Vakıf üniversitelerinin ana yönetmelikleri; kurucu vakıf ile üniversite arasındaki ilişkiyi, mütevelli heyetin görevlerini, akademik ve idari organların oluşumunu ve mali işleyişin esaslarını düzenler. Öğrenci, akademisyen veya sözleşme tarafı bakımından bu metnin önemi, bir işlemin geçerliliğinin çoğu zaman karar alan organın yetkisine bağlı olmasından gelir.
Mütevelli Heyetin Konumu
Mütevelli heyet, vakıf yükseköğretim kurumlarında en yüksek karar organıdır; atama, bütçe ve sözleşme onayı gibi konularda belirleyici rol oynar. 2547 sayılı Yükseköğretim Kanunu ve buna bağlı düzenlemeler çerçevesinde bazı yetkiler devredilebilir, bazıları ise devredilemez niteliktedir. Devredilemez bir yetkinin devren kullanılması, işlemi sakatlar.
Yetki Denetiminde Bakılacak Noktalar
- Kararı alan organın ana yönetmelikte tanımlı görev alanı
- Yetki devrine ilişkin kararın tarihi ve kapsamı
- Toplantı ve karar yeter sayısına uyulup uyulmadığı
- Kararın usulüne uygun biçimde ilgilisine bildirilip bildirilmediği
Akademik Personel İşlemlerinde Görünüm
Sözleşme yenilenmemesi, görev süresinin uzatılmaması ya da kadro değişikliği gibi işlemler doğrudan kişinin statüsünü etkiler. Vakıf üniversitelerinde iş ilişkisi iş sözleşmesine dayansa da, akademik unvan ve atamaya ilişkin boyut kamusal düzenlemelerle iç içedir. Bu nedenle talebin iş hukuku mu yoksa idari yargı zemininde mi ileri sürüleceği baştan doğru belirlenmelidir.
İşleme Karşı Hazırlık
- Kararın tam metnini, dayanağını ve tebliğ tarihini yazılı olarak talep edin.
- Ana yönetmelikte o konuda hangi organın yetkili kılındığını karşılaştırın.
- Kurum içi itiraz veya yeniden değerlendirme yolu öngörülmüşse önce onu tüketin.
- Süre tartışmasına düşmemek için, yol belirsizse en kısa süreyi esas alarak hareket edin.
Öğrenci ve Üçüncü Kişiler Bakımından
Ücret artışı, burs kesintisi ya da yönetmelik değişikliği gibi işlemlerde, değişikliğin hangi tarihten itibaren ve kimlere uygulanacağı önemlidir. Kayıt sırasında tanınmış bir hakkın sonradan alınan bir kararla geriye etkili biçimde kaldırılması, kazanılmış hak tartışmasını gündeme getirir.
Aktarılanlar genel bilgi amaçlıdır. Ana yönetmelik metinleri kurumdan kuruma değiştiği için, karşılaştığınız işlemin geçerliliği ancak ilgili yönetmelik ve karar örnekleri incelenerek değerlendirilebilir.