Türkiye'ye giriş yasağı ya da ikamet izninin olumsuz sonuçlanması, çoğu zaman yabancının sistemde yer alan bir tahdit koduna dayanır. Uyuşmazlığın çözümü, kodun dayanağının belgelenmesine ve idari yargı yolunun doğru kullanılmasına bağlıdır. Aşağıdaki rehber, 6458 sayılı YUKK ve 5901 sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu ekseninde ispat planını ele alır.
Önce Kodun Kaynağını Bulmak
Giriş yasağının hangi olguya dayandığı bilinmeden yazılan dilekçe, genel itirazdan öteye geçmez. Bu nedenle ilk adım, işlemin dayanağını öğrenmeye yönelik bilgi edinme ve dosya inceleme taleplerinin yapılmasıdır. Kod; sınır dışı kararına, kamu düzeni gerekçesine, sağlık ya da vize ihlali kayıtlarına dayanabilir ve her biri için savunma tamamen farklı kurulur.
İdari Yargıda Dosyanın Kurgusu
İdari işlemin iptali istenirken dilekçe, işlemin sebep ve amaç unsurlarını ayrı ayrı hedeflemelidir. Dayanak olguların hiç gerçekleşmediği iddiası ile gerçekleşmiş olsa bile ölçüsüz sonuç doğurduğu iddiası birbirinden farklıdır ve ikisi birlikte ileri sürülebilir. Yürütmenin durdurulması talebi, özellikle aile birliği ve devam eden çalışma ilişkisi bulunan dosyalarda ayrıca gerekçelendirilmelidir.
Yabancı Dosyasında İspatın Omurgası
- Giriş-çıkış kayıtları ve pasaport işlem sayfalarının tam takımı
- İkamet, çalışma izni ve sigorta kayıtlarının tarih sıralı dökümü
- Aile bağını gösteren nüfus, evlilik ve okul kayıtları
- Yurt dışında bulunan belgeler için usulüne uygun onay ve yeminli çeviri
- Adli sicil ve varsa beraat veya kovuşturmaya yer olmadığı kararlarının örneği
Tebligat ve Süre: En Sık Kaybedilen Nokta
Yabancılar hukukunda süre kayıplarının önemli bir kısmı, tebligatın yurt dışı adrese ya da vekile ulaşma tarihindeki belirsizlikten doğar. Bu nedenle işlemin öğrenildiği tarihi belgeleyen her kayıt — havalimanı tutanağı, kurum yazısı, sistem sorgu çıktısı — ayrı bir dosyada saklanmalıdır. Süre başlangıcı tartışmalıysa, bu tartışma dilekçede baştan açıklanmalıdır.
İdari Başvuru mu, Doğrudan Dava mı?
Bazı dosyalarda idareye yapılacak yeni başvuru ile kodun kaldırılması mümkün olabilir; bu yol, hızlı sonuç verdiğinde tercih edilebilir. Ancak idari başvurunun dava süresini kendiliğinden uzatmadığı durumlar bulunduğundan, başvuru yapılırken dava takvimi de paralel işletilmelidir. İki yolun aynı anda planlanması, sonuç alınamayan başvurunun süre kaybına dönüşmesini engeller.
Bu metin genel bilgi vermek için hazırlanmıştır. Yabancının statüsü, kodun türü ve aile durumu sonucu değiştirebileceğinden, işlem yapılmadan önce dosyanın bütünüyle incelenmesi ve hukuki destek alınması önerilir.