Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/2279 K.2025/714

VEKİLİ Av. ... DAVALI :... VEKİLİ :Av. ...

DAVA

Alacak (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ :20/05/2021

KARAR TARİHİ :21/04/2025

KR. YAZIM TARİHİ :21/05/2025

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının, dava dışı şirketle olan ticari ilişkisinden borçlu olduğunu, bu nedenle çek verdiğini, çekin ciro yoluyla davalıya geçtiğini, davalıya fazladan ödeme yapıldığını, alacağın tahsili amacıyla İstanbul Anadolu 18. İcra Dairesinin 2018/37077 Esas sayılı dosya ile ilamsız icra takibi başlatıldığını, takibe itiraz edildiğini, açıklanan nedenlerle, davacının davalıdan olan alacağının faiziyle tahsiline dair karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı taraf huzurdaki dava ile dava değerinin tam ve eksiksiz olarak belirlenmesi mümkün olmadığından şimdilik 9.397,06-TL tutarında alacağın tahsilini talep ettiğini, dava konusu olayın, davalı şirket ile dava dışı Volcity Servis İşletmeciliği Tur. San. ve Tic. Ltd. Şti. arasındaki ticari ilişkiden kaynaklı olarak davalı şirket elinde bulunan, davacı tarafından keşide edilmiş, T. Garanti Bankası A.Ş Ümraniye San.

Şubesinin 31.07.2017 tarihli, 18.000,00-TL bedelli, ... seri numaralı çekten ötürü davalıya 2.500,00-TL, 3.500,00-TL, 2.000,00-TL olmak üzere toplam 8.000,00-TL'lik kısmi ödemeden kaynaklandığını, davacı şirketin talep ettiği bu paranın muhatabının davalı olmadığını, davacının taraf olduğu İstanbul 13. İcra Hukuk Mahkemesinin 2018/1114 Esas sayılı dosyasında da belirttiği gibi davanın muhatabı Volcity Servis İşletmeciliği Tur. San. ve Tic. Ltd.

Şti. olduğunu, davacı firma ile davalı şirket arasında hiç bir şekilde bir fatura yada cari hesap ilişkisi mevcut olmadığını, dava dışı şirketten verilen çeke istinaden alacağını tahsil ettiğini, davanın dava dışı şirkete ihbar edilmesini talep ettiklerini, sebepsiz zenginleşen şirketin Volcity şirketi olduğunu, HMK'nın 329. maddesi gereğince davacı aleyhinde en yüksek disiplin para cezası verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince; "... Davanın REDDİNE ..." şeklinde hüküm kurulmuştur. İlk derece mahkemesince verilen karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; yerel mahkemece hükme esas teşkil eden gerekçelerin nelerden ibaret olduğunun yeterince gerekçelendirmediğini ve yalnızca matbu bir şekilde "toplanan deliller, icra dosyası, bilirkişi raporlarına" atıf yapıldığını, dolayısıyla gerekçeli karar hakkı ve adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini, bununla birlikte, kararda maddi olgular ile hüküm arasındaki mantıksal bağın da gösterilmediğini, yüzeysel ifadelerle yetinildiğini,

davacının hem çekin devredilmesinden kaynaklı olarak davalıya 8.000,00-TL ödeme yaptığını hem de çekin karşılıksız çıkması üzerine dava dışı Volcity şirketinin açtığı icra takibinde toplam 20.766,29-TL çek bedelini ödediğini, açıkça görüldüğü üzere;

davacı tarafından aynı çekin 8.000,00TL'lik kısmı için mükerrer ödeme yapıldığını, bu nedenle genel hukuk kaideleri uyarınca fazla yapılan ödemenin iadesi gerektiğini, diğer yandan dosya kapsamında dikkate alınması gereken bir diğer hususun ise davacı tarafından ödenen 8.000,00TL'nin davalının ticari defter ve kayıtlarında yer aldığı ve bu ödemenin de dava dışı Volcity şirketinin borcundan düşülmüş olduğunu, keza davalının yasal defterinde keşidecisinin davacı olduğu 18.000,00TL tutarındaki çekin Volcity şirketinden hesaplara giriş kaydının mevcut olduğunu, dolayısıyla mahkemece davacının,

davalıdan alacağının olmadığı yönündeki değerlendirmesinin hukuka aykırı olup, hukuki nitelendirmenin hatalı olarak yapıldığını, davalının sebepsiz zenginleşme hükümleri uyarınca iade yükümlülüğü bulunduğunu, neticeten; davalının çeki dava dışı şirkete vererek çek üzerindeki hak sahipliğini kaybettiğini ve davcıdan tahsil ettiği 8.000,00-TL ile sebepsiz zenginleştiğini, bu nedenle bilirkişi raporunda da yer aldığı üzere davacının ödediği 8.000,00-TL'nin avans faizi ile birlikte davacıya iadesi gerektiğini belirterek; istinaf taleplerinin kabulüne, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesi talebiyle istinaf yoluna başvurmuştur.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yapılan bilirkişi incelemelerinde davada usule ve esasa ilişkin itirazlarının haklılığının kanıtlandığını, davacının defter incelemesinde de görüldüğü üzere ödemenin sebepsiz yapılmadığının çok açık olduğunu, davacının dava dilekçesi incelendiğinde sebepsiz zenginleşmeye dayalı bir alacaktan değil, bir cari hesap alacağından söz ettiğinin görüldüğünü, davacının bu aşamada iddialarını genişletemeyeceğini, usulen bu durumun kabul edilmesinin mümkün olmadığını, davanın alacak davası olduğunu ve davacının varlığını iddia ettiği cari hesap alacağını ispatlayamadığını,

kaldı ki yerel mahkeme yargılaması ve bilirkişi incelemeleriyle de sabit olduğu üzere davacının davalıdan bir alacağının söz konusu olmadığını, davacının dava dilekçesinde ve yerel mahkeme yargılaması sırasında öne sürmediği iddialara kötü niyetli bir şekilde istinaf dilekçesinde yer verdiğini belirterek; haksız istinaf başvurusunun reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

Gebze Asliye Ticaret Mahkemesinin 09/09/2022 tarih, 2021/364 Esas - 2022/636 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; alacak istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiş karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İnceleme; 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosyanın incelenmesinde; davacı dava dışı Volcity Ltd. Şti. olan ticari ilişkisinden borçlu olduğunu, bu nedenle çek verdiğini, çekin ciro yoluyla davalıya geçtiğini, davalıya fazladan ödeme yapıldığını, yapılan bu fazla ödemenin davalıdan faiziyle tahsiline dair karar verilmesini talep ettiği, davalı cevap dilekçesiyle; davacı firma ile davalı şirket arasında hiç bir şekilde bir fatura yada cari hesap ilişkisi mevcut olmadığını, dava dışı şirketten verilen çeke istinaden alacağını tahsil ettiğini, sebepsiz zenginleşen şirketin Volcity şirketi olduğunu belirterek davanın reddini talep ettiği, Mahkemece davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulduğu görülmüştür.

Mahkemece hem davacı hem de davalı defterleri bilirkişi vasıtasıyla incelenmiştir.

Davacının defterlerinin incelendiği 10/05/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacı firmanın incelemeye sunulan, 2017 yılına ait defterlerin; açılış ve kapanış tasdiklerinin bulunduğu ve süresinde yapıldığı, defterlerin usulüne uygun tutulduğu, takip konusu faturaların kayıtlı olup olmadığının tespiti; davalı ...'nin, herhangi bir cari hesabına ve ticari ilişkiye rastlanmamış olup, dava konusu işlemlerin VOLCİTY SERVİS / isimli hesapta olduğu, davacı Doruk Soğutma tarafından, Volcity Servis firmasına 18.000,00.-TL'lik çek verdiği,

verilen bu çekin de Volcity Servis firmasına olan toplam 19.538,65.-TL cari hesap borcuna karşılık verildiği, davacı ile davalı arasında, dava konusu olup herhangi bir borç-alacak ilişkisine konu olabilecek herhangi bir işleme rastlanmadığı mütalaa olunmuştur.

Davalının defterlerinin incelendiği 26/05/2022 tarihli bilirkişi raporunda özetle; davacının, davalı ile aralarında herhangi bir ticari ilişkisinin olmadığı, davacının keşidecisi olduğu çekin davalıya ciro yoluyla dava dışı Volcity şirketi tarafından ciro edildiği, davacının çekinin karşılıksız çıktığı, çekin dava dışı şirket tarafından icra yoluyla davacıdan tahsil edildiği, dava dışı şirketin davalıyla olan borç/alacak ilişkisinde 18.000,00-TL'lik karşılıksız çekin bedelinin davalıya ödenmediği, davacının bu çek bedeline karşılık davalıya 8.000,00-TL gönderdiği,

davalının bu parayı yasal defterlerine kayıt ettiği ancak dava dışı Volcity şirketinin cari hesabından mahsup edildiği, bu mahsuplaşma işleminin virman vb bir kabul belgesine dayanmadığı, davalının çeki dava dışı Volcity şirketine teslim ederek çek üzerindeki hak sahipliğini sıfatını kaybettiği ve sebepsiz zenginleştiğinden davacının davalıya ödediği 8.000,00-TL'nin davacıya geri iade edilmesi gerektiği, davacının, davalıya ödediği 8.000,00-TL'nin ödeme tarihlerinden icra takip tarihine kadar işlemiş avans faizinin 1.401,33-TL olarak hesaplandığı,

davacının davalı aleyhine 21.12.2018 tarihinde icra takibi başlattığı, takipte 8.000,00-TL asıl alacak ve işlemiş avans faizi 1.397,06-TL olarak hesapladığı mütalaa olunmuştur.

Somut olayda; davacının, davalı ile aralarında herhangi bir ticari ilişkisinin olmadığı, davacının keşidecisi olduğu çekin davalıya ciro yoluyla dava dışı Volcity şirketi tarafından ciro edildiği, davacının bu çek bedeline karşılık davalıya 8.000,00 TL gönderdiği, davalının bu parayı yasal defterlerine kayıt ettiği ancak dava dışı Volcity şirketinin cari hesabından mahsup edildiği, bu çekin tekrar dava dışı Volcity şirketine verildiği, davacının çekinin karşılıksız çıkması üzerine çekin dava dışı Volcity şirket tarafından icra yoluyla davacıdan tahsil edildiği, sonuç itibariyle davalıya yapılan fazla bir ödeme olmadığı bilirkişi raporları ile de sabit olduğundan davanın reddine karar verilmesinde usul ve yasaya aykırılık bulunmamaktadır.

Ancak Mahkemece yukarıdaki gerekçe uyarınca davanın reddine karar verilmesi gerekirken davacının yargılama sonucunda davalıdan alacağı olmadığı anlaşılmış olması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi isabetli olmadığından gerekçesi düzeltilmek suretiyle yeniden hüküm kurulmasına karar vermek gerekmiştir.

Mahkemece, gerekçeli karar başlığında; taraf vekillerinin adreslerinin yazılmamış olması, 6100 sayılı HMK'nın 297/1-b maddesine aykırı olmakla birlikte sonuca etkili olmadığından, kaldırma nedeni yapılmamış ve bu hususa eleştiri getirilmekle yetinilmiştir.

Bu nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan gerekçelerle reddine, yerel mahkemenin kararının gerekçesinin düzeltilmesi için kaldırılmasına, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir hususta bulunmadığından; dairemizce davanın esası hakkında HMK'nın 353/1-b-2 madde gereğince hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Yukarıda gerekçesi açıklandığı üzere ;

1-Davacının ilk derece mahkemesi kararına ilişkin istinaf başvurusunun yukarıda açıklanan nedenlerle ESASTAN REDDİNE,

2-Kamu düzeni yönünden Gebze Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 09/09/2022 tarih, 2021/364 Esas ve 2022/636 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-b.2 maddesi gereğince, KALDIRILMASINA,

YENİDEN YARGILAMA YAPILMASI GEREKMEDİĞİNDEN AŞAĞIDAKİ ŞEKİLDE HÜKÜM KURULMASINA,

a)Davanın REDDİNE,

b)Alınması gerekli 80,70-TL harçtan peşin alınan 160,48-TL harcın mahsubu ile fazla yatan 79,78-TL'nin hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

c)Davacı tarafından yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

ç)Davalı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden AAÜT uyarınca 9.200,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacı tarafa verilmesine,

d)Davalı tarafından yapılan 160,00-TL yargılama giderinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

e)Arabulucu gideri olarak sarf edilen 1.320,00-TL'nin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

f)Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,

3-İstinaf incelemesi yönünden harç ve yargılama masrafları;

a)İstinaf Kanun Yoluna Başvuru harcının hazineye irat kaydına,

b)Alınması gereken 615,40-TL istinaf karar harcından, istinafa gelirken peşin alınan 269,85-TL'nin mahsubu ile kalan 345,55-TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, harç tahsili ve harç tahsil müzekkeresi yazılması işlemlerinin HMK'nın 302/5 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

c)İstinaf eden tarafından istinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,

ç)İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf avansından kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi uyarınca; karar kesinleştikten sonra ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,

d)İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

4-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca; kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.21/04/2025

... Başkan ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Katip ... ¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*