Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2022/2490 K.2024/176

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı tarafından davalı şirket aleyhine, faturalara ilişkin alacağı için, Mardin İcra Dairesi'nin 2020/7582 Esas sayılı icra dosyasıyla ilamsız icra takibi başlatıldığını, davalı borçlunun, borca ve fer'ilerine haksız bir şekilde itiraz etmesi nedeniyle takibin durdurduğunu, haksız ve mesnetsiz yapılan itirazın iptaline takibin devamına, %20'den aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı tarafından cevap dilekçesi sunulmadı anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "... 1-Davanın KABULÜNE, Davalı borçlunun Mardin İcra Müdürlüğü'nün 2020/7582 Esas sayılı dosyasına yaptığı itirazın 52.417,09.-TL asıl alacak üzerinden iptaline ve takibin asıl alacağa takip tarihinden itibaren yasal faizi işletilmek sureti ile devamına, 2-Davacının icra inkar tazminatı talebinin reddine ..." şeklinde hüküm kurulmuştur. İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davalı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle.

06/04/2021 tarihli duruşmada; davacı tarafa bilirkişi ücretini karşılaması için 2 hafta kesin süre verilmesine ve ihtar yapılmasına rağmen davacının kesin süreye ve ihtara uymadığını, bunun üzerine bilirkişi delilinden vazgeçmiş sayılması gerekirken ve işbu dosya bilirkişi incelemesi olmaksızın ispat edilemeyeceğinden reddi gerekirken davanın kabulüne karar verilmesinin usul ve yasaya aykırılık teşkil ettiğini, HMK'nın 94/3 maddesi gereğince kesin süre içinde yapılması gereken işlemi, süresinde yapmayan tarafın, o işlemi yapma hakkı ortadan kalkacağını,

ayrıca bir an için davanın yukarıdaki husus yüzünden reddedilmediğini düşünülse bile işbu dava itirazın iptali davası olup takip çıkışı üzerinden karar verilmesi gerektiğini, karada takip çıkışındaki faiz miktarı olan 1.150,30-TL faiz alacağının reddedildiğini, bu yönüyle lehe vekalet ücreti hükmedilmesi gerektiğini, ayrıca dosyada alacağın aslının yanlış hesaplanmış olduğunu belirterek; istinaf taleplerinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

Davacı vekili tarafından istinaf başvurusuna karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/09/2022 tarih, 2020/808 Esas - 2022/604 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava itirazın iptaline ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. İlk derece mahkemesi kararına karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusu yapılmıştır. İnceleme; 6100 sayılı HMK.'nun 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosyanın incelenmesinde; davacı ile davalı arasında akaryakıt satımına dayalı ticari ilişki bulunduğu, davalının davacıya satışını yaptığı akaryakıtlara karşı davacının 52.417,09 TL fazla ödeme yaptığı, davalının anılan bedeli iade etmediğinden bahisle Mardin İcra Müdürlüğünün 2020/7582 sayılı takip dosyası ile davalı hakkında takip başlatıldığı, davalı vekilinin borca ve yetkiye itiraz etmesi üzerine itirazın iptali talebiyle eldeki davanın açıldığı, davacının ticari defterlerinin incelenmesi sonucu tanzim edilen rapora göre davacının davalıdan fazla ödemesi nedeniyle 52.417,09 TL alacaklı olduğu yönünde rapor düzenlendiği,

davalının defterlerinin bilirkişi incelemesine sunulmaması nedeniyle rapor tanzim edilemediği, mahkemece davanın kabulüne karar verildiği, karara karşı davalı vekilinin istinaf yasa yoluna başvuru yaptığı anlaşılmıştır.

1-Kamu düzeni yönünden yapılan incelemeye göre;

İtirazın iptali istemine konu; Mardin İcra Müdürlüğünün 2020/7582 Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; davalı/borçlunun yasal süresinde sunduğu itiraz dilekçesinde borca ve fer'ileri ile icra dairesinin yetkisine itiraz ettiği görülmektedir.

İtirazın iptali davasında usulüne uygun olarak başlatılmış ve itirazla durmuş bir takibin varlığı dava şartı olup, 6100 sayılı HMK'nın 115. maddesi uyarınca; dava şartının varlığı, yargılamanın her aşamasında mahkemece re'sen gözetilmelidir.

İtirazın iptali davalarında; icra dairesinin yetkisine itiraz edilmesi durumunda; İİK'nın 50. maddesi uyarınca; öncelikle, icra dairesinin yetkisine yönelik itirazın HMK'nın 164. maddesi hükmü uyarınca; ön sorun olarak incelenmesi gerekir. İcra Müdürlüğü'nün bu konuda re’sen inceleme yetkisi bulunmamaktadır.

İcra Dairesi'nin yetkisine yönelik itirazının incelemesi neticesi; mahkeme, icra dairesinin yetkili olduğuna karar verirse; borçlunun, icra dairesine yapmış olduğu yetki itirazı hakkında; Anayasa'nın 141-(3) ve HMK'nın 27. maddesi uyarınca gerekçeli olarak icra dairesinin yetkisine vaki itirazın kaldırılmasına karar verilecektir ve bu kararını da taraflara tefhim veya tebliğ edecektir. Mahkeme yapmış olduğu inceleme neticesi; takip yapılan icra dairesinin yetkili olmadığına kanaat getirir ise, yetkili icra dairesinde yapılmış geçerli bir takip olmadığından, dava şartı noksanlığı nedeniyle davanın usulden reddine, karar verilecektir (YHGK. 27/11/2013 Tarih ve E:2013/13-372 Esas - K:2013/1606 sayılı kararı).

Yukarıdaki açıklamalar ve yasal düzenlemeler doğrultusunda; ilk derece mahkemesince, İİK.'nun 50. maddesi uyarınca; öncelikle, icra dairesinin yetkisine yönelik itirazın, HMK'nın 164. maddesi hükmü uyarınca; ön sorun [hadise] olarak incelenmesi, hâsıl olacak duruma göre de, itiraz hakkında gerekçeli bir karar verilmesi gerekmektedir. Öncelikle; icra dairesinin yetkisine yapılan itiraz hakkında bir karar verilmeden, davanın esası hakkında karar verilmesi, doğru görülmemiştir. (Benzer yönde dairemizin 2020/96 esas 2020/1589 karar sayılı ilamı)

2-Kaldırma sebebine göre davalının diğer istinaf istemleri bu aşamada incelenmemiştir.

Mahkemece, gerekçeli karar başlığında; davalının ve taraf vekillerinin adresinin yazılmamış olması, 6100 sayılı HMK'nın 297/1-b maddesine aykırı olmakla birlikte sonuca etkili olmadığından, kaldırma nedeni yapılmamış ve bu hususa eleştiri getirilmekle yetinilmiştir.

O halde, davalı vekilinin istinaf talebinin HMK'nın 353/1-a.4 maddesi gereğince kamu düzeni yönünden kabulüne, ilk derece mahkemesi kararının anılan sebeplerle kaldırılmasına ve davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren mahkemeye gönderilmesine, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına, dairemiz kararı gereğince işlem yapılması ve davanın yeniden görülmesi için dosyasının kararı veren mahkemeye gönderilmesine gönderilmesine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davalının ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurularının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a.4 maddesi gereğince; yukarıda açılanan hususlara ilişkin olmak üzere ESASTAN KABULÜNE,

2-Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 02/09/2022 tarih, 2020/808 Esas ve 2022/604 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

3-Dosyanın açıklanan eksikliklerin giderilmesi için mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

4-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf karar harcının talebi halinde ve ilk derece mahkemesi tarafından istinaf edene iadesine,

5-İstinaf eden tarafından istinaf başvurusu için yapılan giderlerin, esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesi tarafından yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,

6-Kararın 6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,

7-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

İlişkin; 6100 sayılı HMK'nın 362/1-g maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda oybirliği ile KESİN olarak karar verildi.01/02/2024

... Başkan ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Katip ... ¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*