Sigorta acenteliği faaliyeti, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu ve buna dayanan düzenlemelerle çerçevelenmiştir. Acente, sigorta şirketi ile sigorta ettiren arasında aracılık eden bağımsız bir yapı olmakla birlikte, sözleşme sürecindeki davranışı hem şirket hem kendisi bakımından sonuç doğurur. Bu rehber, faaliyete başlama şartlarından uyuşmazlık aşamasına kadar olan hattı ele alır.
Faaliyete Başlamanın Ön Koşulları
Acentelik yapabilmek için mesleki ve mali şartların sağlanması, gerekli teknik personelin bulundurulması ve fiziksel çalışma ortamının aranan niteliklere uygun olması gerekir. Bu şartlar sağlandıktan sonra alınan uygunluk belgesiyle Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği nezdinde tutulan levhaya kayıt yaptırılır. Levha kaydı olmadan acentelik faaliyeti yürütülmesi mümkün değildir.
Levha Kaydının Askıya Alınması
Şartların sonradan kaybedilmesi, gerekli bildirimlerin yapılmaması veya aidat yükümlülüğünün yerine getirilmemesi gibi hallerde kayıt askıya alınabilir. Askı süresince yeni iş yapılamaması, acentenin portföyünde doğrudan kayba yol açar. Bu nedenle şart değişikliği doğuran her olayın, gecikmeden bildirilmesi gerekir.
Poliçe Sürecinde Aydınlatma Yükümlülüğü
Uyuşmazlıkların önemli bölümü, teminatın kapsamının müşteriye doğru anlatılmadığı iddiasından doğar. Acentenin kendisini koruması bakımından şu adımlar önem taşır:
- Teklif aşamasında verilen bilgileri yazılı veya kalıcı veri saklayıcısı ile belgeleyin.
- İstisna ve muafiyet maddelerini ayrıca ve anlaşılır biçimde aktarın.
- Beyan yükümlülüğüne ilişkin soruların müşteri tarafından doldurulmasını sağlayın.
- Poliçe teslim tarihini ve kanalını kayıt altına alın.
- Zeyilname taleplerini sözlü değil yazılı olarak alın.
Uyuşmazlık Çıktığında Kime Başvurulur
Sigorta sözleşmesinden doğan uyuşmazlıklarda, şirketin üyeliği bulunuyorsa Sigorta Tahkim Komisyonuna başvuru yolu kullanılabilir; alternatif olarak genel mahkemelerde dava açılabilir. Ticari nitelikteki uyuşmazlıklarda dava öncesi arabuluculuk şartının bulunup bulunmadığı ayrıca değerlendirilmelidir. Acentenin sorumluluğunun gündeme gelip gelmeyeceği ise, aracılık ilişkisinin niteliğine ve verilen bilginin içeriğine göre belirlenir.
Yukarıdaki açıklamalar genel bilgilendirme amaçlıdır. Acentelik faaliyetinden doğan sorumluluk, şirketle imzalanan acentelik sözleşmesinin hükümlerine göre değiştiğinden, somut bir talep halinde sözleşmenin de birlikte incelenmesi gerekir.