Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesi E.2024/365 K.2025/156

Davacı vekili 02/12/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle.

19/05/2022 tarihinde .... ilinin ... ilçesinde... mevkiinde davacıya ait ... plakalı tır ile ... plakalı tırın çarpışması sonucunda maddi hasarlı bir trafik kazası meydana geldiğini, müvekkilinin ... plakalı aracı 5600135 acente ve 341146299/1 numaralı poliçe ile davalı .... tarafından kaskolandığını, kaza sonrası araçtaki hasarın atanan eksper tarafından 1.120.688,50 TL olarak tespit edildiğini, ancak ekspertiz raporunun sonuç ve kanaat kısmında ''motor bloğunun usulsüz değişim yapıldığı kanaati oluşmuştur'' sebebiyle hasar ödemesi ile ilgili kanaatinin olumsuz olduğunun belirtildiğini, eksper raporunda motor numarasının silinmiş olduğunu,

kaza tarihinden daha önceki bir tarih olan 19/03/2022 tarihli ilgili aracın muayene raporunda da ''motor numarasının okunmadığı ve motorda yağ kaçaklarının olduğunun tespit edildiğini, eksper raporunda belirtilen hususların muayene raporunda da geçtiğini, bu sebeple bu durum motorda usulsüz bir değişim olmadığının göstergesi olduğunu,

Çarşamba Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2022/33 D.İş sayılı dosyasına yapılan keşif sonucu mevcut hasarın 1.240.187,78 TL olarak hesaplandığını beyanla davanın terditli dava olarak kabulü ile araçtaki mevcut hasar olan 1.240.187,78 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte taraflarına ödenmesine, eğer bu mümkün değilse pert işlemi yapılarak zararlarının giderilmesine ve zarar miktarının yine kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte taraflarına ödenmesine karar verilmesini dava ve talep ettiği anlaşılmıştır.

Davalı vekili 27/12/2022 tarihli cevap dilekçesinde özetle; uyuşmazlık konusu motorun uğradığı iddia edilen hasarın iddia edildiği şekilde uğramadığını, hasarlı fotoğraflar ve inceleme yapılırken arada farklar olduğunun tespit edildiğini, tüm bunlara dayanarak hasar aşamasında müvekkili sigorta şirketi tarafından işbu yapılan değerlendirme sonucunda sigortalı aracın hasarsız motorunun, hasarlı başka bir motor ile değiştirilerek hasar talep edildiğinin tespit edildiğini ve hasar beyan uyumsuzluğu söz konusu olduğundan başvurunun reddedildiğini,

gerçeklikle hiçbir alakası olmayan bu hasar tazminatı talebinden müvekkili sigorta şirketinin herhangi bir sorumluluğunun olmadığını, müvekkili şirketin kdv’den sorumluluğu bulunmadığından başvurunun kabulü anlamına gelmemek kaydı ile hesaplamanın kdv dahil edilmeden yapılması gerektiğini, ayrıca başvuruya konu hasarlanan parçaların tazminat hesabında eşdeğer parça fiyatları üzerinden hesaplama yapılması gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydı ile aleyhe hüküm kurulması halinde tazminatta parça ve işçilik iskontosu uygulanmalı ve bu oran da en az yüzde otuz olması gerektiğini,

beyanla davanın reddine hükmedilmesi gerektiğini savunduğu anlaşılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

İlk Derece Mahkemesi tarafından davanın kısmen kabul kısmen reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

İSTİNAFA BAŞVURAN TARAFLAR ve İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ:

İstinaf başvuru talebinde bulunan davacı vekili dilekçesinde özetle, ihtiyari mesuliyet sigorta poliçesinde muafiyet oranı: muafiyetsiz olarak yazıldığını, rayiç değerin düşük hesaplandığını, sovtaj değerinin ise olduğundan yüksek hesaplandığını, iskontosuz hesaplama yapılması gerektiğini, KDV hariç hesaplama yapılmasının da hukuka aykırı olduğunu ileri sürerek, kararın kaldırılarak, talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

İstinaf başvuru talebinde bulunan davalı vekili dilekçesinde özetle, poliçe kapsamında % 35 tenzil muafiyeti uygulanması gerektiğini, uygulanmamış olmaması nedeniyle hukuka aykırı olduğunu, kazanın müvekkili şirket tarafından incelenmesinde aracın hasırsız motorunun hasarlı motorla değiştirildiğini, bilirkişi tarafından tespit edilen rayiç değer uyuşmazlık konusunun fahiş olduğunu, hükme esas alınmaya elverişli olmadığını ileri sürerek, kararın kaldırılarak, talepleri doğrultusunda karar verilmesini talep ettiği anlaşılmıştır.

DELİLLER

Tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Dava, hasar bedelinin davalı sigorta şirketinden tahsili istemine ilişkindir.

Somut uyuşmazlıkta; davacı vekili dava dilekçesinde; davacıya ait kamyonun trafik kazasında hasarlandığını, davalı sigorta şirketinin hasar bedelini ödemediğini, tespit dosyasında hasar bedelinin 1.240.187,78 TL olarak hesaplandığını beyanla davanın terditli dava olarak kabulü ile araçtaki mevcut hasar olan 1.240.187,78 TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte taraflarına ödenmesine, eğer bu mümkün değilse pert işlemi yapılarak zararlarının giderilmesine ve zarar miktarının yine kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte taraflarına ödenmesini talep etmiştir.

Yerel mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen karara karşı davacı ve davalı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

Somut olayda; Hükme esas alınan bilirkişi raporunda araçtaki değer kaybının tespitinde ise, güncel olarak belirlenen 2.250.000,00 TL değer kaybı, TUIK tarafından açıklanan TUIK tarafından açıklanan TÜFE verileri kullanılarak kaza tarihine uyarlanarak 1.200.000,00 TL olarak belirlenmiş, yine aracın sovtaj değeri de güncel olarak belirlenen 1.300.000,00 TL değer kaybı, TUIK tarafından açıklanan TÜFE verileri kullanılarak kaza tarihine uyarlanarak 700.000,00 TL olarak belirlenmiş, pert total durumu da bu bedeller üzerinden değerlendirilmiştir.

Yargıtay kararlarında da belirtildiği üzere, değer kaybının belirlenmesinde aracın kaza tarihindeki hasar görmemiş 2.el piyasa değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2.el piyasa değeri arasındaki fark kriterine göre değer kaybı hesaplanması gerekirken, rapor tarihindeki güncel değeri üzerinden TUIK tarafından açıklanan TÜFE verileri dikkate alınarak kaza tarihine uyarlama yapılarak aracın değer kaybının hesaplanması doğru değildir.

Bu şekilde değer kaybı, sovtaj bedeli ve pert total hesabına ilişkin bilirkişi raporuna dayalı olarak hüküm kurulamaz. (benzer yönde Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin 2015/9790 esas, 2016/527 karar, Yargıtay 11. HD'nin 2006/3357 esas, 2007/11498 karar sayılı ilamı, Dairemizin 2023/263 esas, 2023/956 karar sayılı, Dairemizin 2023/1460 esas, 2024/1739 karar sayılı ilamı)

Bu itibarla; mahkemece yukarıda açıklandığı üzere değer kaybı hesaplanırken kaza tarihindeki piyasa rayiç değeri üzerinden belirlenmesi gerekirken, rapor tarihindeki güncel değeri üzerinden TÜFE verileri dikkate alınarak kaza tarihine uyarlama yapılarak aracın değer kaybı, sovtaj bedeli ve pert total durumunun hesaplanması isabetli görülmemiştir.

Kabule göre de; davacı aleyhine 76.000,00 TL vekalet ücretine hükmedilmiş ise de; davacının talebi terditli olup, davacının hasar bedeline ilişkin birinci terditli talebi kabul edilmemiş, aracın pert sayılması gerektiği değerlendirilerek aracın sovtajı da davacıda bırakılarak bakiye 500.000,00 TL ye hükmedildiğinden, esasında davacının ikinci terditteki talebi yönünden davası kabul edilmiştir.

İkinci terditteki talep kabul edilmiş ise davacı aleyhine vekalet ücretine hükmedilemez (benzer yönde Yargıtay 14. Hukuk Dairesinin 14/06/2017 tarih, 2016/15517 esas, 2017/5103 karar sayılı ilamı).

Hükümde "davanın kısmen kabul kısmen reddi" denilmiş ise de Yargıtay kararlarında da belirtildiği üzere aracın sovtajını talep etme konusunda davacının tercih hakkı olduğundan ( Yargıtay 17. HD'nin 2014/7089 esas, 2016/2923 karar sayılı ilamı) ve aracı tamir ettirmesi nedeniyle aracın sovtajı davacının uhdesinde bırakıldığından, sovtaj bedeli olan 700.000,00 TL yönünden davanın "kısmen reddi " yerinde değildir.

Açıklanan nedenlerle; davacı vekili ve davalı vekilinin istinaf itirazlarının kabulü ile HMK 353/(1)-a-6 maddesi uyarınca kararın kaldırılmasına, dosyanın davanın yeniden görülmesi için mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

GEREKÇELİ KARARIN YAZILDIĞI TARİHİ : 27/01/2025

Bu belge 5070 sayılı Elektronik İmza Kanunu kapsamında E-İMZA ile imzalanmıştır!