Sınır dışı etme kararlarında dava hakkının kullanılabilmesi, kararın hukuki gerekçesinden önce sürenin doğru hesaplanmasına bağlıdır. Bu alanda süreler kısa ve kesindir; kaçırıldığında esasa ilişkin en güçlü iddia dahi incelenemez hâle gelir.
Kararın Tebliği: Sayacın Fiilen Başladığı An
Süre, kararın ilgiliye ya da yasal temsilcisine usulüne uygun tebliğ edildiği anda işlemeye başlar. Uygulamada tartışma çoğu kez tebligatın kime, hangi dilde ve hangi adreste yapıldığı noktasında çıkar. Tebligat evrakının bir örneğinin alınması, tebliğ tarihinin ve tebellüğ edenin kaydedilmesi, tercüman katılımının tutanağa geçip geçmediğinin kontrolü ilk yapılacak işlerdir. Tebligat geçersizse süre işlemeye başlamaz; ancak bu iddianın da belgeye dayanması gerekir.
Gözetim Altındayken Yürütülen Sürecin Farkı
İdari gözetim altında bulunan kişi bakımından dosya iki ayrı hatta ilerler: sınır dışı etme kararına yönelik dava ile idari gözetim kararına yönelik itiraz. Bu iki yolun mercileri, süreleri ve incelenen konuları farklıdır. Birinin kullanılması diğerinin yerine geçmez ve birinden alınan sonuç, diğerini kendiliğinden ortadan kaldırmaz. Planlama yapılırken her iki hattın da ayrı ayrı takip edilmesi gerekir.
Dilekçenin Kurulması
- Kararın dayandığı sebep ile dosyadaki bilgi ve belgelerin karşılaştırılması
- Aile birliği, sağlık durumu ve ülkeye dönüşte karşılaşılacak riskler gibi kişisel unsurların belgelendirilmesi
- İkamet izni, çalışma durumu veya 5901 sayılı Kanun kapsamındaki başvurular varsa bunların dosyaya eklenmesi
- YUKK'ta öngörülen usule ilişkin güncel düzenlemelerin dava dilekçesi hazırlanmadan önce metinden teyit edilmesi
Yürütme ve İcra Bakımından Dikkat Edilecekler
Sınır dışı işleminin dava süresince icra edilip edilemeyeceği hususunda mevzuatta özel bir düzenleme bulunduğundan, bu nokta dosyanın açıldığı tarihteki güncel kanun metni üzerinden kontrol edilmelidir. Genel idari yargı usulünden farklılaşan yönler bulunabileceği için, İYUK'un genel kurallarının doğrudan uygulanacağı varsayımıyla hareket edilmemesi gerekir.
Süre Kaçırıldığında
Dava süresi geçmişse, yeni bir işlem tesis edilip edilmediği, koşullarda değişiklik bulunup bulunmadığı ve yeni bir başvuru üzerine verilecek kararın kendi başına dava konusu olup olamayacağı değerlendirilir. Bu değerlendirme dosya özelinde yapılır ve her zaman sonuç vermez.
Yukarıdaki açıklamalar yol gösterici niteliktedir. Yabancılar hukukunda kişinin statüsü sonucu doğrudan etkilediğinden, süre hesabını ve başvuru sırasını kendi belgeleriniz üzerinden hukuki destekle netleştirmeniz uygun olur.