Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri, 6284 sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında verilen koruyucu ve önleyici tedbirlerin izlenmesi ile mağdura yönelik destek hizmetlerinin tek merkezden yürütülmesi amacıyla kurulmuştur. İlgili Yönetmelik bu merkezlerin görev alanını ve işleyişini düzenler. Uygulamadaki asıl mesele, mağdurun hangi kapıya, hangi sırayla başvuracağını bilmemesidir.
ŞÖNİM Ne Yapar, Ne Yapmaz?
Merkez; barınma yönlendirmesi, psikososyal destek, hukuki yönlendirme, geçici maddi yardım süreçlerinin başlatılması ve verilen tedbir kararlarının izlenmesi gibi işlevleri yürütür. Ancak tedbir kararını merkez vermez; koruyucu ve önleyici tedbir kararları yetkili mercilerce alınır. Bu ayrımı bilmemek, süreçte zaman kaybına yol açan en yaygın nedendir.
Acil Durumda İzlenecek Sıra
- Hayati tehlike varsa öncelikle kolluğa başvurun; kolluk gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde tedbir uygulayabilir.
- Darp, tehdit veya yaralanma varsa sağlık kuruluşundan rapor alın ve raporun bir suretini saklayın.
- Tedbir kararının alınması için yetkili mercie başvurun; başvuruda delil sunma zorunluluğu bulunmadığını, beyanın esas alınabileceğini bilin.
- Karar verildikten sonra izleme ve destek hizmetleri için merkeze başvurunuzu yapın.
Tedbir Kararının İhlali Hâlinde
Uzaklaştırma veya iletişim kurmama gibi tedbirlere aykırı davranış, ayrıca yaptırıma bağlanmıştır. Burada belirleyici olan, ihlalin kayıt altına alınmasıdır. Mesaj ve arama dökümleri, görüntü kayıtları, tanık beyanları ve her ihlalden sonra kolluğa yapılan bildirimlerin tutanağı, sürecin devamı için gereken zemini oluşturur. İhlaller sözlü olarak bildirilip yazıya geçirilmediğinde, sonradan ispat çoğu zaman mümkün olmaz.
Gizlilik ve Adres Güvenliği
- Gizlilik kararı talep edilmesi hâlinde kimlik ve adres bilgilerinin korunması istenebilir.
- Barınma hizmetinden yararlanılıyorsa adresin üçüncü kişilerle paylaşılmaması esastır.
- Çocukla kişisel ilişki kurulmasına dair düzenlemeler, güvenlik gerekçesiyle ayrıca değerlendirilmelidir.
- Dijital izlerin (konum paylaşımı, ortak hesaplar) kapatılması pratikte güvenlik kadar önemlidir.
Süreklilik Sağlamak
Tedbir kararları belirli sürelerle verilir ve şartların devam etmesi hâlinde uzatılması istenebilir. Sürenin dolmasını beklemeden uzatma talebinde bulunmak, korumasız bir ara dönem oluşmasını engeller. Bu takvimin mağdur tarafından değil, süreci yürüten bir vekil tarafından izlenmesi genellikle daha güvenlidir.
Buradaki açıklamalar yol gösterici niteliktedir; her olayın koşulları farklıdır. Şiddet riski altındaysanız gecikmeden kolluğa başvurmanız ve süreci bir avukatla birlikte yürütmeniz, hem korumanın hem de sonraki hukuki taleplerin sağlıklı ilerlemesini sağlar.