Çevre ve iklim değişikliği alanında kurulan üniversite araştırma merkezleri, giderek artan biçimde kamu kurumları ve özel sektör için ölçüm, modelleme ve raporlama işleri üstlenmektedir. Bu işlerin bir kısmı doğrudan hukuki sonuç doğuran belgelere dönüştüğünden, merkezin akademik faaliyeti ile hizmet faaliyeti arasındaki sınırın net çizilmesi gerekir.
Akademik Çalışma ile Hizmet İşinin Ayrılması
Bir yayın için üretilen model çıktısı ile bir şirkete teslim edilen sera gazı hesaplama raporu aynı hukuki ağırlıkta değildir. İkincisi, ilgili tarafın yükümlülüğünü yerine getirmek için kullandığı bir belge hâline gelir. Bu nedenle teslim edilen her raporda kapsam, kullanılan veri kaynağı, varsayımlar ve belirsizlik aralığı açıkça gösterilmelidir.
Sera Gazı ve Emisyon Beyanlarında Veri Sorumluluğu
- Verinin işletmeden alındığı hâllerde doğrulanmamış olduğunun raporda belirtilmesi.
- Hesaplama yönteminin ve kullanılan katsayı kaynağının gösterilmesi.
- Kapsam dışı bırakılan kaynakların ayrıca listelenmesi.
- Revizyon hâlinde sürüm numarası ve tarih verilmesi.
Bilirkişilik ve Uzman Görüşü Ayrımı
Merkez mensuplarından bir yargı dosyasında görüş istenmesi hâlinde, bunun mahkemece görevlendirilen bilirkişilik mi yoksa taraflardan birinin talebiyle hazırlanan uzman görüşü mü olduğu baştan netleştirilmelidir. Hukuk Muhakemeleri Kanunu bu iki kurumu farklı düzenler; uzman görüşü tarafın delili niteliğindeyken, bilirkişilik mahkemenin başvurduğu bir yoldur. Aynı olayda her iki sıfatın üstlenilmesi tarafsızlık tartışması doğurur.
Fon ve İşbirliği İlişkilerinde Bağımsızlık
Raporun konusu olan işletmeden fon veya bağış alınmış olması, çalışmanın güvenilirliğini tartışmaya açar. Bu tür ilişkilerin raporda beyan edilmesi ve karar süreçlerinde ilgili kişilerin çekilmesi, hem akademik hem hukuki riskleri azaltır.
Rapor Teslimi Öncesi Son Kontroller
- Kapsam ve amaç bölümünün talebi tam karşıladığını doğrulayın.
- Kullanılan ham verinin kaynağını ve tarihini belirtin.
- Raporun hangi amaçla kullanılamayacağını açıkça yazın.
- İmza ve onay zincirini kurum içi yetkiyle eşleştirin.
Yukarıdaki başlıklar genel bilgilendirme içindir; üstlenilecek işin niteliğine göre sözleşme, sorumluluk sınırı ve beyan metinlerinin ayrıca hazırlanması uygun olur.