Müdafi Nedir?
CMK m.2 uyarınca şüpheli veya sanığın ceza muhakemesinde savunmasını yapan avukat. Savunma tarafını temsil eder; katılan/mağdur tarafını temsil eden avukat ise "vekil"dir.
Müdafi, CMK'nın 2. maddesindeki tanıma göre şüpheli veya sanığın ceza muhakemesinde savunmasını yapan avukattır. Yani müdafi, ceza yargılamasında yalnızca savunma tarafını (şüpheli/sanık) temsil eden avukata verilen özel addır. Suçtan zarar gören, katılan veya malen sorumlu tarafı temsil eden avukat ise müdafi değil, vekil olarak adlandırılır.
Müdafinin Görev ve Yetkileri
Müdafi; müvekkiliyle görüşme (soruşturmanın gizliliği bu görüşmeyi engellemez), ifade ve sorguda hazır bulunma, dosyayı inceleme ve örnek alma, delil sunma, tanığa soru yöneltme ve kararlara karşı kanun yollarına başvurma yetkilerine sahiptir. Müdafi ile şüpheli/sanık arasındaki görüşmeler gizlidir.
Müdafi ile Vekil Farkı
Ceza muhakemesinde müdafi savunma tarafını (şüpheli/sanık), vekil ise mağdur/katılan/malen sorumlu tarafını temsil eder. İkisi de avukattır; fark, hangi tarafı temsil ettiklerindedir. Bu ayrım CMK m.2'de açıkça yapılmıştır.
Zorunlu Müdafi Nedir?
Kişi kendisine müdafi seçmediğinde, kanunun öngördüğü hâllerde (çocuk, kendini savunamayacak durumdaki kişi, alt sınırı beş yıldan fazla hapsi gerektiren suçlar) baro tarafından ücretsiz görevlendirilen müdafiye zorunlu müdafi denir.
İlgili Terimler
- Vekil (Ceza Muhakemesinde)CMK m.2 uyarınca katılan, suçtan zarar gören veya malen sorumlu kişiyi ceza muhakemesinde temsil eden avukat. Savunma tarafını temsil eden avukat ise "müdafi"dir.
- Zorunlu MüdafiŞüpheli/sanığın müdafisi yoksa, kanunun öngördüğü hâllerde (çocuk, kendini savunamayacak durumdaki kişi, üst sınırı ağır suçlar) baro tarafından ücretsiz görevlendirilen avukat.
- SanıkCMK m.2 uyarınca kovuşturmanın başlamasından hükmün kesinleşmesine kadar suç şüphesi altında bulunan kişi. İddianamenin kabulüyle şüpheli, sanık sıfatını alır.
İlgili Makaleler
- Gözaltı ve Yakalama (CMK m.90-91): Süreler, Haklar ve İtirazYakalama ve gözaltı, kişi özgürlüğüne yapılan ilk ve en ani müdahaledir; kanun bunu sıkı süre sınırlarına ve güvencelere bağlamıştır. CMK m.91 uyarınca gözaltı ferdi suçta en çok 24 saat, toplu suçta uzatmayla 4 güne kadar sürebilir. Gözaltına alınan kişinin müdafi, yakınlarına haber ve hekim muayenesi hakları vardır; karara sulh ceza hâkimliğinde itiraz edilebilir. Bu makale bu kuralları gerçek madde metniyle açıklar.
- İfade, Sorgu ve Susma Hakkı (CMK m.147-148): Haklarınız ve Yasak Usullerİfade ve sorgu, ceza sürecinin en kritik anlarından biridir; burada yapılan hatalar sonucu doğrudan etkiler. CMK m.147 uyarınca şüpheliye susma hakkı, müdafi hakkı ve yüklenen suç mutlaka bildirilmelidir. CMK m.148 ise işkence, aldatma, yorma, cebir gibi yasak usulleri sayar ve bu yollarla alınan ifadenin, kişi rıza gösterse bile delil olarak kullanılamayacağını düzenler. Bu makale bu güvenceleri gerçek madde metniyle açıklar.
- İletişimin Dinlenmesi (CMK m.135): Süre, Katalog Suçlar ve Delil Değeriİletişimin dinlenmesi ve kayda alınması, kişi özgürlüğüne en ağır müdahalelerden biridir ve sıkı koşullara bağlıdır. CMK m.135 uyarınca tedbir yalnızca kanunda sayılan katalog suçlarda, kuvvetli şüphe ve başka delil elde edilememesi hâlinde hâkim kararıyla uygulanır. Süre sınırlıdır, tesadüfen elde edilen delilin kullanımı kısıtlıdır ve müdafi ile iletişim korunur. Bu makale bu güvenceleri gerçek madde metniyle açıklar.
- CMK Zorunlu Müdafi Ücret Tarifesi (2026): Ödeme Talebi ve Eksik Ödemeye İtiraz43917 sayili CEZA MUHAKEMESİ KANUNU GEREĞİNCE GÖREVLENDİRİLEN MÜDAFİ VE VEKİLLERE YAPILACAK ÖDEMELERE İLİŞKİN 2026 YILI TARİFESİ kanununun amaci, kapsami, uygulama riskleri ve pratik basvuru yol haritasi.
- CMK Gereğince Görevlendirilen Müdafi ve Vekil Ödemeleri 2025 Tarifesi: Hak Ediş ve Kesinti İtirazı41273 sayili CEZA MUHAKEMESİ KANUNU GEREĞİNCE GÖREVLENDİRİLEN MÜDAFİ VE VEKİLLERE YAPILACAK ÖDEMELERE İLİŞKİN 2025 YILI TARİFESİ kanununun amaci, kapsami, uygulama riskleri ve pratik basvuru yol haritasi.
- CMK Müdafi ve Vekil Ücret Tarifesi: Zorunlu Müdafilikte Ödeme Talebi ve Reddine İtiraz40632 sayili CEZA MUHAKEMESİ KANUNU GEREĞİNCE GÖREVLENDİRİLEN MÜDAFİ VE VEKİLLERE YAPILACAK ÖDEMELERE İLİŞKİN 2024 YILI TARİFESİ kanununun amaci, kapsami, uygulama riskleri ve pratik basvuru yol haritasi.