Sivil havacılık alanında faaliyet gösteren bir üniversite merkezi, akademik yönetmeliğinin yanı sıra havacılık otoritesinin yetkilendirme rejimine de tabidir. İki katmanlı bu yapı, uygulamada en çok gözden kaçan noktadır: yönetmelikte sayılan bir faaliyet alanı, tek başına o faaliyeti yürütme yetkisi vermez.
İki Ayrı İzin Katmanı
Merkezin yönetmeliği, üniversite içi kuruluş ve organ düzenini belirler. Eğitim uçuşu, bakım faaliyeti veya belirli bir sertifikaya yönelik kurs verilmesi ise ayrıca Sivil Havacılık Genel Müdürlüğü'nün ilgili yetkilendirmesini gerektirir. Yetki belgesi olmadan yürütülen faaliyet, faaliyetin durdurulmasından verilen belgelerin geçersizliğine kadar uzanan sonuçlar doğurabilir.
Katılımcıya Verilen Belgenin Değeri
Merkez tarafından düzenlenen bir kursun sonunda verilen belgenin, katılımcının beklediği yetkiyi sağlayıp sağlamadığı açıkça duyurulmalıdır. Beklenti ile sonucun uyuşmaması hâlinde:
- Tüketici işlemi niteliğindeki kayıtlarda ayıplı hizmet iddiası gündeme gelebilir.
- Tanıtım metinlerinde yanıltıcı ifade kullanılması ayrı bir sorumluluk doğurur.
- Ödenen bedelin iadesi ve uğranan zararın tazmini talep edilebilir.
Bu nedenle kayıt formunda belgenin niteliğinin ve neye yetki verdiğinin yazılı olması, hem katılımcıyı hem kurumu korur.
Uçuş ve Simülatör Faaliyetinde Sorumluluk
Fiili uçuş faaliyeti bulunan merkezlerde sigorta kapsamı, eğitmen yetkinliği ve bakım kayıtları üçlüsü birlikte denetlenir. Bir olay yaşandığında ilk sorulan şey, uçuşun görevlendirme kararına ve bakım programına uygun yapılıp yapılmadığıdır. Kayıtların günü gününe tutulmaması, kurumsal savunmayı zayıflatan en yaygın eksikliktir.
Merkez Yönetimi İçin Sıralı Kontrol
- Yönetmelikteki faaliyet alanı ile elde bulunan otorite yetkilendirmelerini karşılaştırın.
- Her eğitim programı için katılımcı sözleşmesi ve bilgilendirme metni hazırlayın.
- Uçuş ve simülatör kayıtlarını denetime hazır biçimde arşivleyin.
- Sigorta poliçesi kapsamının eğitim uçuşlarını içerip içermediğini yıllık olarak teyit edin.
Dış Kurumlarla Protokoller
Havayolu şirketleri veya bakım kuruluşlarıyla yapılan protokollerde staj, veri paylaşımı ve marka kullanımı ayrı ayrı düzenlenmelidir. Özellikle öğrenci verisinin paylaşıldığı hâllerde 6698 sayılı Kanun kapsamında aktarım şartlarının sağlanması gerekir.
Bu rehber genel bilgilendirme içindir. Havacılık mevzuatı teknik ve sık güncellenen bir alan olduğundan, somut bir faaliyet planlanmadan önce yürürlükteki talimatların ve kurumsal yetki belgelerinin bir hukukçu eşliğinde gözden geçirilmesi yerinde olur.