Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2025/1365 K.2025/1461

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; lehtarı oldukları, a)Ziraat Katılım Bankası A.Ş. Pamukkale Ticari Şubesine ait, 1351758 seri nolu, 13.01.2025 keşide tarihli 1.785.000,00-TL bedelli, b) Ziraat Katılım Bankası A.Ş. Pamukkale Ticari Şubesine ait, 1351759 seri nolu, 16.01.2025 keşide tarihli 1.785.000,00-TL bedelli, c) Ziraat Katılım Bankası A.Ş. Pamukkale Ticari Şubesine ait, ... seri nolu, 22.01.2025 vade tarihli 890.000,00-TL bedelli, d) Ziraat Katılım Bankası A.Ş. 0131 Pamukkale Ticari Şubesine ait, 1351761 seri nolu, 28.01.2025 vade tarihli 999.955,00-TL bedelli çekler hakkında zayi sebebiyle iptal kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ...Davanın REDDİNE,... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; koruma öncelikli değerlendirme yapılarak çekin kaybolduğu hususu üzerinde durulması gerekirken mahkeme tarafından şekli inceleme yapılarak ibraz edilen suretlerin imzasız olması gerekçesiyle davanın reddine karar verilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, davanın açıldığı tarihte, çekin imzalı suretlerine henüz ulaşılamadığını, durumun aciliyeti nedeniyle yalnızca şirket kayıtlarında bulunan çek suretleri, çek verildi bordrosu ve diğer belgelerle başvuru yapılabildiğini, ancak daha sonradan keşideci tarafından çeklerin ve çek verildi bordrosunun imzalı suretlerinin taraflarına iletildiğini,

bu durumun, çeklerin varlığını, düzenlenmiş ve tedavüle çıkarılmış olduklarını tartışmasız bir şekilde ortaya koyduğunu, dolayısıyla, mahkemenin “imzasız” gerekçesiyle verdiği ret kararının artık maddi gerçeklik karşısında dayanaksız olduğunun ispat edildiğini, hamilin zarara uğrama ihtimalini bertaraf etmek için şekil değil, olasılık ve risk ön planda olduğunu, bu hususun göz önüne alınarak mahkeme kararının kaldırılması gerektiğinin beyanı ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı tarafça, istinaf dilekçesine karşı cevap dilekçesi verilmemiştir.

DELİLLER

Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 11/06/2025 Tarih - 2024/890 Esas - 2025/398 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava kıymetli evrakın iptali talebine ilişkindir. İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. İlk derece mahkemesi kararına karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusu yapılmıştır. İnceleme; 6100 sayılı HMK.'nın 355. madde hükmü uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.

Dosyanın incelenmesinde; davacının lehtarı olduğu, dava dışı Özpam Otomotiv Pet. Tur. İnş. Tic. San. Ltd. Şti.’nin keşidecisi olduğu. Ziraat Katılım Bankası A.Ş. Pamukkale Ticari Şubesine ait, ... seri nolu, 13.01.2025 keşide tarihli 1.785.000,00-TL bedelli, Ziraat Katılım Bankası A.Ş. Pamukkale Ticari Şubesine ait, 1351759 seri nolu, 16.01.2025 keşide tarihli 1.785.000,00-TL bedelli, Ziraat Katılım Bankası A.Ş.

Pamukkale Ticari Şubesine ait, ... seri nolu, 22.01.2025 vade tarihli 890.000,00-TL bedelli, Ziraat Katılım Bankası A.Ş.

0131 Pamukkale Ticari Şubesine ait, 1351761 seri nolu, 28.01.2025 vade tarihli 999.955,00-TL bedelli çeklerin kargoda gönderildiği esnada kaybolduğunu, bu nedenlerle çeklerin iptalini talep ettiği, mahkemece çek suretlerinde keşideci imzası bulunmaması nedeniyle çeklerin kıymetli evrak vasfının olmadığından bahisle davanın reddine karar verildiği, karara karşı davacı tarafın istinaf yasa yoluna başvurduğu görülmüştür.

Dava, 6102 Sayılı TTK'nın 818/1-s madde delaletiyle aynı yasanın 757 vd. maddelerine göre açılan çek iptali istemine ilişkindir.

TTK' nın 818/1-s maddesi yollaması ile çekler hakkında da uygulanması gerekli olan aynı kanunun 757.maddesinde iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişinin, ödeme veya yerleşim yerindeki asliye ticaret mahkemesinden, muhatabın poliçeyi ödemekten men edilmesini isteyebileceği, 759.maddesinde poliçeyi eline geçiren kişi bilinmiyorsa poliçenin iptalinin istenebileceği, iptal talep edenin poliçe elinde iken zıyaa uğradığını inandırıcı bir şekilde gösteren delilleri mahkemeye sunmak ve senedin bir suretini ibraz etmek veya senedin esas içeriği hakkında bilgi vermekle yükümlü olduğu düzenlenmiştir.

Anılan yasal düzenlemelere ve Yargıtay içtihatlarına göre, kambiyo senetlerinin zayi nedeniyle iptalini ancak senet hamili talep edebilecektir.

6102 sayılı TTK'nın 780. maddesinde çekin unsurları düzenlenmiş olup, 781. maddeye göre imzasız boş çek yaprakları çek vasfında değildir. Keşideci imzasını içermeyen çek yaprakları kambiyo senedi (çek) vasfını haiz olmadığından iptali de talep edilemez.

Somut olayda; davacı tarafından dava dilekçesi ekinde sunulan çek fotokopilerinde ve çek teslim bordrolarında keşideci imzasının bulunmadığı görülmektedir.

6102 sayılı yasanın 780/1-f maddesi ve 781/1.maddesi gereği keşidecinin imzasını taşımayan senetlerin çek vasfının bulunmadığı düzenlenmiş olup, 6102 Sayılı yasanın 818/1-s madde delaletiyle aynı yasanın 757 vd. maddelerine göre açılan çek iptali davasının dinlenebilmesi için senetlerin çek vasfının bulunması gerektiği açıktır.

Bu nedenlerle ilk derece mahkemesine sunulan fotokopilere göre çeklerin üzerinde keşideci imzası bulunmadığından çek vasfı bulunmayan senetlere ilişkin iptal davası açılamayacağından, ayrıca çekişmesiz yargıya tabi davalarda verilen kararların kesin hüküm teşkil etmeyeceği, değişen duruma göre yeniden talepte bulunulabileceği hususları nazara alındığında mahkemece davanın reddine karar verilmesi isabetlidir.

Her ne kadar davacı taraf istinaf aşamasında çeklere ait yeni fotokopiler sunmuş ise de, 6100 sayılı yasanın 357/1.maddesi gereği ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen iddiaların dinlenemeyeceği ve yeni delillere dayanılamayacağı yönündeki düzenleme gereği ilk derece mahkemesinde ileri sürülmeyen anılan deliller dikkate alınmamıştır.

Gerekçeli karar başlığında; davacı ve vekilinin adresinin yazılmaması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.

Açıklanan nedenlerle; dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle, yasaya uygun gerektirici nedenlere, delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına ve ileri sürülen istinaf sebepleri dikkate alındığında; mahkemenin vakıa ve hukuki değerlendirmesinde; usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmamasına, HMK'nın 355. maddesi uyarınca; kamu düzenine ilişkin konularda da kararın esasına etkili bir aykırılık bulunmaması nazara alınarak; davacı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden; istinaf başvurusunun esastan reddine, karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacının istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca; ESASTAN REDDİNE,

2-İstinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına,

3-Alınması gereken harç peşin alındığından, yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

4-İstinaf eden tarafından istinaf kanun yoluna başvuru için yapılan masrafların kendi üzerinde bırakılmasına,

5-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf avansından kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi uyarınca; karar kesinleştikten sonra ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,

6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

7-6100 sayılı HMK'nın 359/4 maddesi uyarınca; kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,

8-Dosyanın mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; 6100 sayılı HMK'nın 362. maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.11/09/2025

Başkan ... e-imzalıdır

Üye ... e-imzalıdır

Üye ... e-imzalıdır

Katip ... e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*