Zorunlu Müdafi Nedir?
Şüpheli/sanığın müdafisi yoksa, kanunun öngördüğü hâllerde (çocuk, kendini savunamayacak durumdaki kişi, üst sınırı ağır suçlar) baro tarafından ücretsiz görevlendirilen avukat.
Zorunlu müdafi, şüpheli veya sanığın kendisine bir müdafi seçmediği hâllerde, kanunun aradığı koşullar varsa, istem aranmaksızın baro tarafından görevlendirilen avukattır. Ücreti Devletçe/baroca karşılanır ve savunma hakkının etkin biçimde kullanılmasını güvence altına alır.
Zorunlu Müdafi Hangi Hâllerde Atanır?
Şüpheli/sanığın çocuk (18 yaşından küçük) olması; kendisini savunamayacak derecede malul veya sağır-dilsiz olması; ya da isnat edilen suçun alt sınırı beş yıldan fazla hapsi gerektirmesi hâllerinde, müdafi yoksa zorunlu müdafi görevlendirilir.
Seçilen Müdafiden Farkı
Kişi kendi avukatını seçerse buna seçilmiş müdafi denir. Seçim yapılmadığında veya kanunun zorunlu kıldığı hâllerde baro tarafından atanan avukat ise zorunlu (atanmış) müdafidir. İkisinin de görev ve yetkileri aynıdır.
İlgili Terimler
- MüdafiCMK m.2 uyarınca şüpheli veya sanığın ceza muhakemesinde savunmasını yapan avukat. Savunma tarafını temsil eder; katılan/mağdur tarafını temsil eden avukat ise "vekil"dir.
- SanıkCMK m.2 uyarınca kovuşturmanın başlamasından hükmün kesinleşmesine kadar suç şüphesi altında bulunan kişi. İddianamenin kabulüyle şüpheli, sanık sıfatını alır.
- ŞüpheliCMK m.2 uyarınca soruşturma evresinde suç şüphesi altında bulunan kişi. İddianame kabul edilip kovuşturma başlayınca "sanık" sıfatını alır.
İlgili Makaleler
- CMK Zorunlu Müdafi Ücret Tarifesi (2026): Ödeme Talebi ve Eksik Ödemeye İtiraz43917 sayili CEZA MUHAKEMESİ KANUNU GEREĞİNCE GÖREVLENDİRİLEN MÜDAFİ VE VEKİLLERE YAPILACAK ÖDEMELERE İLİŞKİN 2026 YILI TARİFESİ kanununun amaci, kapsami, uygulama riskleri ve pratik basvuru yol haritasi.
- CMK Müdafi ve Vekil Ücret Tarifesi: Zorunlu Müdafilikte Ödeme Talebi ve Reddine İtiraz40632 sayili CEZA MUHAKEMESİ KANUNU GEREĞİNCE GÖREVLENDİRİLEN MÜDAFİ VE VEKİLLERE YAPILACAK ÖDEMELERE İLİŞKİN 2024 YILI TARİFESİ kanununun amaci, kapsami, uygulama riskleri ve pratik basvuru yol haritasi.
- CMK Zorunlu Müdafi ve Vekil Ödemeleri 2021 Tarifesi: Ödeme Talebi ve İtiraz Süreci36199 sayili CEZA MUHAKEMESİ KANUNU GEREĞİNCE GÖREVLENDİRİLEN MÜDAFİ VE VEKİLLERE YAPILACAK ÖDEMELERE İLİŞKİN 2021 YILI TARİFESİ kanununun amaci, kapsami, uygulama riskleri ve pratik basvuru yol haritasi.
- Zorunlu Müdafi Ücreti Kime Yüklenir? Devletçe Yapılan Ödemenin Yargılama Giderleri İçindeki Yeri12770 sayili CEZA MUHAKEMESİ KANUNU GEREĞİNCE GÖREVLENDİRİLEN MÜDAFİ VE VEKİLLERE YAPILACAK ÖDEMELERE İLİŞKİN 2009 YILI TARİFESİ kanununun amaci, kapsami, uygulama riskleri ve pratik basvuru yol haritasi.
- CMK Müdafi ve Vekil Görevlendirme Yönetmeliği: Zorunlu Müdafilikte Usul ve Görev Sınırları11156 sayili CEZA MUHAKEMESİ KANUNU GEREĞİNCE MÜDAFİ VE VEKİLLERİN GÖREVLENDİRİLMELERİ İLE YAPILACAK ÖDEMELERİN USUL VE ESASLARINA İLİŞKİN YÖNETMELİK kanununun amaci, kapsami, uygulama riskleri ve pratik basvuru yol haritasi.