Tekirdağ Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2025/563 K.2025/555

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davalı ....... tarafından müvekkili davacı aleyhine 07/11/2023 tarihinde .... 14. İcra Dairesi'nin ...... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, müvekkilinin davalı şirkete borcunun olmadığını, açılan davanın haksız olduğunu, müvekkilinin icra takibinde tebliğlerin muhtarlığa yapılması nedeniyle borca itiraz edemediğini, müvekkili borçlunun davacı şirkete böyle bir borcunun bulunmadığını beyanla menfi tespit davasının kabulüne, davacı müvekkilinin davalıya borcu olmadığının tespit edilmesine, teminatlı veya teminatsız olarak icra takibinin durdurulmasına, takibin haksız ve kötü niyetli yapılmış olduğu iddiası ile takip bedeli alacağının % 20' si üzerinden kötü niyet tazminatına mahkum edilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

....... 1. Asliye Hukuk Mahkemesi 25/10/2024 tarihli ....... Esas - ..... Karar sayılı görevsizlik kararı ile ....... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin TTK'dan kaynaklanan sigorta hukuku alanında görevli olduğundan bahisle davanın usulden reddine karar vermiştir.

Akabinde görevsizlik kararı istinaf edilmeksizin kesinleşmiş, dava dosyası ...... Asliye Ticaret Mahkemesinin ....... Esas sırasına kaydolmuş ve yargılama yapılmıştır.

CEVAP

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; 27.08.2021 tarihinde, müvekkili sigorta şirketinin ...... numaralı poliçesi ile sigortalı ...... plakalı aracı, ehliyetsiz ve 18 yaş altındaki dava dışı sürücü ..... kullanırken meydana gelen kazada dava dışı ......'nın malul kaldığını; müvekkili şirketin bu kazadan doğan zararı tazmin ederek ...... 14. İcra Dairesi'nin ..... Esas sayılı dosyasında rücu amacıyla icra takibi başlattığını ve bu takibin kesinleştiğini, davacının açtığı menfi tespit davasının haksız ve mesnetsiz olduğunu, öncelikle icra takibi ....’da kesinleştiğinden, davanın .....’da değil ...... Mahkemelerinde açılması

gerektiğini, davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde açılması gerektiğini, ara buluculuk dava şartının eksik olduğunu, eksik harç yatırıldığını beyanla davanın esasına girilmeksizin görevsizlik ve yetkisizlik nedenleriyle davanın reddine, ayrıca davacının kötü niyetle hareket ettiği gerekçesiyle kötü niyet tazminatına hükmedilmesi savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Davanın haksız fiil nedeniyle borçlu olunmadığının tespitine ilişkin menfi tespit davası olması ve dava tarihi itibariyle arabuluculuğa başvurunun zorunlu olduğu, dava açılmadan önce davacı tarafça arabuluculuğa başvurulmadığı gerekçesiyle davanın arabuluculuk dava şartı yerine getirilmediğinden usulden reddine karar vermiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekilinin 09.04.2025 tarihli süresinde bulunan istinaf başvuru dilekçesinde özetle; taraflarına usulüne uygun herhangi bir süre verilmeden davanın ara buluculuk dava şartı yokluğundan usulden reddediliğini ve hukuka aykırı biçimde vekalet ücretine karar verildiğini beyanla İlk Derece Mahkemesinin vermiş olduğu söz konusu kararın istinaf incelemesi neticesinde kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLER

..... Asliye Ticaret Mahkemesi 19/03/2025 tarihli ....... Esas - ...... Karar sayılı kararı ve tüm dosya kapsamı.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Taraflar arasında uyuşmazlık konusu olan / olmayan hususlarla bunlara ilişkin delillerin tartışılması, ret ve üstün tutulma sebepleri, sabit görülen vakalarla bunlardan çıkarılan sonuç ve hukuki sebep şu şekildedir :

Dava; İİK m.72 hükmünden ve TTK m.1472 hükmünden kaynaklanan; davalı- alacaklı sigorta şirketi tarafından, dava dışı kişiye, trafik kazası nedeniyle sigorta maluliyet tazminatı kapsamında ödenen bedelin, halefiyet ilkesine göre davacı- borçluya rücûsu doğrultusunda davacı- borçlu aleyhine başlatılan ....... 14. İcra Dairesi'nin ...... Esas sayılı takibe konu alacak nedeniyle davacının davalıya borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkindir.

İlk Derece Mahkemesi tarafından ara buluculuk dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmiş, karara karşı davacı tarafından istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

İstinaf incelemesi HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

7155 sayılı Kanun'un 20. maddesi ile 6102 sayılı TTK'ya eklenen dava şartı olarak arabuluculuk başlıklı 5/A maddesinde; "(1) Bu kanunun 4'üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır." düzenlemesi getirilmiştir.

28/3/2023 tarihli ve 7445 sayılı Kanunun 31 inci maddesiyle bu fıkrada yer alan “paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında” ibaresi “para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında,” şeklinde değiştirilmiştir.

7445 Kanunun Geçici 1.maddesine göre; 6102 sayılı Kanunun 5/A maddesinin birinci fıkrası ile 7036 sayılı Kanunun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasına eklenen menfi tespit ve istirdat davaları hakkındaki hüküm, 01/09/2023 tarihinde ve sonrasında açılacak davalar hakkında uygulanacaktır. Dava tarihi 05.12.2023 olduğundan ara buluculuğa başvurulmasının zorunlu olduğu anlaşılmakla mahkemece dava şartı yokluğundan davanın usulden reddine karar verilmesinde ve davalı lehine vekalet ücreti hükmedilmesinde usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı anlaşılmıştır.

İstinaf incelemesine konu karar başlığında; davacı vekilinin ve davalının adreslerinin yazılmaması 6100 sayılı HMK'nın 297. maddesine aykırı ise de, bu eksiklik mahallinde her zaman düzeltilebileceğinden eleştirilmekle yetinilmiştir.

Saptanan ve hukuksal durum bu olunca; tarafların dayandıkları belgelere, hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dosyadaki tespitlere ve uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, 6100 Sayılı HMK'nın 355. maddesi gereğince istinaf sebepleriyle sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda İlk Derece Mahkemesi kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla yapılan inceleme neticesinde davacının istinaf kanun yolu başvurusunun 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-b-1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.