Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2022/2468 K.2024/199

:2-... - ...

VEKİLİ

Av. ... - ...

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :18/12/2020

KARAR TARİHİ :05/02/2024

KR. YAZIM TARİHİ :28/02/2024

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket tarafından 28/12/2018 tarihinde 158.334,34 TL karşılığında davalı Ernaz Otomotiv'den Renault Kadjar 2018 model araç alındığını, söz konusu aracın teslim alınmasından sonra boya koruması için üçüncü şahıs firmaya başvurulduğunda yapılan tespitlerde aracın sol ön kapısının işlem gördüğü ve ekstradan boyandığının belirtildiğini, bunun üzerine Ernaz Otomotiv'e bu durumun bildirildiğini, kendilerinin araçtaki ayıbı kabul ettiklerini, müvekkili şirket tarafından davalı tarafa ihtarname gönderildiğini, davalı şirket tarafından ayıbın kabul edilmesine rağmen talebin olumsuz karşılandığını,

araçta oluşan sorunun iki asıl sebebinin olduğunu, bunların seçilen malzeme ve işçilik hataları olduğunu, seçilen malzeme ve yapılan boya işleminin üretici firma sorumluluğunda olduğunu, dava konusu aracın ayıplı bir araç olduğunu, tüm bu nedenlerle; ayıplı aracın sıfır km yenisi bir araçla değiştirilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı Ernaz Otomotiv vekili cevap dilekçesinde özetle; husumet yönünden itirazlarının olduğunu, davacı tarafın ayıp ihbarını yasal süresi içerisinde yerine getirmediğini, dava konusu aracın 28/12/2018 tarihinde teslim alındığını ancak söz konusu davayı aracın teslim tarihinden itibaren 30 gün içerisinde bildirmemiş olduğunu, davanın 18/12/2020 tarihinde açıldığını, aracın ayıplı olduğu iddia edilmiş ise de aracın ayıplı olmadığını, aracın ayıplı olması için araçta tahsis ve kullanım amacı bakımından ekonomik değerini veya davacının araçtan beklediği faydaları azaltan veya ortadan kaldıran bir eksiklik olması gerektiğini,

ancak aracın olması gereken niteliksel vasıflardan maddi, hukuki veya ekonomik eksiklik taşınmaksızın davacıya teslim edildiğini, müvekkili firmanın üretici olmadığını ve söz konusu aracı kullanım klavuzuna uygun olarak teslim ettiğini, davacının satın aldığı model de modeli itibariyle mevcut olması gereken tüm özelliklerin olduğunu, davacının dilekçesinde aracın ayıbının müvekkili şirket tarafından kabul edildiği beyanının tamamen asılsız olduğunu, müvekkili şirket tarafından aracın ayıplı olduğunun kabulünün mümkün olmadığını, müvekkili firmanın uzun yıllarca otomotiv sektörünce hizmet vermekte olan ve müşteri memnuniyetini esas aldığını,

bu doğrultuda zarara uğrama pahasına çözüm odaklı davranmaya çalıştığını, davacı tarafın varlığını iddia ettiği sorunun aracın davalıya teslimi sırasında mevcut olduğunun ispat yükünün davacı tarafa ait olduğunu, dava konusu araçta araç değişimini gerektirecek sürekli kullanıma engel önemli bir ayıbın bulunmadığını, tüm bu nedenlerle; davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Mais Motorlu Araçlar A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafın aracın misliyle değişimini talep ettiğini, bu halde harca esas fatura bedelinin 158.334,34 TL olduğunu, buna rağmen dava değerinin daha düşük gösterildiğini, davanın yetkisiz mahkemede açıldığını, davacının ayıp ihbarı yükümlülüğünün yasal süresi içerisinde yerine getirilmediğini, davacının varlığını iddia ettiği boya ayının açık ayıp olduğunu, davacının aracını 28/12/2018 tarihinde bu şekilde teslim aldığını ve davasını ancak 18/12/2020 tarihinde açtığını, davacı tarafın faturaya süresinde itiraz etmediğini,

satıcı tarafından davacıya araç teslim edilirken davacı tarafın aracı muayene ettiğini, aracın eksiksiz ve hasarsız olarak teslim alındığını, dava konusu aracın üretimden ayıplı olmadığını, aracın tramer kaydının celbi ve yapılacak bilirkişi incelemesinde bir kazasının bulunup bulunmadığının tespit edileceğini, davacının varlığını iddia ettiği sorunu, aracın davalıya teslimi sırasında mevcut olduğunun ispat yükünün davacı tarafa ait olduğunu, dava konusu araçta araç değişimini gerektirecek sürekli kullanıma engel önemli bir ayıbın bulunmadığını, aracın halen davacı tarafça sorunsuz olarak kullanıldığını,

hak talep edebilmek için maldaki ayıbın önemli olduğunu, aracın teslimi sırasındaki boyanın kalınlık değerlerinin üretici fabrikanın tolerans değerlerine uygun olduğunu, davacının aracı teslim aldığı 28/12/2018 tarihinden bugüne kadar aracın kaza geçirip geçirmediği, yetkili servis olmayan yerlerde işlem görüp görmediğinin taraflarınca bilinmediğini, araç üzerinde takyidat bulunup bulunmadığının bilinmediğini, bu takyidatın halen sürüp sürmediğinin araştırılması gerektiğini, tüm bu nedenlerle; davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "... Davanın REDDİNE ..." şeklinde hüküm kurulmuştur. İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle. "Yerel Mahkeme tarafından verilen kararda deliller yeterince incelenmemiş, mevcut deliller yeterli değerlendirmeye tabi tutulmadan sadece salt heyetin görüşüne dayanarak özellikle somut olaydaki hareketler akışı yeterince değerlendirilmeden işbu kararın kararın verilmesi hukuka aykırıdır.

Öncelikle karara doğrudan etki eden bilirkişi heyeti tarafından düzenlenen rapor eksik, hatalı ve hukuka aykırı olup itiraz etme zaruretimiz doğmuştur. Seçimlik haklar; ayıplı mal veya hizmet karşısında tüketicinin mağduriyetinin önüne geçmek adına sahip olduğu, yenilik doğurucu niteliği haiz haklardır.

Müvekkil davacı kanunen hakkı olan ayıp karşısındaki seçimlik haklarından olan TKHK ‘nın 11. Maddesinin ç bendinde düzenlenen malın ayıpsız bir misli ile değiştirilmesi hakkını kullanmak istemektedir. Davalı tarafın ileri sürdüğü iddia ve taleplerin kabulü mümkün değildir (YARGITAY 19. HD. E. 2009/11760 - K. 2010/7618 T. 16.6.2010)" beyanı ile istinaf taleplerinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

DELİLLER

Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/09/2022 tarih, 2020/542 Esas - 2022/393 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; alacak istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İnceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosyanın incelemesinde; davacı şirket tarafından 28/12/2018 tarihinde 158.334,34 TL karşılığında davalı Ernaz Otomotiv'den Renault Kadjar 2018 model araç alındığı, söz konusu aracın teslim alınmasından sonra boya koruması için üçüncü şahıs firmaya başvurulduğunda yapılan tespitlerde aracın sol ön kapısının işlem gördüğü ve ekstradan boyandığının belirtildiği, bunun üzerine Ernaz Otomotiv'e bu durumun bildirildiği, davalı Ernaz Otomotiv tarafından araçtaki ayıbın kabul edildiği, davalı şirket tarafından ayıbın kabul edilmesine rağmen talebin olumsuz karşılandığı belirtilerek, dava konusu aracın ayıplı bir araç olduğunu, tüm bu nedenlerle;

ayıplı aracın sıfır km yenisi bir araçla değiştirilmesine karar verilmesi için eldeki davanın açıldığı, ilk derece mahkemesince açılan davanın reddine karar verildiği, verilen karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

1-Kamu düzeni yönünden yapılan incelemede;

492 sayılı Harçlar Kanunu hükümlerine göre. "Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir (2. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nevi ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır (15. md.). Noksan tespit edilen değerler hakkında 30. madde hükmü uygulanır [16-(4) md.]. Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır (21. md.).

(1) sayılı tarifede yazılı nispi karar ve ilâm harcının 1/4 ü peşin alınır (28. md.). Yargılama sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o oturum için yargılamaya devam olunur, takip eden oturuma kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz.

6100 sayılı HMK.'nun 150. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın işleme konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır (30. md.). Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz (32. md.). HMK.'nun 120-(1) maddeye göre de davacı, yargılama harçlarını mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Harçlarla ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkindir.

Davanın açılması harca tâbi usuli bir işlemdir. Harçlar Kanunu harç alınması veya tamamlanmasını tarafların isteklerine bırakmamış, değinilen yönün mahkemece kendiliğinden gözetilmesini ve harcın yatırılmaması halinde ise ne gibi işlemler yapılacağını 30. ve 32. maddelerinde hükme bağlanmıştır.

Somut olayda; davacı tarafından davalılar aleyhine eldeki davanın 10.000,00-TL üzerinden peşin harç yatırılarak açıldığı, davacının talebinin ayıplı aracın yenisi ile değiştirilmesi olduğu ve araç değerinin 158.334,34-TL olduğu göz önüne alındığında, alınması gerekli harcın 2.703,95-TL olduğu, Mahkemece, dava değerine göre eksik peşin harç yargılama sırasında ikmal ettirilmemiştir.

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 30 ve 32. maddelerine göre, yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz. Bu nedenle, mahkemece dava değeri üzerinden işlemiş faiz alacağına ilişkin eksik kalan nispi peşin harcın tamamlatılması, yargılamaya daha sonra devam edilmesi gerektiğinden bu husus gözetilmeksizin karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur. Karar kamu düzenine ilişkin bu eksiklik nedeniyle kaldırılmıştır.

2-Kaldırma nedenlerine göre, davacının istinaf nedenleri bu aşamada incelenmemiştir.

Açıklanan tüm bu gerekçelerle; diğer istinaf nedenlerinin bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, kararın açıklanan gerekçeler doğrultusunda kamu düzeni nedeniyle kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a.4 maddesi gereğince; dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacının istinaf başvurusunun bu aşamada incelenmesine yer olmadığına,

2-Kamu düzeni nedeniyle Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/09/2022 tarih, 2020/542 Esas ve 2022/393 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3-Dosyanın açıklanan eksikliklerin giderilmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

4-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf karar harcının talebi halinde ve ilk derece mahkemesi tarafından istinaf edene iadesine,

5-İstinaf eden tarafından istinaf başvurusu için yapılan giderlerin, esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesi tarafından yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,

6-Kararın 6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,

7-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

İlişkin; 6100 sayılı HMK'nın 362/1-g maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile KESİN olarak karar verildi.05/02/2024

... Başkan ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Katip ... ¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*