Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2024/1723 K.2024/1759

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacının 01/05/1964 doğumlu, tek başına yaşayan, okuma yazma bilmeyen bir vatandaş olduğu, yaşamını kendisinin ve rahmetli eşinden kalan emekli maaşı ile idame ettirmekte olduğunun, davacının çalışamadığı, bu sebeple yargılama harç ve giderlerini karşılayabilecek durumda olmadığı,

yaşamını sürdürdüğü iki emekli maaşına icra dosyası ile haciz konulduğu ve maaşının tamamının kesintiye uğradığını, davacının üzerine kayıtlı bir mal varlığının bulunmadığını, davacının mali ve ekonomik durum araştırmalarına ilişkin kayıtların dosyada mevcut bulunduğundan bahisle davacının maddi durumunun yetersiz olması nedeniyle adli yardım talebinin kabulü ile;

davacı aleyhinde Sakarya 3. İcra Dairesi'nin 2023/14061 Esas sayılı dosyası ile kambiyo senetlerine mahsus haciz yolu ile icra takibinin başlatıldığını, takibe dayanak bononun 23/08/2023 Tanzim Tarihli, 25/08/2023 Ödeme Tarihli, 750.000,00-TL Bedelli düzenlenmiş bir bono olduğunun, davacının böyle bir borcunun olmayıp kandırılma sonucu esasen bu bononun düzenlendiğinin, Tüm bu nedenlerle; davanın kabulü ile;

ihtiyati tedbir talebinin kabulünü, kötü niyetli olarak başlatılan icra takibinde ihtiyati tedbir kararı verilmesini, davacının Sakarya 3. İcra Müdürlüğünün 2023/14061 Esas sayılı dosyasından ve takibe konu edilen senetten dolayı borçlu olmadığının tespitini ve dava açılış tarihi itibari ile icraya cebri icra ile kesinti yapılmış olunan 37.000,00-TL'nin faizi ile birlikte davacıya iadesini, davalı taraf aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesince 27/12/2023 tarihli ara karar ile; " ... 1-Davacının ihtiyati tedbir talebinin kabulüne, İİK 72/3 maddesi gereğince Sakarya 3. İcra Müdürlüğünün 2023/14061 Esas sayılı dosyasında ''icra veznesindeki paranın alacaklıya tedbiren ödenmemesine'' davacı adli yardımdan yararlandığından teminat alınmasına yer olmadığına, ... " karar verilmiştir.

Davalı vekili ihtiyati tedbire itiraz dilekçesinden özetle; 27/12/2023 tarihli ihtiyati tedbir kararının davalının yokluğunda ve hiçbir geçerli belgeye dayanılmadan verildiğini, davalının dinlenilmeden ve kendisini savunmasına olanak tanınmadan verilen ihtiyati tedbir kararının hukuki dinlenilme hakkının ihlal ettiğini belirterek ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını, aksi kanaat halinde teminat alınmasını talep etmiştir.

İlk derece mahkemesince 21/03/2024 tarihli ara karar ile; " ... Davalı vekilinin mahkememizin 27/12/2023 tarihli ihtiyati tedbir ara kararına yapmış olduğu itirazın reddine... " karar verilmiştir.

Bu karara karşı ihtiyati tedbire itiraz eden davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

İhtiyati tedbire itiraz eden davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle; alacaklı ve davalıya hiçbir suret ile haberdar edilmeden alacak hakkını kısıtlandığını, iş bu ihtiyari tedbirin davacı tarafça talep edildiği 04/12/2023 tarihli dava dilekçesinde tedbirin konulmasına ilişkin sayın mahkemeye sunulması gereken HMK m. 391/2 'de de açıkça yazılan "tedbirin, açık ve somut olarak hangi sebebe ve delillere dayandığı" şartını sağlamadığı görüleceğini, zira davacı taraf haklılığını yaklaşık olarak ispat eden hiçbir somut delil sunamamış, soyut beyanlarla yetindiğini,

asıl usulsüzlüğün davalı taraf olarak yapmış oldukları itiraz hakkında ilgili mahkemenin karar vermeden önce davalıyı dinlemesi gerekirken, ön inceleme duruşmasında incelenmesi ve sonrasında karara bağlanmış olması olduğunu beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davacı tarafça, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2023/675 Esas sayılı 21/03/2024 Tarihli Ara Kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

DAVA; menfi tespit istemine ilişkindir. Talep; ihtiyati tedbir istemine ilişkindir. İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır. İlk derece mahkemesince ihtiyati tedbire itirazın reddine karar verilmiş karara karşı ihtiyati tedbire itiraz eden davalı tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

Dosyanın incelemesinde; davalı tarafından, davacı aleyhine Sakarya 3. İcra Dairesi'nin 2023/140961 esas sayılı dosyası ile bonoya istinaden kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatılmasına üzerine, davacı tarafından eldeki davanın açıldığı ve açılan davada bono nedeniyle borçlu olmadığına ve öncelikle davacı daha fazla mağdur olmaması yaşam hakkının ihlal edilmemesi adına ( aldığı iki emekli maaşının da tamamının kesilmesi karşısında) kötü niyetli olarak başlatılan icra takibinde ihtiyati tedbir karar verilmesinin talep edildiği,

ilk derece mahkemesince 27/12/2023 tarihli ara karar ile ihtiyati tedbir talebinin kabulüne karar verildiği, karara karşı davalının itirazı üzerine 21/03/2024 tarihli ara karar ile itirazın reddine karar verildiği, verilen karara karşı ihtiyati tedbire itiraz eden davalı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulduğu anlaşılmıştır.

Eldeki dava, niteliği itibari ile İİK'nın 72. maddesi uyarınca icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasıdır.

Menfi tespit davası ve bu davada, bu davaya özgü verilecek tedbir kararları İİK'nın 72. maddesinde düzenlenmiştir.

İİK'nın 72-(2) maddesine göre; İcra takibinden önce açılan menfi tespit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir.

İİK'nın 72-(3) maddesi uyarınca; icra takibinden sonra açılan menfi tespit davasında ihtiyati tedbir yolu ile takibin durdurulmasına karar verilemez. Ancak, borçlu gecikmeden doğan zararları karşılamak ve alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere göstereceği teminat karşılığında, mahkemeden ihtiyati tedbir yoluyle icra veznesindeki paranın alacaklıya verilmemesini isteyebilir.

Bu hükümler uyarınca tedbire karar verilebilmesi için, davacı borçlunun teminat göstermesi yeterli olup, davanın icra takibinden önce veya sonra açılmasına göre anılan hükümdeki tedbirlerden birine hükmedilebilir.

İlk derece mahkemesince de açıklanan hükümler uyarınca ihtiyati tedbir kararı verilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön olmadığı gibi davalının istinaf dilekçesinde belirttiği konuların davanın esası ile ilgili olması nedeniyle istinaf isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

Açıklanan nedenlerle; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak ihtiyati tedbire itiraz eden davalı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden istinaf başvurusunun esastan reddine, karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-HMK'nın 353-(1)-b)-1) maddesi uyarınca; İhtiyati tedbire itiraz eden davalının İSTİNAF BAŞVURUSUNUN ESASTAN REDDİNE,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi uyarınca alınması gereken harç peşin alındığından, yeniden alınmasına yer olmadığına,

3-İstinaf Kanun Yoluna Başvurma Harcının hazineye gelir kaydına,

4-İstinaf yolu için yapılan giderlerin ilk derece mahkemesince esas hükümle birlikte yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,

5-İstinaf eden davalı tarafından yatırılan, istinaf avansından kullanılmayan kısmın HMK'nın 333. maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesince istinaf eden davalıya iadesine,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7-Gerekçeli kararın tebliği işlemlerinin ilk derece mahkemesi tarafından yerine getirilmesine,

8-Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.02/12/2024

... Başkan ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Üye ... ¸e-imzalıdır. ... Katip ... ¸e-imzalıdır.

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*