Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2023/578 K.2023/371

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle.

Gebze İcra Müdürlüğünün 2020-25575 Esas Sayılı dosyasından tarafına kambiyo takiplerine mahsus ödeme emri gönderildiğini, takibin haksız ve dayanaksız olduğunu, takibe konu olan senet, borcunun 125.000,00-TL olduğu halde 300.000,00-TL olarak düzenlendiğini, Gebze Cumhuriyet Savcılığının 2019-27720 sayılı hazırlık dosyasında alacaklının ve şahitlerin imzalı beyanları ile 170.000,00-TL'lik borcun 45.000,00-TL'sinin ödendiğini beyan ettiğini, borcunun, ...'ün ikrarından, beyanlarından anlaşılacağı üzere 125.000,00-TL olduğunu, davalı senedin dayanağı alacağı ispatlayamadığını, şahitler de alacağın para alacağı olduğunu,

para alışverişinden kaynaklı bir ihtilaf olduğunu ifade ettiklerini, şahit ... ..., 28.11.2019 da Gebze İlçe Emniyet Müdürlüğünde verdiği ifade de" ...'ın, ...'e 2 kez kredi çekip verdiğini, ...'in bu durumu kabul ettiğini ancak kredilerin faizinin ödenmesinde sorun yaşadıklarını” ifade ettiğini, ...

27.11.2019 Tarihinde Gebze Emniyet Müdürlüğünde verdiği ifadesinde, “Kardeşimin kredi çekip Zeynel'e borç verdiğini,11.11.2019 Günü ...'in kardeşimin iş yerine geldiğinde öğrendim” dediğini, ..., 27.11.2019 Tarihinde Gebze Emniyet Müdürlüğünde verdiği ifadesinde “...'e yapmış olduğum son iki inşaatın işlerinden 175.000,00-TL alacağı olduğunu, ayrıca 2017 ve 2018 yılında 2 defa kredi çekip verdiğim toplamda 170.000,00-TL borç para olduğunu, ... bana peyderpey 45.000,00-TL ödedi” dediğini, bu durumda kendisinin ...'ün imzalı beyanı, ikrarı ile ...'e 125.000,00-TL nakit para borcum bulunduğunu, senette nakden ifadesi bulunduğunu, ...'ün,

27.11.2019 Tarihinde Gebze Emniyet müdürlüğünde verdiği imzalı ifadesinde 125.000,00-TL alacağı olduğunu ifade ettiğini, bu durumda borcunun 125.000,00-TL olduğu, bu nedenlerle dava hakkında verilen karar kesinleşene kadar Gebze İcra Müdürlüğünün 2020/25575 Esas sayılı dosya ile yürütülen takibin durdurulmasına; ...'ün 27.11.2019 Tarihinde Gebze Emniyet Müdürlüğünde verdiği imzalı ifadesinde 125.000,00-TL nakit borcum oluğunu ikrar ve ifade etmiştir.

125.000,00-TL borcu olduğunun 11.11.2019 Tarihinden itibaren faizi ile tespitine, bu miktarın üstündeki taleplerin reddine, Gebze İcra Müdürlüğünün 2020/25575 Esas sayılı dosya ile yürütülen takibin iptali ile davanın kabulüne karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... Davanın REDDİNE ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle. Gebze İcra Müdürlüğünün 2020-25575 Esas Sayılı dosyasından kambiyo senedine dayalı yapılan takibin kambiyo senedi vasfında olmadığını, vade tarihine ve keşide tarihine aynı tarihin yazıldığını, iki ayrı vade tarihinin yazıldığını;

kambiyo senedinin vasfını yitirdiğini, kambiyo hukukuna aykırı bir takibin yapıldığını, Gebze Asliye Ticaret Mahkemesinin bu hususu nazara almadığını, senedin zorla alındığını, sonradan doldurulduğunu, kendisinin 125.000,00-TL borcu olmasına rağmen, emniyet ve savcılığa yapılan şikayetlerde 125.000,00-TL borcunun olduğunu kabul etmelerine, ikrarlarına rağmen senede 300.000,00-TL yazıldığını, 125.000,00-TL borcunun olduğu yazılı delille ıspatlı olmasına rağmen Gebze Asliye Ticaret Mahkemesinin bu hususu nazara almadığını, senedin kayıtsız şartsız borç ikrarını havi olması gerektiğini,

...'ün yazılı delil vasfındaki emniyet ifadesinin ortada mücerret bir borç ikrarı olmadığını gösterdiğini, verilen nakit para ve alınan nakit paranın açıkca ifade edildiğini, nakit karşılığı verilen senedin mücerret olmasını ortadan kaldırdığının beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı tarafça, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Gebze Asliye Ticaret Mahkemesinin 20/12/2022 Tarih - 2022/193 Esas - 2022/1010 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

DAVA; davaya konu bono nedeniyle borçlu olmadığının tespiti talebinden ibarettir.

İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

1-Kamu düzeni yönünden yapılan incelemede;

Davacının eldeki davayı adli yardım talepli açarak, başvuru harcı ile nispi karar ve ilam harcını yatırmadığı, ilk derece mahkemesince; 17/03/2022 tarihli tensip 10, 11 ve 12. Ara kararla davacının sosyal ve ekonomik durumunun tespiti için ilgili yerlere müzekkere yazılmasına karar verildiği ancak daha sonra davacının adli yardım talebi hakkında bir karar verilmediği ve davacıya harçlar tamamlatılmadan esas hakkında karar verildiği anlaşılmıştır.

Adli yardım talebi hakkında mahkemece yapılması gereken işler 6100 sayılı HMK'nın 334 vd. Maddelerinde açıklanmış olup, mahkemece adli yardım talebi reddedildiğinde Kanun'un 337/2. maddesi uyarınca talep edenin kararın tebliğinden itibaren 1 hafta içinde itiraz etmesi halinde itirazı inceleyecek merciye gönderileceği ve sonucuna göre işlem yapılacağı hüküm altına alınmıştır.

Diğer yandan. 492 sayılı Harçlar Kanunu hükümlerine göre. "Yargı işlemlerinden bu kanuna bağlı (1) sayılı tarifede yazılı olanları, yargı harçlarına tabidir (2. md.). Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı işlemlerden değer ölçüsüne göre nispi esas üzerinden, işlemin nevi ve mahiyetine göre maktu esas üzerinden alınır (15. md.). Noksan tespit edilen değerler hakkında 30. madde hükmü uygulanır [16-(4) md.].

Yargı harçları (1) sayılı tarifede yazılı nispetler üzerinden alınır (21. md.). (1) sayılı tarifede yazılı nispi karar ve ilâm harcının 1/4 ü peşin alınır (28. md.). Yargılama sırasında tespit olunan değerin, dava dilekçesinde bildirilen değerden fazla olduğu anlaşılırsa, yalnız o oturum için yargılamaya devam olunur, takip eden oturuma kadar noksan değer üzerinden peşin karar ve ilam harcı tamamlanmadıkça davaya devam olunmaz.

6100 sayılı HMK'nın 150. maddesinde gösterilen süre içinde dosyanın işleme konulması noksan olan harcın ödenmesine bağlıdır (30. md.). Yargı işlemlerinden alınacak harçlar ödenmedikçe müteakip işlemler yapılmaz (32. md.). HMK'nın 120-(1) maddeye göre de davacı, yargılama harçlarını mahkeme veznesine yatırmak zorundadır. Harçlarla ilgili düzenlemeler kamu düzenine ilişkindir.

Bu hükümler uyarınca ilk derece mahkemesince yapılması gereken iş, öncelikle davacının adli yardım talebinin kabulü veya reddi yönünde bir karar vermek, reddi yönünde karar verilir ise HMK'nın 337/2. maddesi uyarınca işlem yapılarak adli yardım talebinin kabulü veya reddi kararının kesinleşmesini beklemek, adli yardım talebi reddedilir ve bu karar kesinleşirse bu kez 492 sayılı Harçlar Kanunu uyarınca başvuru ve karar ve ilam harçlarının yatırılması için davacıya 6100 sayılı HMK'nın 115/2. maddesi uyarınca süre vermek, harçlar yatırılırsa davanın esasına girmek, harçlar yatırılmazsa 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 30. maddesi ile 6100 sayılı HMK'nın 150. maddesi kapsamında işlem tesis etmek olmalıdır.

2-Kaldırma nedenine göre diğer istinaf istemleri incelenmemiştir.

Gerekçeli karar başlığında; davalı vekilinin adresinin yazılmaması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; davacının istinaf başvurusunun yukarıda (1) nolu bentte açıklanan nedenlerle kısmen kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının HMK'nın 353-(1)-a)-4) maddesince kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacının; ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin İstinaf Başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-a)-4) maddesi gereğince KISMEN KABULÜNE,

a-Gebze Asliye Ticaret Mahkemesinin 20/12/2022 Tarih - 2022/193 Esas - 2022/1010 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

b-Dosyanın açıklanan eksikliklerin giderilmesi için ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

2-İstinaf Karar Harcının, talebi halinde ve ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,

3-İstinaf eden tarafından yapılan İstinaf başvuru giderlerinin, esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesi tarafından değerlendirilmesine,

4-Kararın, 6100 sayılı HMK'nın 359-(4) maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,

5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362-(1)-g) maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.14/03/2023

... Başkan ... ¸e-imzalıdır

... Üye ... ¸e-imzalıdır

... Üye ... ¸e-imzalıdır

... Katip ... ¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*