Üniversite bünyesindeki uygulama ve araştırma merkezleri (UYGAR), 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu'na dayanılarak kurulur ve her merkezin işleyişi kendi yönetmeliğiyle belirlenir. Gaziantep Üniversitesi Medya ve İletişim Uygulama ve Araştırma Merkezi Yönetmeliği de merkezin amacını, faaliyet alanını, organlarını ve bu organların görev sınırlarını düzenler. Merkez yönetmelikleri kısa metinler olsa da, merkez adına yapılan işlemlerin geçerliliği doğrudan bu metne bağlıdır.
Merkez Yönetmeliklerinin Tipik Yapısı
Bu tür yönetmelikler genellikle dört blok hâlinde kurgulanır: amaç-kapsam-dayanak-tanımlar; merkezin faaliyet alanları; yönetim organları (müdür, yönetim kurulu, danışma kurulu) ve görevleri; son olarak personel, mekân ve yürürlük hükümleri. Medya ve iletişim alanındaki bir merkezde faaliyet alanı çoğunlukla eğitim programları, yayın ve içerik üretimi, proje yürütme ve kurum dışı iş birlikleri etrafında şekillenir.
Yetki Aşımı Riski Nerede Doğar?
Merkez müdürü ya da yönetim kurulu, yönetmelikte kendisine tanınmayan bir konuda karar aldığında, bu karar yetki yönünden sakat hâle gelir. Uygulamada sık görülen durumlar:
- Protokol ve iş birliği sözleşmelerinin, üniversite tüzel kişiliğini temsile yetkili makam yerine merkez tarafından imzalanması
- Bütçe ve harcama kararlarının rektörlük onayı olmaksızın alınması
- Yönetim kurulunun toplantı ve karar yeter sayısına uyulmadan karar üretilmesi
- Danışma kurulunun istişari niteliği aşan bağlayıcı kararlar alması
İçerik Üretiminde Karşılaşılan Hukuki Başlıklar
Medya ve iletişim odaklı bir merkezde üretilen içerikler, yalnızca akademik değil aynı zamanda hukuki sonuç doğurur. Kişisel veri işlenen her faaliyette 6698 sayılı Kişisel Verilerin Korunması Kanunu kapsamında aydınlatma yükümlülüğü ve hukuka uygunluk sebebinin belirlenmesi gerekir. Görüntü ve ses kayıtları için ilgili kişinin açık rızası ya da başka bir işleme şartı aranır. İnternet ortamında yapılan yayınlar bakımından ise 5651 sayılı Kanun'un yer sağlayıcı ve içerik sağlayıcı sorumluluğuna ilişkin hükümleri gündeme gelir. Eser niteliğindeki çalışmalarda hak sahipliği, 5846 sayılı Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu çerçevesinde önceden yazılı olarak düzenlenmelidir.
Kurum İçi Kontrol Listesi
- Yapılacak faaliyetin yönetmelikteki faaliyet alanları arasında yer aldığını doğrulayın.
- Kararı alacak organın o konuda yetkili olup olmadığını yönetmelik maddesiyle eşleştirin.
- Toplantı tutanaklarını ve karar defterini eksiksiz tutun; karar numarası ve tarihi işleyin.
- Dış kurumlarla ilişkilerde imza yetkisini rektörlük düzeyinde teyit ettirin.
- Veri işleme faaliyetlerini envantere kaydedin ve saklama süresi belirleyin.
Yukarıdaki değerlendirme genel bilgilendirme niteliğindedir; merkezin somut bir işlemi tartışma konusu olduğunda yönetmeliğin yürürlükteki metni, üniversite senato kararları ve dosya özellikleri birlikte incelenerek hukuki destek alınması yerinde olur.