Satın alınan ürünün beklenen nitelikleri taşımaması ya da internetten yapılan bir alışverişten vazgeçilmesi, tüketici hukukunun en sık karşılaşılan konularıdır. TKHK ve Mesafeli Satış Yönetmeliği ekseninde bu rehber, ayıplı mal ve 14 günlük cayma hakkını birlikte ele alır.
Ayıplı Mal Nedir
Sözleşmede kararlaştırılan örnek ve niteliklere uygun olmayan, ya da objektif olarak beklenen özellikleri taşımayan ürün ayıplıdır. Ayıp; ürünün işlevini, değerini veya tüketicinin ondan beklediği faydayı azaltan bir eksiklik olarak ortaya çıkar.
Tüketicinin Seçimlik Hakları
- Satılanı geri verip ödenen bedelin iadesini isteme
- Ayıp oranında bedelden indirim talep etme
- Ücretsiz onarım isteme
- Koşulları varsa ayıpsız yeni ürünle değişim talep etme
Mesafeli Satışta Cayma Hakkı
İnternet, telefon gibi uzaktan yapılan satışlarda tüketici, malı teslim aldığı günden itibaren belirli gün içinde hiçbir gerekçe göstermeden ve ceza ödemeden sözleşmeden cayabilir. Bu süre, mesafeli satışın tüketiciye tanıdığı temel güvencelerden biridir. Cayma bildirimi süresi içinde yapılmalı ve saklanmalıdır.
Cayma Hakkının Kapsamı Dışı
Kişiye özel hazırlanan, hızla bozulabilen ya da tüketici tarafından ambalajı açıldığında iadesi sağlık ve hijyen açısından uygun olmayan bazı ürünlerde cayma hakkı kullanılamaz. Bu istisnaların satıcı tarafından önceden bilgilendirilmiş olması önem taşır.
Başvuru Mercileri
Uyuşmazlığın parasal değerine göre tüketici hakem heyetine ya da tüketici mahkemesine başvurulabilir. Fatura, kargo ve yazışma kayıtları, hem ayıbın hem de başvuru tarihinin ispatında belirleyici olur. Başvuru öncesi satıcıya yazılı bildirim yapmak süreci hızlandırabilir.
Yukarıdaki bilgiler genel niteliktedir. Ürünün türü, satış biçimi ve ayıbın gizli olup olmaması sonucu etkilediğinden, somut olayda profesyonel destek almanız önerilir.