Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından yürütülen ARTURNA RES projesi kapsamında Muğla ilinde bulunan bazı taşınmazların Hazine adına tescil edilmek üzere acele kamulaştırılmasına ilişkin karar, kapsamdaki parsel maliklerini doğrudan etkiler. Bu rehber, kararın malik açısından ne anlama geldiğini ve süre kaybetmeden hangi adımların atılması gerektiğini anlatır.
Acele Kamulaştırma Olağan Usulden Nerede Ayrılır
Olağan kamulaştırmada idare önce kıymet takdiri yapar, uzlaşma görüşmesine çağırır ve anlaşma sağlanamazsa bedel tespiti ve tescil davası açar. Acele usulde ise idare, mahkemeden yalnızca değerin belirlenmesini ve taşınmaza el konulmasına izin verilmesini ister; bu izin verildiğinde mülkiyet tartışması sürerken bile fiili kullanım idareye geçebilir. Malik için kritik olan nokta şudur: el koymanın hızlı olması, bedel itirazı hakkını ortadan kaldırmaz.
Aciliyet Gerekçesi Yargısal Denetime Açıktır
Acele kamulaştırmanın hukuka uygunluğu, ivedilik ve kamu yararı unsurlarının somut olarak ortaya konulmasına bağlıdır. Cumhurbaşkanı kararı niteliğindeki bu tür düzenlemelere karşı iptal istemiyle Danıştay'da ilk derece dava açılabilir. Dilekçede genel itirazlar yerine, projenin kendi takvimi ile taşınmazın konumu arasındaki bağın zayıflığını gösteren somut veriler kullanılmalıdır.
El Koyma Aşamasında Yapılması Gerekenler
- Tapu kaydını, çap ve krokiyi güncel tarihli olarak temin edin.
- Taşınmazın mevcut durumunu tarih bilgisi görünecek şekilde fotoğraf ve video ile kayıt altına alın.
- Ağaç, tesis, sondaj kuyusu ve benzeri unsurları sayım tutanağı hâline getirin.
- Mahkemece atanan bilirkişi keşfine katılın; keşif tutanağına itirazlarınızı yazdırın.
Rüzgâr Enerjisi Projelerinde Değerleme Tartışmaları
Muğla bölgesinde kamulaştırmaya konu parseller çoğunlukla tarım, zeytinlik veya mera niteliğindedir. Zeytinliklerin korunmasına ilişkin özel mevzuat ile mera vasfının terkini usulü, hem bedelin hesabını hem de kamulaştırmanın hukuka uygunluğunu etkileyebilir. Tarımsal nitelikli arazide gelir yöntemiyle hesaplanan değerin, bölgedeki gerçek ürün deseni ve verim verileriyle uyumlu olup olmadığı ayrıca denetlenmelidir.
Bedel Yetersizse İzlenecek Yol
Mahkemece belirlenen bedele karşı, rapora yönelik gerekçeli itiraz ve gerektiğinde yeni bilirkişi incelemesi talebi sunulur. Karar kesinleşmeden yapılan ödemenin kabulü, bedel artırım talebinden vazgeçildiği anlamına gelmemekle birlikte, ihtirazi kayıt konulması ileride doğabilecek tartışmaları önler.
Burada aktarılanlar yol gösterici genel açıklamalardır. Parselin niteliği, tapu kaydındaki şerhler ve tebligat tarihleri dosyadan dosyaya değiştiğinden, adım atmadan önce dosyanızın bir hukukçu tarafından incelenmesi yerinde olur.