Trabzon Bölge Adliye Mahkemesi 4. Hukuk Dairesi E.2022/748 K.2022/633

Taraflar arasında görülen davanın yapılan yargılaması sonucunda verilen karara karşı davacı vekilince istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine HMK'nun 353. maddesi uyarınca dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkil şirket tarafından .... nolu poliçe ile teminat altına alınan sigortalısı ....'ın Soğuksu Mah. Uygar Sok. E Blok No:23 D:1 Ortahisar Trabzon adresindeki dairesinde 20/06/2019 tarihinde S.S.

Kalemci Konut Yapı Kooperatifi-....'nin yapımını üstlenmiş olduğu binanın yağmur oluk giderinin tıkanması sonucu olukların bağlı olduğu banyo ve tuvalet lavabo giderlerinden geri tepen sudan dolayı dairenin tamamında hasar meydana geldiğini, müvekkil şirketin sigortalısının uğradığı hasarın tazmini için müvekkil.......

A.Ş. tarafından sigortalısı .....'a 03/09/2019 tarihinde toplam 27.575 TL tazminat ödendiğini, Trabzon İcra Müdürlüğünün 2019/34552E sayılı dosyası ile müvekkil şirketin alacağının rücuen tahsili amacıyla icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı üzerine takibin durduğunu belirterek haksız itirazın iptali ile takibin devamına ve alacağın %20'si oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkil .......'nin sorumlu olmadığını, ilgili dairenin kat malikinin projenin yüklenicisinin de kooperatif olduğunu, müvekkili yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğu nedeniyle davanın reddi gerektiğini, müvekkilinin kooperatif üzerinde herhangi bir yetkisi veya tasarrufu olmadığını, 13 Haziran 2018 tarihli, 9599 sayılı Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi itibariyle müvekkilinin üyeliğinin sona erdirildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ

Mahkemece iddia, savunma ve dosya kapsamına göre; "açılmış bulunan davanın rücuen tazminat talebine ilişkin olduğunu, davanın kooperatife karşı değil şahsa karşı açıldığı, tüketici işlemine ilişkin açılan rücuen tazminat alacağına ilişkin açılan davalarda tüketici mahkemesi görevli olacağından, HMK'nın 114/1-c ve 115/2 maddeleri uyarınca davanın usulden reddi ile mahkememizin görevsizliğine, dosyanın görevli ve yetkili Trabzon Tüketici Mahkemesine gönderilmesine" dair karar verildiği anlaşılmıştır.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalının hem kooperatif üyesi olması hem de bina müteahhidi olması nedeniyle hasım gösterildiğini, bina inşa işinin ticari faaliyet olması sebebiyle davanın ticaret mahkemesinde açıldığını, Kooperatifler Kanunu 99. madde uyarınca bu kanunda düzenlenen hususlardan doğan hukuk davalarının tarafların tacir olup olmalarına bakılmaksızın ticari dava sayılacağını belirterek kararın kaldırılması istemiyle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ ve GEREKÇE :

Dava, rücuen tazminat istemine ilişkindir.

İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; 6100 sayılı HMK'nun 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

Davacı vekili sigortalısının evinde meydana gelen zarar için 27.575 TL ödeme yapıldığını, zararın davalının yöneticisi olduğu kooperatifin yapımını üstlenmiş olduğu binadaki eksik ve hatalı imalatlardan kaynaklandığını belirterek yapmış oldukları icra takibine vaki itirazın iptaline, takibin devamına ve icra inkar tazminatına hükmedilmesini istemiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde husumetin kooperatife yöneltilmesi gerektiğini, müvekkilinin herhangi bir sorumluluğu bulunmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini istemiştir.

Mahkemece hiç bir araştırma yapılmadan tensiple beraber davaya bakma görevinin tüketici mahkemelerine ait olduğu belirtilerek davanın usulden reddine karar verilmiş, kararı davacı istinaf kanun yoluna getirmiştir.

Bir davanın tüketici mahkemesinde görülebilmesi için en az iki şartın bir arada bulunması gerekir. Birincisi taraflardan birinin mutlaka tüketici, diğer tarafın ise satıcı, sağlayıcı, ithalatçı gibi bir ünvana sahip olması; ikinci olarak ise ortada mutlaka bir tüketici işleminin bulunması gerekir. Tüketici işleminin ne olduğu ise 6502 sayılı Yasanın 3/l maddesinde belirtilmiştir.

Somut olayda davacı sigorta şirketi olup kanunun kendisine tanıdığı rücu hakkını kullanmaktadır. Rücu davaları ise halefiyet ilkesi gereği asıl dava nerede görülecekse o mahkemede çözüme ulaştırılır. Buradan hareketle bu davanın tüketici mahkemesinde görülebilmesi için dava dilekçesinde belirtildiği gibi davacı sigorta şirketinin yerine geçtiği sigortalı ...... ile davalı arasında bir tüketici ilişkisinin ve işleminin bulunması gerekir. Ancak mahkemece bu yönde bir araştırma yapılmamıştır.

Öte yandan Trabzon İcra Dairesinin 2019/34552 Esas sayılı dosyası ile davacı tarafından borçlular .....i ile davalı aleyhine icra takibine girişilmiş, davalının itirazı üzerine onun yönünden takip durmuş ve sadece bu davalı için itirazın iptali davası açılmıştır. Davacı vekili davalının kooperatif üyesi ve bina müteahhiti olması sebebiyle husumet yöneltiklerini iddia etmektedir.

Mahkemece yapılması gereken iş; davanın halefiyete dayalı rücu davası olduğu gözetilerek davacının bu davayı halef olunan .....'ın kooperatif üyeliğine dayalı olarak diğer kooperatif üyesine veya yöneticisine karşı açıp açmadığı değerlendirilip şayet kooperatif üyeliğine dayalı olarak davanın açıldığı ortaya konulduğu taktirde Kooperatifler Kanununun 99. maddesi gereğince davanın ticari dava olduğu gözetilip davaya devamla esas hakkında karar verilmesi;

Şayet davalının kooperatifle bir üyeliği veya yöneticiliği tespit edilemezse bu durumda ticari amaçla hareket eden satıcı veya müteahhit olup olmadığı, bu özelliği var ise halef olunan ....'a bu sıfatla sigortalı dairenin satışının yapılıp yapılmadığının tespit edilip bu husus belirtildiği şekilde tespit edildiği taktirde önceki gibi tüketici mahkemesine görevsizlik kararı verilmesi;

Davalının ne kooperatif üyesi, ne kooperatif yöneticisi ne de ticari amaçla hareket eden satıcı olmadığı tespit edildiği taktirde ise bu sefer genel görevli asliye hukuk mahkemesine görevsizlik kararı verilmesi gerekirken bu hususta bir araştırma yapılmadan tüketici mahkemesine görevsizlik kararı verilmesi yerinde olmamış, bu itibarla davacı vekilinin istinaf itirazlarının kabulü ile HMK'nun 353/1-a-3 maddesi gereğince kararın kaldırılarak, kaldırma kararı doğrultusunda inceleme yapmak üzere dosyanın mahkemesine gönderilmesine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Başkan · e-imzalı Üye · e-imzalı Üye · e-imzalı Katip · e-imzalı