

Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş, hükme karşı davalı vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur.

Davacı vekili; 23/09/2022 tarihli 2022/871017 ihale kayıt numaralı 2022 yılı personel kışlık iş kıyafeti alımı işinin müvekkilinin uhdesinde kaldığı ve müvekkilin edimlerini yerine getirerek ürünleri karşı tarafa teslim ettiğini, sözleşme gereği karşı tarafın ödemesi gereken 1.373.903,60 TL lik faturanın karşı tarafa gönderildiğini, davalının fatura bedelini ödemediğini beyanla itirazın iptalini talep etmiştir.

Davalı vekili; davacı tarafın teknik şartname ve sair anlaşmalar uyarınca gereği gibi üretim yapmadığını, ürünlerin yapısı hayatın olağan akışına aykırı şekilde çok kısa sürede bozulduğunu, davalı tarafa gönderilen ihtarnameler gerekse de müvekkili şirketin yaşadığı mağduriyeti tespit eden Kocaeli 2. ATM'nin 2023/16 D.İş sayılı dosyası ile müvekkili şirketin haklılığının görüldüğünü beyanla davanın reddini savunmuştur.

Davacı yüklenici, davalı iş sahibidir.

Taraflar arasında 23/09/2022 tarihli 2022/871017 ihale kayıt numaralı sözleşme ile davacının davalıya 2022 yılı personel kışlık iş kıyafetlerini sözleşmede belirtilen adet ve niteliklerde temin ve teslim işini yüklendiği, iş bedelinin 1.267.195 TL +KDV olarak götürü bedel üzerinden kararlaştırıldığı, davacı tarafça davalı adına kararlaştırılan sözleşme kapsamında 15.3.2023 tarihli 1.267.195 TL +KDV olmak üzere toplamda 1.373.903,60 TL bedelli fatura düzenlediği, davalının eksik ve ayıplı iş savunmasında bulunduğu anlaşılmaktadır.

Taraflar arasında imzalanan sözleşmeye göre 6098 sayılı TBK'nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi ilişkisi bulunmaktadır. Sözleşme 480. maddede düzenlenen “götürü bedel”le kararlaştırılmıştır.

Eser sözleşmeleri, yüklenicinin bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin de bunun karşılığında bir bedel ödemeyi üstlendiği sözleşmelerdir. Eser sözleşmelerinde kural olarak yüklenici işinin ehli ve basiretli bir iş adamı olarak yükümlendiği imalâtı fen ve sanat kurallarına, sözleşmeye, iş sahibinin amacına uygun tamamlayarak teslim etmek zorundadır. İmalâtın ayıplı olması halinde iş sahibinin hakları 818 sayılı BK 360 maddesinde (TBK 475. madde) sayılmıştır.

Buna göre eserin iş sahibinin kullanamayacağı derecede ayıplı olması veya hakkaniyet kaideleri gereği eseri kabul etmesinin iş sahibinden beklenememesi veya eserin sözleşmede açıkça kararlaştırılan nitelikleri taşımaması halinde iş sahibi eseri kabulden kaçınarak sözleşmeden dönebilir.

Aynı maddenin II. fıkrasında ayıbın eserin reddini gerektirecek nitelikte bulunmaması halinde iş sahibinin işin ayıbı oranında bedelden indirim ve eğer aşırı bir masrafı gerektirmez ise bütün masrafları yükleniciye ait olmak üzere eserin ücretsiz onarımını isteyebileceği hükmü getirilmiştir.

Öte yandan, götürü bedel eser sözleşmelerinde iş bedeli hesaplanırken eserin eksik ve ayıpları gözetilerek tüm işe göre oranı bulunmalı ve bu oran sözleşme bedeline uygulanarak hak edilen iş bedeli bulunmalıdır.

Yukarıda yapılan açıklamalar doğrultusunda somut dosya incelendiğinde; mahkemece hükme esas alınan bilirkişi kök ve ek raporunda davacının edimlerini eksik ve ayıplı ifa ettiği, tespit edilen eksik ve ayıpların tüm işe oranının %15,45'ine tekabül ettiği, buna göre, kararlaştırılan götürü bedelden %15,45 oranında bedel tenzili yapılmak suretiyle davacı yüklenicinin hakettiği iş bedelinin 1.161.635,00TL olarak tespit edildiği, bilirkişi raporunun denetlemeye ve hüküm kurmaya elverişli olduğu,

dolayısıyla davacının takipte 1.161.635,00TL asıl alacak yönünden haklı olduğu anlaşıldığından mahkemece bu miktar üzerinden davanın kısmen kabulü kararı yerindedir. Davanın ticari nitelikte olması nedeniyle arabuluculuğa tabi olduğu, dava nedeniyle arabuluculuk yoluna başvurulduğundan arabuluculuk giderinin kabul red oranına göre davalıya yükletilmiş olmasında da isabetsizlik bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle; mahkeme kararı yerinde görüldüğünden, davalı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b.1 maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

... · Başkan ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip ... · ¸e-imzalıdır