Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2025/1796 K.2026/41

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davacı şirket ile dava dışı Apaydın Metal Ürünleri San. Ve Tic. A.Ş.

Arasında ... sayılı 21/07/2022 başlangıç, 21/0/2023 bitiş tarihli Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi imzalandığını, akdedilen bu poliçe çerçevesinde sigortalının poliçede belirtilen 55 ... plakalı aracının poliçe kapsamında olan risklerin gerçekleşmesi sonucunda doğrudan uğrayacağı zararları teminat altına alındığını, davalı tarafın işletilmesinden sorumlu bulunduğu Kocaeli İli Körfez İlçesi Sevindikli Mahallesi sınırlarında kalan KMO Anadolu Otoyol'unun Sevindikli servis alanında, su kanallarında ait mazgalın yerinden çıkması ve sabitlenmemesi nedeniyle sigortalı araçta 28/04/2023 günü hasar meydana geldiğini,

durumu teşvik eder şekilde emniyet tarafından ... kaza sıra numaralı maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı düzenlendiğini, araçtaki hasarın poliçe kapsamında giderilmesi için davacı şirkete başvurulması üzerine, araç üzerinde ekspertiz çalışması yapıldığını ve inceleme sonucunda sigortalı araçta mezkur kaza nedeniyle KDV dahil 92.511,63 TL tutarlı hasar meydana geldiğinin tespit edildiğini, aracın onarımının yapılmış olup sigortalı adına onarım servisi Kamer Otomotiv Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'ne fatura karşılığında 02/01/2024 günü 74.865,58 TL ve 03/07/2023 günü 7.628,87 TL toplamda 82.494,45 TL ödendiğini belirterek,

açılan davanın kabulü ile Körfez İcra Dairesi'nin 2024/228 Esas ayılı dosyasına davalı tarafından yapılan itirazın iptaline ve aynı şartlar ile takibin devamına, haksız itiraz eden davalı aleyhine alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı vekilinin sunmuş olduğu cevap dilekçesinde özetle; dava konusu zararlandırıcı vakıanın meydana geldiği otoyolda davalı şirketin gerekli tüm önlemleri almakta, üzerine düşen yükümlülükleri titizlikle yerine getirdiğini, davacının zararını ve davalı şirketin kusurunu ispatla yükümlü olduğunu, kaza tespit tutanağının davalı şirketin yokluğunda hatalı ve eksik şekilde düzenlenmiş olduğundan delil olarak değerlendirilmesinin ve hükme esas alınmasının mümkün olmadığını, davacı tarafın hasar bedelinin tazminine ilişkin taleplerinin hukuki bir dayanağının bulunmadığını, davacı tarafın davalı şirketin kusurunu ispatla yükümlü olduğunu,

davaya konu aracın kaza tarihi olan 28/04/2023 tarihinden öncesine ait hasar kayıtlarının incelenmesinin gerektiğini belirterek, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesince yapılan yargılama ve tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; " ... 1-Mahkememizin görevsizliği nedeniyle HMK'nın 114/1-c maddesine göre davanın USULDEN REDDİNE, 2-Görevli mahkemenin Kocaeli Nöbetçi Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunun tespitine, 3-Kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta içeresinde başvurulması halinde HMK nın 20/1 maddesi gereğince dosyanın görevli KOCAELİ NÖBETÇİ ASLİYE HUKUK MAHKEMESİNE GÖNDERİLMESİNE ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; sigortalının tacir olduğunu, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davalarında Asliye Ticaret Mahkemeleri görevli olduğunu, yerel mahkeme huzurdaki davanın sigorta sözleşmesinden değil davalının kusuru ile gerçekleştiğinden mahkemenin görevli olmadığına hükmettiğini, bu değerlendirmenin hatalı olduğunu beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına, karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; somut olayda asliye ticaret mahkemeleri değil asliye hukuk mahkemeleri yetkili olup yerel mahkemenin verdiği karar usul ve yasaya uygun olduğunu beyan ile; davacı tarafın istinaf istemlerinin reddine, karar verilmesini, talep ederiz.

DELİLLER

Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/01/2025 Tarih - 2024/149 Esas - 2025/15 Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; kasko sigorta poliçesinden kaynaklanan alacak için yapılan icra takibine itirazın iptali ve icra inkar tazminatı istemine ilişkindir.

İlk derece mahkemesince, mahkemenin görevsizliğine karar verilmiş karara karşı davacı tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Görevle ilgili düzenlemeler; kamu düzenine ilişkin olup, taraflar ileri sürmese dahi yargılamanın her aşamasında resen gözetilir. Taraflar da, yargılama bitinceye kadar görev itirazında bulunabilirler. Görev itirazı yapılmamış olsa bile resen mahkeme, ilk önce görevli olup olmadığını inceleyip karara bağlamalıdır.

Dava tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde, her iki tarafın da ticari işletmesiyle ilgili hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işleri ile tarafların tacir olup olmadıklarına bakılmaksızın, bu kanunda öngörülen hususlardan doğan hukuk davaları ve çekişmesiz yargı işlerinin ticari dava ve ticari nitelikte çekişmesiz yargı işi sayılacağı açıkça düzenlenmiştir.

6102 sayılı TTK'nın 5. maddesinde; “aksine hüküm bulunmadıkça, dava olunan şeyin değerine veya tutarına bakılmaksızın asliye ticaret mahkemesi tüm ticari davalar ile ticari nitelikteki çekişmesiz yargı işlerine bakmakla görevlidir” hükmü yer almaktadır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 5/3 maddesine göre de.

Asliye Ticaret Mahkemesi ile Asliye Hukuk Mahkemesi ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişki görev ilişkisi olup, bu durumda göreve ilişkin usul hükümleri uygulanır.

Somut olayda; dosya kapsamından, davacı sigorta şirketi ile dava dışı Apaydın Metal Ürünleri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi arasında 21/07/2022 başlangıç ve 21/07/2023 bitiş tarihli genişletilmiş kasko sigorta poliçesi akdedildiği, poliçe kapsamında bulunan 55 ... plakalı aracın, 28/04/2023 tarihinoe Kocaeli ili Körfez ilçesi Sevindik Mahallesi sınırlarında bulunan davalı Anadolu Otoyolu Sevin dikli servis alanında su kanalına ait mazgalın yerinden çıkması ve sabitlenmemesi nedeniyle hasara uğradığı,

meydana gelen kazanın emniyet birimlerince düzenlenen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı ile belgelendirildiği araçta oluşun hasar bedeli olan 92.511,00 TL'nin eldeki dava ile davalıdan tahsilinin talep edildiği, ilk derece mahkemesince "...davacı sigorta şirketinin dava dışı sigortalısı gerçek kişiye ait aracın ticari olduğu ,davanın sigorta sözleşmesinden değil,

davalının kusuru ile gerçekleşmesine sebebiyet verdiği iddia edilen haksız fiilden kaynaklandığı anlaşılmakla uyuşmazlığın genel hükümlere göre Asliye Hukuk Mahkemesinde sonuçlandırılması gerektiğinden..." şeklindeki gerekçeyle davanın görev şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verildiği görülmüşse de verilen kararın eksik inceleme ve araştırmaya dayalı yanılgılı kanaatle verildiği anlaşılmıştır.

Eldeki davada, davacı sigorta şirketi sigortalısına yaptığı ödeme nedeniyle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 1472. maddesi uyarınca sigortalının yerine geçerek (halef olarak) iş bu davayı açtığı anlaşılmaktadır. Halefiyet ilkesi gereğince, sigortacının açtığı dava, sigorta sözleşmesinden kaynaklanan bir uyuşmazlık olup, taraflardan en az birinin tacir olması ve uyuşmazlığın ticari işletme ile ilgili bulunması karşısında dava mutlak dava niteliğinde kabul edilmelidir.

Tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere; davacı sigorta şirketine Kasko poliçesi ile sigortalı 55 ... plakalı aracın sahibi Apaydın Metal Ürünleri San. Ve Tic. A.Ş.'nin tüzel kişi tacir olduğu, davalının da tacir olduğu, uyuşmazlık her iki şirketin ticari işletmesinden kaynaklandığı, bu haliyle davanın 6102 sayılı TTK kapsamında ticari dava niteliğinde olduğu anlaşılmakla uyuşmazlığın Asliye Ticaret Mahkemesinde görülüp sonuçlandırılması gerekirken, Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olduğundan bahisle davanın usulden reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur.

Açıklanan nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin kararının 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-a)-6) maddesince kaldırılmasına, davanın yeniden görülmesi için dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine, karar verilmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacının ilk derece mahkemesinin kararına ilişkin istinaf başvurusunun 6100 sayılı HMK'nın 353-(1)-a)-6) maddesi gereğince ESASTAN KABULÜNE,

a-Kocaeli 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 07/01/2025 Tarih - 2024/149 Esas - 2025/15 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,

b-Dosyanın açıklanan eksikliklerin giderilmesi için ilk derece mahkemesine GÖNDERİLMESİNE,

2-İstinaf Karar Harcının, talebi halinde ve ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,

3-İstinaf eden tarafından yapılan İstinaf başvuru giderlerinin, esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesi tarafından değerlendirilmesine,

4-Kararın, 6100 sayılı HMK'nın 359-(4) maddesi uyarınca; ilk derece mahkemesi tarafından taraflara tebliğine,

5-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 362-(1)-g) maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi.13/01/2026

Başkan ... e-imzalıdır

Üye ... e-imzalıdır

Üye ... e-imzalıdır

Katip ... e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*