Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 5. Hukuk Dairesi E.2025/500 K.2025/530

2- NUR HAK GRUP İNŞAAT MADENCİLİK ENERJİ TURİZM SANAYİ VE TİCARET LİMİTED ŞİRKETİ - Mersis 0632039856600019 - Beşköprü Mah. 3125 Sok. B Blok No:3/1/2 Serdivan / Sakarya

DAVA

Takipten sonra açılan menfi tespit davasına karşı dava olarak açılıp asıl davadan tefrik edilen karşı davada borçluluk tespiti istemi

HÜKÜM

İstinaf başvurusunun esastan reddi

İSTİNAF EDEN

Davalı karşı davacı vekili

Taraflar arasındaki takipten sonra açılan menfi tespit davasına karşı dava olarak açılıp asıl davadan tefrik edilen karşı davada borçluluk tespiti istemi nedeniyle yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiştir.

İlk derece mahkemesinin kararı davalı karşı davacı vekili tarafından istinaf edilmekle; kesinlik, süre, istinaf şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, istinaf dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Üye Hakim tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde;

Vekil eden şirket Sakarya bölgesinde yol yapım işlerinde faaliyet göstermekte olan, faaliyet alanında ulusal nitelikte ticari tanınırlığı bulunan bir şirkettir. Müvekkil şirket aleyhinde Sakarya 3. İcra Müdürlüğü'nün 2024/8992 E. Sayılı dosyası üzerinden haksız ve mesnetsiz bir icra takibi başlatılmıştır.

İlgili icra takibine ilişkin tebligat süreçlerinde yaşanan aksaklıklar sonucu bahse konu takibe süresi içerisine itiraz edilememiş ve takip kesinleştiğini, konuyla ilgili olarak gerekli arabuluculuk başvurusu tarafımızca yapılmış olduğunu, arabuluculuk sürecinde anlaşma sağlanamadığını, takibe konu edilen alacağa dair kesilen faturaların tamamı Nurhak Grup İnşaat Madencilik Enerji Turizm Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'ne Kesildiğini, vekil eden şirketin borca dayanak olarak gösterilen faturalara ilişkin malların teslimi veya faturalandırma süreçlerine de hiçbir dahili olmadığını,

vekil eden şirket daha önceden ikame edilen davada da ilgili itirazlarını öne sürdüğünü, faturalara ilişkin vekil eden şirkete bir ödeme ihtarı yapılmadığını, dosya borçlusu Nurhak Grup İnşaat Madencilik Enerji Turizm Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin faaliyet göstermeyen batık durumda bir şirket olması ve tahsil kabiliyetinin olmaması nedeniyle ilgili icra takibinin vekil eden şirkete de yöneltildiğini düşündüğünü, teminatsız yahut teminat mukabili olarak tedbiren sakarya 3. icra müd.

2024/8992 e. sayılı icra dosyasında vezneye giren paranın alacaklıya ödenmemesine ve hacizlerin kaldırılarak icra takibinin durdurulmasını, davanın kabulünü ve sakarya 3. İcra Müdürlüğü 2024/8992 E. sayılı icra takibinin iptalini, alacağın yüzde yirmisinden az olmamak kaydıyla davalının kötü niyet tazminatına mahkum edilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle;

Vekil eden şirket Sakarya bölgesinde yol yapım işlerinde faaliyet göstermekte olan, faaliyet alanında ulusal nitelikte ticari tanınırlığı bulunan bir şirket olduğunu, vekil edenin şirket aleyhinde Sakarya 3. İcra Müdürlüğü'nün 2024/8992 E. Sayılı dosyası üzerinden haksız ve mesnetsiz olarak başlatılan icra takibine binaen taraflarca Mahkemenizin 2024/568 E. Sayılı dosyası üzerinden bir menfi tespit davası ikame edildiğini, vekil eden şirket daha önceden ikame edilen davalarda da ilgili itirazlarını öne sürdüğünü, vekil eden şirket itiraz süreci dahi yürütme imkanı bulunmayan takip konusu faturalara taraf olmadığını,

davacının iddialarından aynı vekille temsil hususunda ise o dönem iş ortaklığı bulunan firmaların yine o dönemde yaşanan bir hukuki süreçte aynı vekilden hukuki destek almaları gayet hayatın olağan akışına uygun bir durum olduğunu, vekil eden şirket ilerleyen süreçte bahse konu ihaleli işi kendi hesabına tamamladığını, Nur Hak Grup tarafından doğmamış alacağın temlik edilmesi sonucu alacağını alamadığını, hukuka aykırı temlik işleminden de haberdar olunduğu gibi gerekli tüm bildirimlerin ve hukuki başvuruların yapıldığını,

fatura borçlusu Nurhak Grup İnşaat Madencilik Enerji Turizm Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi'nin faaliyet göstermeyen batık durumda bir şirket olmasını ve tahsil kabiliyetinin olmaması nedeniyle başta icra takibi olmak üzere ilgili tüm bu süreçlerin vekil eden şirkete de yöneltildiğini düşündüğünü, taraflarca ikame edilen davada verilecek kararın zaten karşı davada öne sürülen taleplere ilişkin olması,

ikame edilen karşı davanın hukuki yarardan yoksun olması sebebiyle gerek dava şartı yokluğundan gerekse usul ekonomisi nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, hukuki yarardan yoksun olarak ikame edilen karşı davanın reddini, davanın kabulünü talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararına göre;...''Davacı Pakon Madencilik Ltd Şti vekilince davalılar aleyhinde açılan davanın HMK nun 119/2 maddesi uyarınca açılmamış sayılmasına'' karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı karşı davacı vekilince istinaf isteminde bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı karşı davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle;

Davacı- karşı davalıların Sakarya 4. Noterliği'nin 17.01.2017 tarih ve 01304 yevmiye numaralı ihale hak ediş bedeli olan 300.000-TL'yi temlik ettiğini, şirketler iş ortaklığı yönünden temliknamenin geçersiz olduğunun tespiti ve Saski tarafından Sakarya 1. Sulh Hukuk Mahkemesi dosyasına depo edilen temlik bedelinin en yüksek mevduat faizi ile iş ortaklığı hesabına ödenmesi talebi ile Sakarya 4. Asliye Hukuk Mahkemesi 2023/424 E. Sayılı dosyası ile bir davayı açtığını, davada her iki davalı da davacı sıfatı ile yer aldığını,

dosyada yapılan bilirkişi incelemesinde sadece vekil eden şirket defterleri incelendiğini ve burada da kapanış tasdiklerinin bulunmasına rağmen kapanış tasdiklerinin yapılmamış olduğu raporda yer aldığını, mahkemede kararına bu tespiti yazdığını, vekil eden tarafından o tarihte düzenlenen faturalara ait malzemenin iş ortaklığının taahhüdündeki işte kullanıldığı iddiasının ileri sürüldüğünü, vekil eden malzemesi Sakarya bölgesindeki diğer ocaklarda çıkan malzemeden farklı olup tespit edilebilir bir malzeme olduğunu, davacının iddia ettiği gibi beton üretiminde kullanılması da mümkün olmadığını,

malzemenin nerede kullanıldığına dair tespit yapılabilecek olduğunu, ocaktan çıkan malzemeye dair analiz raporu ekte olduğunu, temliknameden 8 ay sonra bunun yapılması zaten malzeme alımına da temliknameye de davacının muvafakatı anlamını taşıdığını, mecburi dava arkadaşı olan iş ortaklığının ortakları aleyhine açılmış bir dava olduğunu, mahkeme kararının kaldırılması ve davaya Nurhak şirketinin de dahil edilmesine karar verilmesini ve davanın yönünden davacı tespiti yanında taleplerinin de araştırılarak tespit taleplerinin de kabulüne karar verilmesi için yerel mahkemesine gönderilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, takipten sonra açılan menfi tespit davasına karşı dava olarak açılıp asıl davadan tefrik edilen karşı davada borçluluk tespiti istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 HMK, 6098 Sayılı TBK

3. Değerlendirme ve karar Dava; takipten sonra açılan menfi tespit davasına karşı dava olarak açılıp asıl davadan tefrik edilen karşı davada borçluluk tespiti istemine ilişkindir. İnceleme, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek duruşmasız olarak yapılmıştır. Mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verilmiş, hükme karşı karşı davacı vekilince istinaf yoluna başvurulmuştur.

6100 sayılı HMK'nın 119. maddesinde dava dilekçesinde bulunması gereken unsurlar sayılırken dava dilekçesinin diğer unsurları yanında açık bir şekilde talep sonucunu da içermesi gerektiği (ğ) bendinde açıkça hüküm altına alınmıştır. Gerçekten de talep sonucu dava dilekçesinin en önemli unsurudur. Talep sonucunu içermeyen bir dilekçe dava dilekçesi olarak nitelendirilemez. Zira, mahkemelerde dava dilekçesinin talep sonucuna göre hüküm kurmak durumundadır.

Bu nedenlerle dava dilekçesinin en önemli unsuru olan talep sonucu açık olmalı, hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde davacının mahkemeden hangi konuda hukuki koruma istediğini açıkça belirtmelidir. Talep sonucunun açık olmaması durumunda mahkeme, talep sonucunu 6100 sayılı HMK'nın 31. maddesinde düzenlenen hakimin davayı aydınlatma ödevi kapsamında açıklattırmalıdır.

Hakimin davayı aydınlatma ödevi hakim açısından bir yetki olduğu kadar zorunlu olarak yapılması gereken bir görev olarak yorumlanmalıdır.

Somut dosyada; ilk derece mahkemesinin 2024/568 esas sayılı dosyasında davacı Tuner Ltd Şti tarafından davalı Pakon Ltd Şti aleyhinde açılmış olan menfi tespit davasında Sakarya 3. İcra Müdürlüğü'nün 2024/8992 E. Sayılı dosyası kapsamında borçlu olmadıklarının tespiti talep edildiği, davalı Pakon Ltd Şti vekilince asıl davaya karşı dava olarak açılan ve mahkemece asıl dosyadan tefrik edilen eldeki davada ise, asıl dosya davacısı Tuner Ltd Şti ve asıl dava dışı Nur Hak Ltd Şti davalı olarak gösterilerek;

karşı dava dilekçesinin konu kısmında "Davalı şirketlerin iş ortaklığında kullanılan malzeme bedeli için müvekkil şirkete borçlu olduğunun tespiti ile Sakarya 3. İcra Müdürlüğünün 2024/8992 esas sayılı dosyasındaki alacağın faizi ve ferileri ile birlikte tahsili talebi" denilmiş, dilekçenin sonuç talep kısmında ise "Dava konusu malzemenin ihaleyi alan yüklenici iş ortaklığınca ihale konusu işte kullanıldığının tespiti, Müvekkilin fazlaya dair tüm talep haklarının saklı tutularak davamızın kabulüne karar verilmesini istiyoruz" denildiği,

mahkemece, karşı dava dilekçesinde karşı davanın neye ilişkin olduğu açık olmadığı gerekçesiyle karşı davacı vekiline 6100 sayılı HMK'nın 119/1-ğ bendi uyarınca kesin süre verildiği,

Karşı davacı vekilinin 18/11/2024 tarihli açıklama dilekçesinde;

"Tarafımızdan açılan karşı dava ise; Nur-Hak Grup İnşaat Madencilik Enerji Turizm. San. Ve Tic. Ltd. Şti ve davacı Tuner Yol Asfalt Nakliyat ve İnş . San. Tic. Ltd. Şti 'nin iş ortaklığı olarak aldıkları ihale de menfi tespit davasına konu malzemenin kullanıldığı dolayısı ile borçluluklarının tespiti, tahsili , davanın reddi talebidir.

İş ortaklığının (Adi Ortaklık) tüzel kişiliği olmaması nedeni ile dava her iki ortak davalı gösterilerek açılmıştır. Bu husus Yargıtay 22. H.D. 10.02.2015 tarih 2013/30756 E. 2015/4327 K. Sayılı ilamı ve diğer içtihatlar ile de sabittir.

Dava konusu menfi tespit davası konusu malzemenin ihaleyi alan yüklenici iş ortaklığınca ihale konusu işte kullanıldığının tespiti ve dolayısı ile davacı şirketinde borçluluğunun tespiti ve alacağın tahsili ile asıl davanın reddi davamızın konusudur. " şeklinde açıklamada bulunulmuştur.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; gerek dava dilekçesinde gerekse açıklama dilekçesinde talep belirsizliği mevcut olduğu, tarafın mahkeme önüne getireceği davada ne istendiğini yargılama yapmaya ve hüküm kurmaya elverişli ve anlaşılır bir şekilde açıkça ortaya koyması gerektiği, karşı davacı tarafın verilen süreye ve yapılan ihtara rağmen bu açıklamaları yapmadığı anlaşılmakla, mahkemece davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesinde de isabetsizlik bulunmamaktadır.

Açıklanan nedenlerle; mahkeme kararı yerinde olduğundan davacı tarafın istinaf başvurusunun esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

... · Başkan ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye ... · ¸e-imzalıdır · ... · Üye ... · ¸e-imzalıdır · ... · Katip ... · ¸e-imzalıdır