11106 sayılı Karar ile mülkiyeti Maliye Hazinesi adına kayıtlı bazı taşınmazlar ile üzerindeki yapıların özelleştirme kapsam ve programına alınması; satış, kiralama, gelir ortaklığı modeli, mülkiyetin gayri ayni hak tesisi veya işletme hakkının verilmesi yöntemlerinden biri ya da birkaçının birlikte uygulanması öngörülmüştür. Kararda özelleştirme işlemlerinin 31/12/2028 tarihine kadar tamamlanması ve elde edilecek gelirin giderler düşüldükten sonra Hazineye aktarılması da düzenlenmektedir.
Kapsama Alma ile Satış Aynı Şey Değildir
Özelleştirme süreci tek bir işlemden ibaret değildir. Kapsam ve programa alma kararı, ihale ilanı, değer tespiti, ihale kararı ve nihai devir işlemi ayrı ayrı hukuki sonuç doğuran aşamalardır. Her aşamanın kendi dava açma süresi vardır. Kapsama alma kararına süresinde dava açılmamış olması, sonraki ihale işlemine karşı dava yolunu kendiliğinden kapatmaz; ancak iptal gerekçelerini daraltır.
Taşınmazı Kullanan Kişiler Açısından Sonuçlar
- Kiracı sıfatıyla kullananlar: sözleşmenin devri, süresi ve fesih koşulları gündeme gelir.
- İrtifak hakkı veya kullanma izni sahipleri: hakkın devralan tarafından tanınıp tanınmayacağı belirsizlik yaratır.
- Üzerinde muhdesat bulunanlar: yapının kime ait sayılacağı tapu kaydına göre değil, ispat edilen duruma göre çözülür.
- Komşu parsel malikleri: imar ve kullanım amacı değişikliğinden dolaylı etkilenme söz konusu olabilir.
Zamanlama Planı Nasıl Kurulur?
- Kararın Resmî Gazete yayım tarihini başlangıç noktası olarak kaydedin.
- Taşınmazla ilgili size yapılan her bildirimi ayrı bir tarih olarak takvime işleyin.
- İhale ilanlarını düzenli takip edin; ilan tarihi çoğu itiraz yolunun başlangıcıdır.
- Sözleşmeniz varsa, sona erme ve yenileme tarihlerini özelleştirme takvimiyle yan yana koyun.
- Dava düşünüyorsanız yürütmenin durdurulması talebini baştan gündeme alın; devir tamamlandıktan sonra fiilî durumu geri çevirmek güçleşir.
Değer Tespitine İtiraz Edilebilir mi?
Özelleştirmede değer tespiti, ihale sürecinin teknik bir aşamasıdır ve doğrudan menfaati etkilenen kişiler yönünden tartışma konusu yapılabilir. Ancak itirazın soyut bir düşük değer iddiasıyla değil, karşılaştırılabilir emsal, imar durumu, ruhsat ve kira gelirleri gibi somut verilerle desteklenmesi gerekir.
4046 Sayılı Kanun Çerçevesinde Yargı Denetimi
Özelleştirme uygulamaları 4046 sayılı Özelleştirme Uygulamaları Hakkında Kanun ile düzenlenmiştir ve işlemler idari yargı denetimine tabidir. Denetimde ölçüt, idarenin takdir yetkisini kamu yararı ve hizmet gerekleriyle bağdaşır biçimde kullanıp kullanmadığıdır. Kararda gelirin belirli bir amaca tahsis edilmesi öngörüldüğünden, tahsis amacına aykırılık iddiası da ayrı bir denetim başlığı oluşturabilir.
Buradaki değerlendirmeler genel niteliktedir. Taşınmazla bağınızın türü sonucu belirleyeceğinden, sözleşme ve tapu belgelerinizle birlikte hukuki destek almanız yerinde olacaktır.