6607 sayılı Karar, Tekirdağ İçmesuyu Projesi kapsamındaki İnecik 1-2 Barajlarının yapımı amacıyla bazı taşınmazların Devlet Su İşleri Genel Müdürlüğü tarafından acele kamulaştırılmasına ilişkindir. İçme suyu projelerinde kamulaştırma yalnızca göl alanıyla sınırlı kalmaz; havza koruma gerekleri nedeniyle çevredeki kullanımlar da etkilenir.
Projede Kamulaştırmanın Kapsamı
Baraj gövdesi, rezervuar alanı, isale hattı ve ulaşım yolları farklı parselleri farklı ölçülerde etkiler. Bir taşınmazın tamamı su altında kalabileceği gibi, yalnızca bir bölümü kamulaştırma sınırı içinde kalabilir. Bu ikinci durum, uygulamadaki en tartışmalı başlığı doğurur.
Kısmen Kamulaştırılan Taşınmazda Değer Kaybı
Parselin bir kısmı alındığında geriye kalan bölüm çoğu zaman eski işlevini yitirir. Şu hâllerde artık kısmın değerinin ayrıca tartışılması gerekir:
- Kalan alanın ekonomik olarak kullanılamayacak büyüklüğe düşmesi
- Parselin yola veya su kaynağına bağlantısının kesilmesi
- Sulama ve tarım altyapısının bölünmesi
- Kalan kısmın şeklinin işlenemeyecek hâle gelmesi
Kamulaştırma mevzuatı, kalan kısmın kullanılamaz hâle gelmesi ihtimalini gözeten düzenlemeler içerir; bu talebin süresinde ve gerekçeli olarak dile getirilmesi gerekir.
Havza Koruma Kısıtlarının Ayrı Etkisi
İçme suyu havzalarında koruma alanları ilan edilmesi, kamulaştırılmayan taşınmazlarda dahi yapılaşma ve faaliyet kısıtları doğurabilir. Bu kısıtlar kamulaştırma dosyasından ayrı bir hukuki başlıktır ve farklı yollarla ileri sürülür. İkisinin karıştırılması, hak kaybına yol açan sık bir hatadır.
Uzlaşma Görüşmesine Nasıl Hazırlanılır
- Tapu kaydı, çap ve imar durumu belgelerini önceden temin edin.
- Bölgedeki güncel emsal satışları derleyin.
- Ağaç, yapı ve tesisleri sayım listesi hâlinde çıkarın.
- Görüşmede kabul edilen ve edilmeyen hususları tutanağa yazdırın.
Yargı Aşamasına Geçildiğinde
Anlaşma sağlanamazsa süreç bedel tespiti ve tescil davasıyla devam eder; keşif ve bilirkişi incelemesi belirleyici olur. Rapora itiraz edilmemesi, sonradan değer kaybı iddiasının dinlenmesini zorlaştırır.
Buradaki bilgiler genel çerçeveyi anlatır. Parselinizin ne kadarının kamulaştırıldığı sonucu doğrudan belirlediğinden, ölçü ve kroki üzerinden yapılacak ayrı bir inceleme önerilir.