Sınır dışı etme kararı, yabancı için hem hukuki hem fiili sonucu çok hızlı doğan bir işlemdir. Kararın iptali istenirken karşılaşılan asıl sorun genellikle esasa ilişkin değil; hangi mahkemeye, hangi sürede ve hangi belgelerle başvurulacağına ilişkindir. YUKK ve 5901 ekseninde bu rehber, yetki analizini ve usule aykırı işlem nedeniyle davanın esasa girilmeden sonuçlanma riskini konu alır.
Görevli ve Yetkili Mahkeme
Sınır dışı etme kararı bir idari işlemdir; buna karşı açılacak iptal davası idare mahkemesinde görülür. Yetki bakımından ölçüt, kararı veren idarenin bulunduğu yerdir; başvurunun yabancının hâlihazırda bulunduğu ildeki mahkemeye yapılması her zaman doğru sonuç vermeyebilir. Geri gönderme merkezinde tutulan kişiler bakımından idari gözetim kararına itiraz ise ayrı bir yol olup farklı bir merciye yapılır. Bu iki yolun birbirinin yerine geçmediği, sıklıkla gözden kaçırılan bir noktadır.
Dava Süresi ve Yürütmenin Durması
Sınır dışı kararına karşı dava açma süresi, genel idari dava süresinden farklı ve daha kısa olabilecek biçimde özel olarak düzenlenmiştir. Bu nedenle tebliğ tarihi belgelenmeden hiçbir takvim kurulmamalıdır. Ayrıca dava açılmasının kararın icrası üzerindeki etkisi, kararın dayandığı sebebe göre değişir; her sınır dışı kararı aynı rejime tabi değildir. Tercümanın bulunmadığı bir tebligat işleminde kişinin kararı anlamadığı yönündeki iddia da ayrıca ileri sürülmelidir.
Dosyaya Eklenmesi Gereken Belgeler
- Sınır dışı etme kararının kendisi ve tebliğ belgesi
- Pasaport, kimlik ve varsa ikamet izni belgelerinin tümü, geçmiş süreler dâhil
- Türkiye'deki aile bağlarını gösteren nüfus ve evlilik kayıtları
- Çocukların okul kayıtları ve eğitim durumunu gösteren yazılar
- Sağlık durumu ileri sürülüyorsa güncel resmi sağlık raporları
- Uluslararası koruma başvurusu yapılmışsa başvuru ve sonuç belgeleri
- Menşe ülkeye dönüşte doğacak riske ilişkin somut, tarihli ve kaynağı belli belgeler
Belge Sunumunda Sık Yapılan Hatalar
- Yabancı dildeki belgelerin yeminli tercüme ve gerekli tasdik olmadan sunulması.
- Fotokopi sunulup asıllarının ibrazı için ayrıca talepte bulunulmaması.
- Aile bütünlüğü iddiasının belgeye bağlanmadan yalnızca dilekçede anlatılması.
- İdarenin dayandığı sebep hiç tartışılmadan yalnızca kişisel mağduriyetin anlatılması.
- Vekâletnamenin kapsamının idari dava için yeterli olmaması.
Vatandaşlık başvurusu süreci devam ederken sınır dışı kararı verilmiş olması halinde iki dosyanın birbirine etkisi ayrıca değerlendirilmelidir; bu iki süreç kendiliğinden birbirini durdurmaz.
Yukarıdaki bilgiler genel niteliktedir. Kararın dayandığı sebep, kişinin statüsü ve tebliğ tarihi süreci kökten değiştirebileceğinden, işlem elinize ulaştığında gecikmeden hukuki destek almanız önerilir.