3483 sayılı Karar, ülkemizde meydana gelebilecek depremler sonrasında zarar gören afetzedeler için insani yardım kampanyası başlatılmasına ilişkindir. Böyle bir kampanya, yardım toplama faaliyetini izinli ve denetlenebilir bir çerçeveye oturtur. Bu rehber, hem bağış yapanlar hem de yardım toplama sürecinde yer alan kurumlar bakımından dikkat edilmesi gereken noktaları ele alır.
Kampanya Çerçevesi Neden Önemli?
Yardım toplama faaliyeti kural olarak izne tabidir; kampanya kararı ise belirli bir amaç için toplama faaliyetinin çerçevesini ve muhatap kurumları belirler. Bu çerçevenin pratik faydası, bağışın nereye gittiğinin izlenebilir olmasıdır. Kampanya kapsamı dışında, kendiliğinden başlatılan toplama faaliyetleri hem idari yaptırım hem de cezai sorumluluk riski taşır.
Bağış Yapmadan Önce Üç Kontrol
- Toplama faaliyetinin resmî kampanya kapsamında olup olmadığını kurumun kendi resmî kanalından doğrulayın.
- Hesap bilgilerini sosyal medya paylaşımından değil, kurumun resmî sayfasından alın.
- Bağışın karşılığında makbuz veya dekont kaydını saklayın; sonradan hem denetim hem de vergi açısından gerekebilir.
Afet dönemlerinde en yaygın istismar yöntemi, gerçek kampanyanın adını ve görselini kullanarak farklı bir hesap numarası paylaşmaktır. Tek harf değiştirilmiş alan adları ve kısaltılmış bağlantılar bu nedenle her zaman şüpheyle karşılanmalıdır.
Sahte Kampanya ile Karşılaşırsanız
- Ödeme dekontu, mesaj içeriği ve paylaşımın ekran görüntüsünü zaman damgasıyla saklayın.
- Bankanıza gecikmeden bildirimde bulunarak işlemin durdurulup durdurulamayacağını sorun.
- Cumhuriyet başsavcılığına şikâyette bulunun; Türk Ceza Kanunu kapsamında dolandırıcılık başta olmak üzere birden fazla suç gündeme gelebilir.
- İçeriğin yayından kaldırılması için ilgili platforma ve yetkili mercilere başvurun.
Şikâyet dilekçesinde ödemenin tarihi, tutarı, karşı hesap bilgisi ve iletişim kayıtlarının eksiksiz yer alması, sürecin hızlanmasında belirleyicidir.
Kurumlar ve Şirketler İçin Uyum Notu
Kurumsal bağışlarda karar organının yetkisi, bağışın muhasebeleştirilmesi ve belgelendirme birlikte planlanmalıdır. Ayni yardımlarda ise teslim tutanağı ve teslim alan kurumun kaydı olmadan yapılan aktarımlar, sonradan hem iç denetimde hem de vergisel değerlendirmede sorun çıkarır.
Kampanya Sonrası Şeffaflık
Toplanan kaynağın kullanımına ilişkin bilgi verme yükümlülüğü, kampanyanın güvenilirliğini sürdüren asıl unsurdur. Bağışçı, harcamaya ilişkin genel bilgiye ulaşmayı talep edebilir; kurumların bu talepleri kayıt altında ve yazılı olarak karşılaması hem kendilerini hem bağışçıyı korur.
Bu yazı bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Mağduriyet yaşadığınızı düşünüyorsanız delilleri kaybetmeden toplamanız ve sürecin başında hukuki destek almanız, sonuç alma ihtimalini artırır.