Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/1784 K.2025/181

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Saraybahçe Alışveriş Merkezleri Tic. A.

Ş'nin ...pafta nosunda ki İzmit/ KOCAELİ adresinde bulunan 41 Burda AVM'nin rizikolarının müvekkil şirket tarafından 22/01/2018 tarih ve ... poliçe numaralı " Klasik Yangın Sigorta Poliçesi" ile teminat altına alındığını, sigortalı şirket ile davalı kınat çelik arasında alışveriş merkezinin KOZA ALANI olarak tabir edilen bina dış cephesinde bulunan dekoratif metal kaplama malzemesinin sökümüne ilişkin alarak sözleşme yapıldığını, 28/02/2018 tarihinde sözleşme uyarınca çalışma yapan yüklenici Kınat Çelik dış cephedeki dekoratif metal kaplamanın sökümü esnasında camlarda hasara meydana geldiğini,

eksper raporu uyarınca belirlenen 12.982,06 Dolar/ USD hasar 22/01/2019'da sigortalı şirket hesabına yatırılmak suretiyle giderildiğini, ödenen tazminatın davalıdan talep edildiğini, ancak 26/03/2019 tarihli yazı ile bu talebin reddedildiğini, borçlu aleyhinde sigortalıya ödenen bedelin tahsili için Kocaeli 8. İcra Müdürlüğü'nün 2019/64396 E sayılı dosyasıyla icra takibinin başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek, Kocaeli 8. İcra Müdürlüğü'nün 2019/64396 E sayılı dosyasına yapılan itirazın 13.206,06 Dolar/ USD için iptali ile kaldırılmasına,

12.982,06 USD asıl alacağa Merkez Bankasının Amerikan Dolarına uyguladığı Azami Mevduat Faiz Oranı üzerinden devamına, davalının %20 inkar tazminatına mahkumiyetine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; sigorta şirketini dava hakkının bulunmadığını, davacı sigorta şirketinin yapmış olduğu ödemeye binaen her ne kadar kendilerine ( davalıya) rücu hakkı bulunsa da davacının hukuken böyle bir hakkı bulunmadığını, rücu hakkının bulunabilmesi öncelikle geçerli bir sigorta sözleşmesinin varlığı, sigorta bedelinin ödenmesi ve sigorta ettirenini dava hakkı bulunması şartı arandığını, müvekkil şirketin sözleşmeye dayalı ya da kanuna dayanan borç doğuran herhangi bir sorumluluğunu bulunmadığını, 30/03/2018 tarihli tek taraflı ve soyut ekspertiz raporunun hukuki bir değeri bulunmadığını,

yargıtayın da ekspertiz raporunun hukuki bir değerinin olmadığının ortaya koyduğunu belirterek, fazlaya ilişkin talep ve dava haklarımız saklı kalmak kaydıyla, davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "...Davanın REDDİNE, ..." şeklinde hüküm kurulmuştur. İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı şahidi ... davacının yokluğunda duruşma açılarak dinlenmesinin usulsüz olduğunu, sigortacılık kanununa göre eksperin bağımsız bir meslek gurubu olduğu ve görevlendirmenin Hazine Müsteşarlığınca yapıldığını, hasar ihbarı üzerine 5684 sy.

Sigortacılık Kanununa göre Hazine Müsteşarlığının sisteminden eksper ...'nun atandığını,sigorta şirketlerinin eksper tarafından hazırlanan raporlar uyarınca sigortalı yada yerine göre zarar gören üçüncü kişilere ödeme yapmakla yükümlü olduklarını, eksper raporunda camlarda kırık ve beton akıntıları olduğunu tespit ettiklerini, biz duruşmada heyete ticaret/sigorta konusunda uzman hukukçu;

profesör yada doçent bilirkişi eklenmesi taleplerine rağmen bu hususun tutanağa geçirilmediği ve heyete de eklenmediğini, davalının yaptığı ayıplı imalat ile yapıya verdiği zararın eksper raporu ve fotoğraflarla ortaya konulduğunu, makine ve inşaat bilirkişilerin zarar iddiaları uyarınca ortaya çıkan hasarı hesaplamakla görevli olduğunu, zararın mali değerini hesaplayıp takdiri mahkemeye bırakmaları gerekirken yetkilerinin dışına çıkarak adeta bir hukukçu bilirkişi gibi hareket ettiklerini belirterek; istinaf taleplerinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

Davalı vekili tarafından istinaf başvurusuna karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 22/06/2023 tarih, 2022/411 Esas - 2023/389 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava rücuen tazminat istimiyle başlatılan takibe yapılan itirazın iptaline ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. İlk derece mahkemesi kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusu yapılmıştır. İnceleme; 6100 sayılı HMK.'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosyanın incelenmesinde; davacı şirket tarafından, Saraybahçe Alışveriş Merkezleri Tic.

A.Ş.'nin ... pafta nosunda ki İzmit/Kocaeli adresinde bulunan 41 Burda AVM'nin rizikolarının 22.01.2018 tarih ve ... poliçe numaralı "Klasik Yangın Sigorta Poliçesi" ile teminat altına alındığı, sigortalı şirket ile davalı arasında alışveriş merkezinin KOZA ALANI olarak tabir edilen bina dış cephesinde bulunan dekoratif metal kaplama malzemesinin sökümüne ilişkin alarak sözleşme yapıldığı, 28.02.2018 tarihinde sözleşme uyarınca çalışma yapan yüklenici davalının dış cephedeki dekoratif metal kaplamanın sökümü esnasında camlarda hasar meydana geldiği,

eksper raporu uyarınca belirlenen 12.982,06 Dolar/USD hasar bedelinin 22.01.2019'da sigortalı şirket hesabına yatırıldığı, sigortalıya ödenen tazminatın davalıdan talep edildiği, ancak davalı tarafından bu istemin reddedildiği, bunun üzerine davacı tarafından sigortalıya ödenen bedelin tahsili için Kocaeli 8. İcra Müdürlüğü'nün 2019/64396 Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığı, davalının itirazı üzerine takibin durduğu, duran takibin devamı için eldeki davanın açıldığı, ilk derece mahkemesince açılan davanın reddine karar verildiği,

dairemizin 2021/1752 esas 2022/1269 karar sayılı kararı ile “…Mahkemece, dosyaya kanaat oluşturacak başkaca delil sunulmadığı, zarar tarihine yakın bir zamanda ayıplı ifadan kaynaklı tutulmuş tutanak yahut sözleşmenin tarafınca davalıya yapılmış ihbar gibi bir belgenin bulunmadığı, ticari ilişkiden dolayı davalıya hakedişinin ödendiği, ödemede ihtirazi kayıt olmadığı belirtilerek hüküm kurulmuştur.

Hükme esas alınan bilirkişi raporunun, kusur durumunu belirleme yönünden yeterli olmadığı hükme esas teşkil edecek herhangi bir değerlendirme yapılmadığı görülmektedir.

Bu nedenle mahkemece; öncelikle tüm hasar dosyasının dosya arasına alınarak, hasar dosyasındaki tespitlerin de dikkate alınması suretiyle tarafların kusur durumunu belirleyen, ayrıntılı, açıklayıcı, hüküm kurmaya elverişli ve Yargıtay denetimine uygun, davacının itirazlarını karşılayacak şekilde rapor alınarak sonucuna göre karar verilmesi gerekirken, eksik inceleme ile karar verilmiş olması, doğru görülmemiş kararın bu nedenlerle kaldırılması gerekmiştir…” gerekçesiyle anılan karar kaldırılmış, kaldırma sonrası yapılan yargılama sonunda davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacının istinaf yasa yoluna başvurduğu görülmüştür.

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 1472. maddesi uyarınca sigortacının, sigortalısının haklarına halefiyet hakkının gerçekleşebilmesi için sigortacının hukuken geçerli bir sigorta poliçesi teminatı kapsamında sigortacısına tazminat ödemiş olması ve sigortalının zarar sorumlusuna karşı dava hakkına sahip olması gerekir. Sigortacı ancak sigortalısının meydana gelen zarardan dolayı üçüncü kişilere karşı dava hakkı varsa bu hakka ödediği bedel oranında halef olacaktır.

6098 sayılı TBK'nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi bulunduğu anlaşılmaktadır. Eser sözleşmesini düzenleyen TBK'nın 470. maddesi uyarınca yüklenicinin edimi bir eser meydana getirmeyi, iş sahibinin edimi ise, karşılığında bedel ödemeyi üstlenmesidir. Eser sözleşmesinin niteliği gereği yüklenici sonucu garanti etmektedir. Burada sözleşme yapılmasının nedeni belli bir sonucun ortaya çıkmasıdır. Eser yüklenicinin sanat ve becerisini gerektiren bir emek sarfı ile gerçekleşen sonuç olup, yüklenici eseri iş sahibinin yararına olacak şekilde ve ona hiçbir zarar vermeden meydana getirmek yükümlülüğü altındadır.

Diğer yandan yüklenicinin borçları TBK'nın 471. maddesinde düzenlenmiş olup, “(1)Yüklenici, üstlendiği edimleri iş sahibinin haklı menfaatlerini gözeterek, sadakat ve özenle ifa etmek zorundadır. (2) Yüklenicinin özen borcundan doğan sorumluluğunun belirlenmesinde, benzer alandaki işleri üstlenen basiretli bir yüklenicinin göstermesi gereken mesleki ve teknik kurallara uygun davranışı esas alınır.” denilmiş olup, yüklenici olan davalının da bu düzenlemeden de anlaşılacağı üzere edimini sadakat ve özenle ifa etmek yükümlülüğü bulunmaktadır. Yüklenicinin özen borcundan doğan sorumluluğunda benzer alanlardaki işleri üstlenen basiretli bir yüklenicinin göstermesi gereken mesleki ve teknik kuralların esas alınacağı da açıklanmıştır.

Somut olayda; davacı taraf, davalı ile davacıya ... poliçe numaralı "Klasik Yangın Sigorta Poliçesi" ile sigortalı olan dava dışı Saraybahçe Alışveriş Merkezleri A.Ş. ile davalı arasında “41 Burda Alışveriş Merkezi Tadilat/Yenileme Demontaj İşleri” sözleşmesi yapıldığını, davalını demontaj işlerini yaparken sigortalının binasına zarar verdiğini iddia etmiştir.

Mahkemece gerek dairemizin 2021/1752 esas 2022/1269 karar sayılı kaldırma kararı öncesinde alınan bilirkişi heyet raporunda, gerek ise de, kaldırma kararından sonra alınan heyet raporunda dosyada yeterli delil bulunmadığından zarar yönünden bir hesaplama yapılamayacağına dair görüş bildirilmiştir. Mahkemece yapılan keşif sırasında ise anılan binada bir zarar tespiti görülmemiştir. Davacı taraf, anılan zarara delil olarak 30.03.2018 tarihli 1328-2018 numaralı ekspertiz raporuna dayanmaktadır.

Eldeki olayda davalının hasar bedelinden sorumlu tutulabilmesi için sigortalıya ait yapının zarara uğrama nedeninin, 6098 sayılı yasanın 114/2.maddesi göz önüne alınarak davalının kusurlu eylemi olarak tanımlanabilecek eylemlerinden kaynaklandığının ve davalı tarafın kusurlu eylemi ile zarar arasında uygun illiyet bağı bulunduğunun tereddüte yer vermeyecek bir biçimde saptanması zorunlu olup, bu konudaki ispat yükü 6100 sayılı yasanın 190. ve 4721 sayılı yasanın 6. maddelerine göre davacıya aittir.

Davacı tarafça ispat yükü çerçevesinde ekspertiz raporu tek başına, hasarın davalının demontaj işleminden kaynaklandığının kabulüne elverişli değildir.

(Benzer yönde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 43. Hukuk Dairesinin 2021/727 esas 2024/1093 karar sayılı ilamı, Benzer yönde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 17. Hukuk Dairesinin 2021/404 esas 2024/737 karar sayılı ilamı, Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2013/19045 esas 2014/967 karar sayılı ilamı) Gerçekten de dosyadan alınan her iki bilirkişi raporunda da zararın ve kusur durumlarının mevcut verilerle hesaplanamayacağı bildirildiğinden, ispat yükü üzerinden olan davacının eldeki olayda iddiasını ispat edemediği anlaşılarak ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesi isabetlidir.

Dosyadaki belgelere, duruşma sürecini yansıtan tutanaklar ve gerekçe içeriğine göre, ilk derece mahkemesi kararında davanın esasıyla ilgili tarafların gösterdiği hükme etki edecek tüm delillerin toplandığı, kanunun olaya uygulanmasında ve gerekçede hata edilmediği, ihtilafın doğru olarak tanımlandığı, kararın usul ve yasaya uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde bulunmayan istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353/1-b/1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca; davacının istinaf başvurusunun ESASTAN REDDİNE,

2-İstinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına,

3-Alınması gereken 615,40-TL istinaf karar harcından, istinafa gelirken peşin alınan 269,85-TL'nin mahsubu ile kalan 345,55-TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302/5 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

4-İstinaf eden tarafından istinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,

5-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf avansından kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi uyarınca; karar kesinleştikten sonra ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca; kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,

8-Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; 6100 sayılı HMK'nın 362. maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.30/01/2025

... Başkan ... ¸e-imzalıdır

... Üye ... ¸e-imzalıdır

... Üye ... ¸e-imzalıdır

... Katip ... ¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*