Yapay zekâ ile üretilen sahte görüntü ve seslerin (deepfake) mağduru olan kişi, hem içeriğin hızla kaldırılmasını hem de sorumluların tespitini isteyebilir. Bu iki hedef farklı hız ve farklı hukuki araç gerektirir.
Önce Delili Sabitlemek
Sahte içerik her an silinebileceği için ilk adım, ekran görüntüsü yerine içeriğin bulunduğu bağlantı (URL), yayın tarihi ve erişim bilgilerini içeren bir tespittir. Noter aracılığıyla veya güvenilir bir tespit yöntemiyle içeriğin kaydını almak, sonraki aşamada ispat gücünü korur. TCK'nın bilişim suçlarına ilişkin 243-245 maddeleri kapsamındaki eylemler ile kişilik haklarına saldırı bu delil üzerinden yürür.
Erişimin Engellenmesi Yolu
5651 sayılı Kanun, özel hayatın gizliliği ve kişilik hakkı ihlallerinde hızlı erişim engelleme imkânı tanır. Sulh ceza hâkimliğine yapılan başvuruyla belirli içeriğe erişimin durdurulması istenebilir. Deepfake içeriklerde talebin, tüm siteyi değil yalnızca ihlal oluşturan adresi hedefleyerek ölçülü kurulması, kararın uygulanabilirliğini artırır.
KVKK ve Kişisel Verinin İşlenmesi
Kişinin yüzü ve sesi kişisel veridir; rızası olmadan bunların bir sahte içerikte işlenmesi KVKK açısından da ihlal doğurur. Veri sorumlusuna başvuru ve gerektiğinde Kurula şikâyet, cezai süreçten bağımsız işleyen ayrı bir yoldur ve paralel yürütülebilir.
Platforma Başvuru ile Yargı Yolunun Uyumu
Platformların kendi bildirim mekanizmaları çoğu zaman en hızlı sonucu verir; ancak bu başvuru, cezai şikâyet ve tazminat talebinin yerini tutmaz. En sağlıklısı, platform bildirimi ile hukuki süreci eşzamanlı yürütmek ve platform yanıtını da dosyaya delil olarak eklemektir.
Her deepfake olayının teknik izi ve yayılma biçimi farklıdır. İçeriğin niteliğine göre izlenecek yol değiştiğinden, somut olayda bir hukukçudan destek almanız önerilir.