Zorunlu mali sorumluluk sigortası, halk arasındaki adıyla trafik sigortası, aracın işletilmesinden doğan ve üçüncü kişilere verilen zararları teminat altına alır. Genel Şartlar ise bu teminatın sınırlarını, başvuru usulünü ve istisnaları belirleyen metindir. Kaza sonrası hak kaybının büyük bölümü, poliçenin kendisinden değil başvuru usulünün ve sürelerin doğru yönetilmemesinden kaynaklanır.
Teminatın Kapsamı ve Kapsam Dışı Haller
Teminat, karşı tarafın maddi zararını, bedeni zararını ve ölüm halinde destekten yoksun kalma zararını kapsar. Buna karşılık aracın kendi sürücüsünün kendi kusurundan doğan zararı, kasten yol açılan zararlar ve poliçe genel şartlarında istisna olarak sayılan durumlar teminat dışında kalabilir. Talep hazırlanırken önce zararın hangi kalem altında değerlendirileceği belirlenmelidir.
Dava Öncesi Zorunlu Başvuru
Sigorta şirketine karşı dava açılmadan önce şirkete yazılı başvuru yapılması ve gerekli belgelerin sunulması gerekir. Şirketin yanıt vermemesi ya da teklifin yetersiz kalması halinde iki yol açılır:
- Sigorta Tahkim Komisyonu'na başvuru
- Yetkili mahkemede dava açılması
Bu iki yol arasında seçim yapılırken uyuşmazlık tutarı, hız beklentisi ve karar sonrası itiraz imkânları birlikte değerlendirilmelidir.
Başvuru Dosyasında Bulunması Gereken Belgeler
- Kaza tespit tutanağı ve varsa soruşturma evrakı
- Araç ruhsatı, poliçe ve hasar fotoğrafları
- Bedeni zararda hastane kayıtları ve maluliyet raporu
- Gelir kaybı iddiası için ücret ve sigorta prim belgeleri
- Ölüm halinde nüfus kaydı ve destek ilişkisini gösteren belgeler
Süre Yönetimi: Zamanaşımı Tuzağı
Trafik kazasından doğan taleplerde zamanaşımı, kazanın niteliğine göre farklı işleyebilir. Kaza aynı zamanda bir suç oluşturuyorsa, ceza kanununda o suç için öngörülen daha uzun zamanaşımı süresi tazminat talebine de uygulanabilir. Bu ayrım, geç fark edilen dosyalarda talebin kurtarılmasını sağlayabildiğinden mutlaka değerlendirilmelidir.
Kusur Oranı Tartışması
Tazminatın miktarını belirleyen en önemli değişken kusur dağılımıdır. Tutanaktaki ilk tespit kesin değildir; bilirkişi incelemesiyle değişebilir. Bu nedenle tutanağa itiraz edilmemiş olması, kusurun kabul edildiği anlamına gelmez. Kamera görüntüsü, araç veri kaydı ve tanık beyanı gibi deliller erken toplanmalıdır.
Yukarıdaki açıklamalar bilgilendirme amacıyla kaleme alınmıştır. Trafik kazası tazminatlarında hesaplama teknik verilere dayandığından, somut dosyanın belgelerine göre ayrıca değerlendirme yapılması gerekir.