Miras bırakanın ölümüyle mirasçılar hem hak hem de borç devralır. Mirasın reddi, borca batık bir terekeden korunmanın yoludur; saklı pay ise yakın mirasçıların terekedeki güvence altındaki payını ifade eder. Bu iki kurum çoğu kez aynı dosyada karşımıza çıkar ve TMK ile HMK çerçevesinde dikkatli bir denge gerektirir.
Reddi Miras Ne Zaman Gündeme Gelir
Terekenin borçları alacaklarından fazlaysa, mirasçı yasal süre içinde mirası reddedebilir. Süre, mirasçının ölümü ve mirasçı sıfatını öğrenmesinden itibaren işler; TMK bu red için sınırlı bir süre öngörür. Sürenin kaçırılması, mirasın kayıtsız şartsız kabulü sonucunu doğurabileceğinden, borç durumunun hızla araştırılması gerekir.
Gerçek Ret ve Hükmen Ret Ayrımı
- Gerçek ret: mirasçının süresi içinde sulh hukuk mahkemesine yaptığı açık ret beyanı.
- Hükmen ret: terekenin ölüm anında açıkça borca batık olması hâlinde, ayrıca beyana gerek kalmadan reddedilmiş sayılma durumu.
Hükmen rette, alacaklının takibine karşı bu durumun def'i olarak ileri sürülmesi mümkündür.
Saklı Pay ve Tenkis
Miras bırakan, sağlığında yaptığı kazandırmalarla altsoy veya eş gibi mirasçıların saklı payını zedelemişse, saklı pay sahibi tenkis davasıyla payını isteyebilir. Burada kazandırmanın türü, tarihi ve terekedeki oranı belirleyicidir. Reddi miras kararı ile saklı pay talebi çeliştiğinde, mirasçının menfaat dengesi bir bütün olarak değerlendirilmelidir.
Dosyayı Hazırlarken
- Tereke mevcudu ve borçları için banka, tapu ve icra kayıtları toplanır.
- Mirasçılık belgesi ve nüfus kayıtları temin edilir.
- Sağlararası kazandırmaların belgeleri saklı pay hesabı için ayrılır.
Alacaklı ile İlişki
Reddedilen miras, sıradaki mirasçılara geçer; bu durum aile içi başka uyuşmazlıkları tetikleyebilir. Bu nedenle red kararı verilmeden önce tüm mirasçı zincirinin gözden geçirilmesi önemlidir.
Bu içerik genel niteliktedir. Süreler kısa ve sonuçları geri dönülmez olabildiğinden, tereke bilgilerinizle birlikte vakit kaybetmeden hukuki destek almanız önerilir.