Merkezi yönetim bütçesine ilişkin uygulama tebliğleri yıl içinde sıra numarasıyla ard arda yayımlanır. 2010 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe Uygulama Tebliği (Sıra No: 2) de bu zincirin bir halkasıdır. Buradaki asıl uygulama riski, tebliğin içeriğini anlamamak değil, aynı yıl içindeki başka bir sıra numaralı tebliğle değiştirilmiş bir hükmü hâlâ yürürlükteymiş gibi uygulamaktır.
Zincirleme Düzenlemede Yürürlük Sorunu
Bir harcamanın usulünü belirleyen hüküm, sonraki sıra numaralı tebliğle değiştirilmiş ya da yürürlükten kaldırılmış olabilir. Bu durumda işlemin hukuka uygunluğu, işlemin yapıldığı tarihte yürürlükte olan metne göre değerlendirilir. Denetim aşamasında sıkça yaşanan tartışma, güncel metnin geçmiş tarihli bir işleme uygulanmaya çalışılmasından kaynaklanır.
Kurum İçinde Kurulması Gereken Takip Düzeni
- Yıl içinde yayımlanan tüm sıra numaralı tebliğlerin tek bir kronolojik listede tutulması
- Her harcama dosyasına, işlem tarihinde geçerli olan tebliğ hükmünün bir örneğinin konulması
- Değişen hükümlerin, eski ve yeni hâli karşılaştırmalı olarak arşivlenmesi
- Muhasebe biriminin uygulama değişikliğini yazılı iç talimatla duyurması
Denetim Sorgusuna Cevap Verirken
- Eleştirilen her ödeme için işlem tarihini ve dayanak hükmü aynı satırda gösterin.
- O tarihte yürürlükte olan metnin resmî kaynaktaki hâlini savunmaya ekleyin.
- İşlemi imzalayan kişilerin sıfatlarını ve yetki dayanaklarını ayrıştırın.
- Yazılı savunma isteminin tebliğ tarihini takvime işleyin; bu süre kısadır.
Kişisel Sorumluluk Nerede Başlar
Bütçe uygulamasında sorumluluk kurumsal olduğu kadar kişiseldir. Ancak kişisel sorumluluğun doğması için, kişinin görev ve yetki alanı içinde, mevzuata aykırı bir işlemle kamu zararına yol açmış olması aranır. Talimatla hareket edildiği hâllerde talimatın yazılı olması ve dosyada bulunması, sorumluluğun dağılımı bakımından belirleyici olabilir. Sözlü talimatla yürütülen işlemler bu koruyucu etkiyi sağlamaz.
Bu değerlendirme genel bilgilendirme amaçlıdır; bütçe uygulamasına ilişkin sorgu ve savunmalarda dosyanın kendi belgeleri esas alınacağından, süre başlamadan hukuki destek alınmasında yarar vardır.