Sakarya Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi E.2025/892 K.2025/1342

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; taraflar 3 adet aracın alımı satımı konusunda anlaşmaya vardığını ve davalı şirket tarafından 28/11/2024 tarihinde proforma faturalar kesildiğini, bu faturalar uyarınca davacı tarafından 29/11/2024 tarihinde 4.395.000,00 TL ödeme yapıldığını, ancak davalı tarafından (2) araç teslim edilmiş son araç ise teslim edilmediğini, (2) araç içerisinde araç başı 1.580.000 TL olmak üzere toplamda 3.160.000,00 TL'lik fatura kesildiğini, davalı taraf, kendisine gönderilen ihtarnameye, şifahi görüşmelere ve arabuluculuık görüşmelerine rağmen aracı teslim etmediğini veya aracın bedelini davacıya iade etmediğini,

Kocaali Cumhuriyet Başsavcılığı'nın 2025/229 soruşturma sayılı dosyasında vermiş oldukları ifadede de aracın bedelini almalarına rağmen aracı teslim etmediklerini ikrar ettiklerini, dilekçe ekinde yer alan belgelerden de görüleceği üzere davalı şirket bu tarz hileli işlemleri alışkanlık haline getirdiğini, Eskişehir 4. Noterliğinin 14/01/2025 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi üzerine herhangi bir teslim veya bedel iadesi yapılmamış cevap dahi verilmediğini, davalının menkul ve gayrimenkul malları ile 3. kişilerdeki hak ve alacakları üzerine ihtiyati haciz konulmasını talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARAR ÖZETİ

İlk derece mahkemesi 24/03/2025 tarihli ara kararı ile; " ... İhtiyati haciz talebinin REDDİNE ... " karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; ilk derece mahkemesinin sözleşmenin ayakta olduğu ve alacağın muaccel olmadığı yönündeki kanaati hukuki açıdan doğru olmadığını, davalı şirket tarafından 2024 kasım ayında 3. aracın teslimi yapılması gerekirken yapılmadığını, davacı tarafça ihtarname keşide edilerek aracın derhal teslim edilmesi aksi halde alacak davası açılacağı ihtar edildiğini, bir başka deyişle aracın derhal teslim edilmesi aksi halde araç tesliminden vazgeçilip alacak davası açılabileceği ihtar edildiğini, bu ihtarname üzerine de araç teslimi yapılmadığını,

bunun üzerine ihtarnamede belirtilen "aracın derhal teslim edilmesi aksi halde alacak davası açılacağı" ihtaratı uyarınca ilk derece mahkemesinde ödemiş olunan araç bedelinin iadesine yönelik alacak davası açıldığını, ihtarnamede aracın teslim edilmesi aksi halde alacak davası açılacağı ihtar edilmiş olduğundan alacağın muaccel hale geldiğini beyan ile; yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep ederek, istinaf başvurusunda bulunmuştur.

DELİLLER

Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/200 Esas sayılı 24/03/2025 Tarihli Ara Kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; alacak istemine ilişkindir. Talep; ihtiyati haciz istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince 17/03/2025 tarihli ara karar ile ihtiyati haciz isteminin reddine karar verilmiş karara karşı davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur. İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili, tarafların 3 aracın alımı satımı konusunda anlaşmaya vardığını ve davalı şirket tarafından 28/11/2024 tarihinde proforma faturalar kesildiğini, bu faturalar uyarınca davacı tarafından 29/11/2024 tarihinde 4.395.000,00 TL ödeme yapıldığını, ancak davalı tarafından 2 araç teslim edildiğini son aracın ise teslim edilmediğini, 2 araç içerisinde araç başı 1.580.000 TL olmak üzere toplamda 3.160.000,00 TL'lik fatura kesildiğini, davalı tarafın kendisine gönderilen ihtarnameye, şifahi görüşmelere ve arabuluculuık görüşmelerine rağmen aracı teslim etmemiş veya aracın bedelini taraflarına iade etmediğini,

davalı şirket bu tarz hileli işlemleri alışkanlık haline getirdiğini, Eskişehir 4. Noterliğinin 14/01/2025 tarihli ... yevmiye numaralı ihtarnamesi üzerine herhangi bir teslim veya bedel iadesi yapılmamış cevap dahi verilmediğini, Kocaali Cumhuriyet Başsavcılığının 2025/229 soruşturma sayılı dosyasında vermiş oldukları ifadede de aracın bedelini almalarına rağmen aracı teslim etmediklerini ikrar ettiklerini ileri sürerek ihtiyati haciz talebinde bulunmuş, Mahkemece ihtiyati haciz talebinin, ihtiyati haciz talep eden şirketin dosyaya yansıyan bir feshinin ve fesih iradesinin bulunmadığı, sözleşmenin ayakta olduğu,

bu durumda alacağın muaccel olmadığı, muacceliyet olmadığı için ihtiyati haciz şartlarının da oluşmadığı sebebiyle reddine karar verilmiştir.

Uyuşmazlık, alacaklının ihtiyati haciz talebinin reddine dair mahkeme kararının yerinde olup olmadığı, somut olayda ihtiyati haczin şartlarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplanmaktadır.

2004 sayılı İİK'nın 257. maddesinde ihtiyati haciz şartları düzenlenmiş olup maddede, rehinle temin edilmemiş ve vadesi gelmiş bir para borcunun alacaklısının, borçlunun yedinde veya üçüncü şahıstan olan taşınır ve taşınmaz mallarını ve alacakları ile diğer haklarını ihtiyaten haczettirebileceği belirtilmiş, maddenin 2. fıkrasında ise, iki bent halinde, vadesi gelmemiş borçlardan dolayı, borçlunun muayyen yerleşim yerinin olmaması, borçlunun taahhütlerinden kurtulmak maksadı ile mallarını gizlemeye, kaçırmaya veya kendisi kaçmaya hazırlanır ya da bu maksatla alacaklının haklarını ihlal eden hileli işlemlerde bulunursa ihtiyati haciz istenebileceği düzenlenmiştir.

2004 sayılı İİK'nın 258. hükmüne göre, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için mahkemenin alacağın varlığı hakkında kanaat edinmiş olması yeterlidir. Mahkemenin alacağın varlığına kanaat getirmesinden anlaşılması gereken alacağın usul kurallarına göre kesin bir şekilde ispat edilmesi değildir. Bu hükme göre alacaklının, alacağının varlığını ve muaccel olduğunu tam ve kesin olarak ispat etmesi aranmamakta, bu konuda mahkemeye kanaat verecek delilleri göstermesi yeterli kabul edilmektedir. 2004 sayılı İİK'nın 257. maddesi uyarınca ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacağın muaccel ve rehinle temin edilmemiş olması gerekmektedir.

Yukarıda da belirtildiği gibi, 2004 sayılı İİK'nın 258-(2) maddesi uyarınca ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacağın varlığı ve miktarı konusunda kanaat verecek delillerin dosyaya ibrazı yeterlidir. Alacaklı satın aldığı aracın bedeli ödenmesine rağmen teslim edilmediğini ileri sürmektedir.

Talep eden alacaklı tarafından, talep eden şirket adına düzenlenen üç adet proforma fatura, talep eden tarafından bu şirkete yapılan 4.395.000,00 TL'lik ödeme ile bu borçlu tarafından ihtiyati haciz talep eden şirkete göndermiş olduğu 3.160,000,00 TL'lik fatura bulunduğu, teslime ilişkin herhangi bir belgenin bulunmadığı,

adı geçen şirket hakkında başlatılan soruşturma kapsamında alınan ifadeler ve dosya kapsamı nazara alındığında, bu bilgi ve belgeler kapsamında karşı taraf/borçlu Ykş Otogaraj Otomotiv A.Ş. yönünden ihtiyati haciz kararı verilmesi için gerekli şartların oluştuğu, yaklaşık ispatın sağlandığı anlaşıldığı gibi, muacceliyet açısından da proforma faturalarda teslimat süresi 40 iş günü olduğu belirtilmekle BK 117/2 ve 212/2 maddeleri gereğince muacceliyet koşulu da gerçekleştiğinden Mahkemece ihtiyati haciz kararı verilmesi gerekirken talebin reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olmuştur.

Bu nedenlerle, talep eden vekilinin ileri sürdüğü istinaf sebepleri yerinde görülmüş ve Dairemizce adı geçen borçlu yönünden ihtiyati haciz talebinin kabulüne dair yeniden karar verilmesi gerekmiştir.

Mahkemece, ara karar başlığında; taraflar ile vekillerinin adreslerinin yazılmamış olması, 6100 sayılı HMK'nın 391/2-a maddesine aykırı olmakla birlikte sonuca etkili olmadığından, kaldırma nedeni yapılmamış ve bu hususa eleştiri getirilmekle yetinilmiştir.

Açıklanan bu gerekçelerle, mahkemece, karşı taraf/borçlu Ykş Otogaraj Otomotiv A.Ş. yönünden ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan, talep eden/alacaklı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılarak, talep eden/alacaklının ihtiyati haciz talebinin alacaklıya iade edilmediği iddia edilen 1.235.000 TL'nin %15'i oranında teminat karşılığında borçlu Ykş Otogaraj Otomotiv A.Ş. yönünden kabulüne dair Dairemizce yeniden karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜ M

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davacı/ihtiyati haciz talep edenin İSTİNAF BAŞVURUSUNUN KABULÜNE; Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/200 Esas sayılı 24/03/2025 Tarihli Ara Kararının KALDIRILMASINA, HMK'nın 353-(1)-b)-2) maddesi gereğince YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,

2-Sakarya Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2025/200 Esas - 24/03/2025 Tarihli Ara Kararının KALDIRILMASINA, HMK'nın 353. maddesi gereğince YENİDEN HÜKÜM KURULMASINA,

a-İhtiyati haciz talep eden/davacı vekilinin ihtiyati haciz talebinin KABULÜNE,

b-Karşı taraf/Borçlu YKŞ Otogaraj Otomotiv İnşaat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi'nin (Mersis No :...) taşınır ve taşınmaz malları ile hakları ve ayrıca üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının üzerine, talep eden/alacaklı şirket lehine 1.235.000 TL borca yetecek tutarda İHTİYATİ HACİZ KONULMASINA,

c-Takdir olunan alacağın (1.235.000 TL) %15'i nakit ya da teminat mektubu talep eden/alacaklı tarafından mahkeme veznesine depo edildiğinde, kararın infazı için bir suretinin ilk derece mahkemesi tarafından alacaklı vekiline verilmesine,

d-Alacaklı, ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren on gün içinde icra dairesinden kararın infazını istemediği taktirde ihtiyati haciz kararının kendiliğinden kalkacağının ihtarına,

3-İstinaf kanun yoluna başvuran tarafından yatırılan istinaf başvuru harçlarının Hazineye gelir kaydına,

4-İstinaf peşin harcının talep halinde davacıya iadesine,

5-İhtiyati haciz talebi dava içinde yapıldığından, AAÜT hükümleri uyarınca davacı yararına avukatlık ücreti tayinine yer olmadığına,

6-Davacı vekili tarafından yapılan istinaf kanun yolu giderlerinin, ilk derece mahkemesince, esas hükümle birlikte yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine,

7-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,

8-Dosyanın ilk derece mahkemesine gönderilmesine,

İlişkin; Dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, HMK'nın 362. maddesi uyarınca KESİN olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 09/07/2025

... Başkan ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Üye ... ¸e-imzalıdır ... Katip ... ¸e-imzalıdır

* Bu belge, 5070 sayılı Kanun hükümlerine uygun olarak elektronik imza ile imzalanmıştır.*