Yapay zekâ ile üretilen sahte görüntü ve ses kayıtları, kişilik haklarına yönelik yeni ve hızlı yayılan bir tehdit oluşturuyor. TCK'nın 243-245. maddeleri, 5651 sayılı Kanun ve KVKK çerçevesinde deepfake içeriklere karşı hem içeriğin kaldırılması hem de erişimin engellenmesi talep edilebilir; ancak hızlı hareket etmek belirleyicidir.
Deepfake Neden Farklı Bir Mücadele Gerektirir?
Deepfake içerikler kolay çoğaltılır ve farklı platformlara saniyeler içinde yayılır. Bu nedenle klasik hakaret veya özel hayatın ihlali süreçlerinden farklı olarak, önce yayılmayı durdurmak, sonra sorumluları tespit etmek gerekir. İçeriğin manipülasyon ürünü olduğunun teknik olarak ortaya konması, sürecin çekirdeğidir.
Delillerin Kaybolmadan Sabitlenmesi
İçerik kaldırılmadan önce delil olarak sabitlenmelidir. Aksi halde içerik silindiğinde ispat güçleşir. Bu aşamada şunlar önemlidir:
- İçeriğin bulunduğu bağlantıların ve yayın tarihinin kaydı
- Ekran görüntüleri ile birlikte içeriğin kendisinin arşivlenmesi
- Gerektiğinde noter veya resmi tespit yoluyla belgeleme
- İçeriğin sahteliğini gösteren teknik/bilirkişi değerlendirmesi
Erişim Engeli ve İçerik Kaldırma Yolları
Kişilik hakkı ihlal edilen kişi, 5651 sayılı Kanun kapsamında içeriğin çıkarılması ve/veya erişimin engellenmesi için yargı yoluna başvurabilir. Bu yol, hızlı sonuç almaya elverişlidir. İçerik aynı zamanda kişisel verilerin hukuka aykırı işlenmesini oluşturuyorsa KVKK temelli talepler de gündeme gelir.
Cezai Boyut ve Fail Tespiti
Deepfake üretimi ve yayımı, somut olaya göre TCK kapsamında bilişim sistemlerine ilişkin suçların yanı sıra özel hayata ve kişilik haklarına yönelik suçları oluşturabilir. Bu nedenle içerik kaldırma sürecine paralel olarak cezai şikâyet de değerlendirilmeli, fail tespiti için gerekli talepler zamanında yapılmalıdır.
Buradaki bilgiler geneldir. Deepfake vakalarında zamanlama ve delil güvenliği kritik olduğundan, içerik yayılmadan bir hukukçuya başvurmanız ve teknik tespit imkânlarını değerlendirmeniz önerilir.