Yargıtay 1. Ceza Dairesi E.2025/1799 K.2025/5227

Torbalı Açık Ceza İnfaz Kurumunda hükümlü olarak bulunan ...'nın, firar etmek eylemi nedeniyle 5275 sayılı Kanun’un 44/3-ı maddesi gereğince 15 gün süre ile hücreye koyma disiplin cezası ile cezalandırılmasına dair anılan Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü Disiplin Kurulu Başkanlığının 19.03.2024 tarihli ve 2024/71 sayılı kararının şikayet edilmeksizin kesinleşmesini müteakip, disiplin cezasının onaylanmasına ilişkin İzmir 1. İnfaz Hakimliğinin 16.04.2024 tarihli ve 2024/6514 Esas, 2024/6539 Karar sayılı kararına yönelik itirazın reddine dair İzmir 1. Ağır Ceza Mahkemesinin 27.05.2024 tarihli ve 2024/1883 değişik iş sayılı kararı ile ilgili olarak;

Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca, 06.03.2025 tarihli ve 94660652-105-35-25349-2024-Kyb sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 17.03.2025 tarihli ve 2025/33541 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü;

I. İSTEM

Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 17.03.2025 tarihli ve 2025/33541 sayılı kanun yararına bozma isteminin;

"5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un “Disiplin soruşturması” başlıklı 47. maddesinin 2. fıkrasında, “Hükümlülerin diğer disiplin cezalarını gerektiren eylemlerinin öğrenilmesinden itibaren derhal ve en geç beş gün içinde kurum en üst amirince atanan bir görevli tarafından soruşturmaya başlanır.”, aynı maddenin 3. Fıkrasında, “Soruşturma en geç onbeş gün içinde tamamlanır. Firar hâlinde bu süre hükümlünün yakalandığının öğrenildiği tarihte başlar. Düzenlenen rapor ve ekleri disiplin kuruluna sunulur. Soruşturma süresi eylemin ve soruşturmanın niteliğine göre infaz hâkiminin yazılı onayı ile yedi güne kadar uzatılabilir.” şeklinde düzenlemeler ile,

Benzer bir olaya ilişkin Yargıtay 1. Ceza Dairesinin 13.01.2023 tarihli ve 2023/24 Esas, 2023/134 Karar sayılı ilâmında, "...hükümlü hakkında 5275 sayılı Kanunun 47/2. maddesi uyarınca firar eyleminin öğrenildiği tarihten itibaren en geç 2 gün içerisinde Kurum en üst amiri tarafından atanan bir görevli tarafından soruşturmaya başlanması, hükümlünün firar eylemi ile ilgili olarak tüm bilgi ve belgelerin toplanması, varsa alınması gereken ifadelerin alınması, hükümlünün savunması alınmadan disiplin cezasının verilmesi mümkün olmadığından,

İnfaz Hakimliğinden eylemin niteliği gereği hükümlü yakalandığında kullanılmak üzere ek süre talebinde bulunulması, hazırlanan disiplin soruşturması raporunun Disiplin Kurulu Başkanlığına sunulması, Disiplin Kurulu Başkanlığının da yasa gereği hükümlünün savunması alınmadan disiplin cezası verilemeyeceğinden, hükümlü yakalandığında disiplin soruşturmasının tamamlanması için dosyanın soruşturmacıya gönderilmesi ve sanığın hukukî durumunun savunması alındıktan sonra değerlendirilmesi yönünde bir karar alması, hükümlü yakalandığında dosyanın görevlendirilen soruşturmacıya gönderilmesi,

yasada öngörülen süre içerisinde hükümlüye yazılı ya da sözlü olarak savunma yapma hakkı tanınması ve disiplin soruşturmasının tamamlanması gerekirken, Kanun'da öngörülen emredici ve hak düşürücü sürelere uyulmadan hükümlünün firar tarihinden 4 ay 18 gün sonra muhakkik görevlendirilmesi suretiyle soruşturmaya başlanılması nedeniyle verilen disiplin cezasının usûl ve yasaya aykırı olduğu anlaşılmakla,..." şeklinde yer alan açıklamalar karşısında,

Belirtilen sürelere ve usullere uyularak disiplin soruşturmasının yapılması ve tamamlanması gerektiği, somut olayda ise, ceza infaz kurumundan 27.02.2024 tarihinde firar eden hükümlü hakkında 28.02.2024 tarihinde muhakkik atanmasını takiben, hükümlünün 01.03.2024 tarihinde yakalanarak kuruma geri alınması üzerine,

06.03.2024 tarihinde savunma yapması için tebligat yapılmak suretiyle disiplin soruşturmasının yeniden başlatıldığı ve 19.03.2024 tarihinde muhakkik raporunun düzenlenmesini müteakip, adı geçen ceza infaz kurumunun 19.03.2024 tarihli ve 2024/71 sayılı ceza verme kararı ile hücreye koyma cezası uygulanmasına karar verildiği anlaşılmakla, hükümlü hakkında söz konusu sürelere ve soruşturma usulüne uyulmaksızın soruşturma yapılmış olması sebebiyle disiplin cezası verilemeyeceğinden, disiplin cezasının onaylanmasına karar verilmeyip,

disiplin cezasının kaldırılması için dosyanın ceza infaz kurumu idaresine gönderilmesine karar verilmesi gerektiği gözetilmeden, itirazın kabulü yerine yazılı şekilde reddine karar verilmesinde isabet görülmemiştir."

Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır.

II. GEREKÇE

1. 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun 309 uncu maddesinin, (1), (2) ve (3) üncü fıkraları; (1) Hâkim veya mahkeme tarafından verilen ve istinaf veya temyiz incelemesinden geçmeksizin kesinleşen karar veya hükümde hukuka aykırılık bulunduğunu öğrenen Adalet Bakanlığı, o karar veya hükmün Yargıtayca bozulması istemini, yasal nedenlerini belirterek Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına yazılı olarak bildirir. (2) Yargıtay Cumhuriyet Başsavcısı, bu nedenleri aynen yazarak karar veya hükmün bozulması istemini içeren yazısını Yargıtayın ilgili ceza dairesine verir. (3) Yargıtayın ceza dairesi ileri sürülen nedenleri yerinde görürse, karar veya hükmü kanun yararına bozar.

2. 15.04.2020 tarihli ve 31100 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren 7242 sayılı Kanun’un 27 nci maddesi ile değişik 5275 sayılı Kanun’un 47 nci maddesinin (2), (3), (4) ve (5) inci fıkraları;

(2) Hükümlülerin diğer disiplin cezalarını gerektiren eylemlerinin öğrenilmesinden itibaren derhâl ve en geç beş gün içinde kurum en üst amirince atanan bir görevli tarafından soruşturmaya başlanır.

(3) Soruşturma en geç onbeş gün içinde tamamlanır. Firar hâlinde bu süre hükümlünün yakalandığının öğrenildiği tarihte başlar. Düzenlenen rapor ve ekleri disiplin kuruluna sunulur. Soruşturma süresi eylemin ve soruşturmanın niteliğine göre infaz hâkiminin yazılı onayı ile yedi güne kadar uzatılabilir.

(4) Savunma alınmadan disiplin cezası verilemez. Haklarında disiplin soruşturması yapılanlara, yüklenen eylemin niteliği ve sonuçları ile üç gün içinde savunmalarını vermeleri, aksi hâlde bu haklarından vazgeçmiş sayılacakları yazılı olarak bildirilir. Savunma yazılı olarak sunulabileceği gibi sözlü olarak da yapılabilir. Sözlü savunma tutanakla saptanır. Türkçe bilmeyenlerle, sağır ve dilsizlerin savunmaları tercüman aracılığıyla alınır.

(5) Disiplin cezaları disiplin kurulunca evrak üzerinden görüşülerek en geç üç gün içinde karara bağlanır. Disiplin kurulu, yasada yazılı disiplin cezası uygulanmasına veya disiplin cezası verilmesine yer olmadığına karar verebilir. Disiplin kurulu kararları gerekçeli olarak yazılır ve kararda şikâyet mercii ve süresi açıkça gösterilir.

Şeklinde düzenlenmiştir.

3. Hücreye koyma disiplin cezasının infazına başlayabilmek için infaz hakiminin onayının alınması aşamasında kesinleşmiş disiplin cezasının esasına ilişkin olarak tarafların itiraz etme, İnfaz Hakimliğinin ve itiraz merciinin de kesinleşmiş disiplin cezası kararıyla ilgili olarak esastan inceleme yaparak, doğrudan kaldırma yetkisinin bulunmadığı, inceleme yetkisinin disiplin cezası verildiği sırada değerlendirme konusu yapılmayan ancak cezanın infazı aşamasında değerlendirmeye alınmasında zorunluluk bulunan hükümlünün sağlık durumu, infaza geçilmesi için gerekli hukuki ve fiili koşulların uygun olup olmadığı gibi hususlarla sınırlı olduğu,

ancak bu incelemeleri yaptığı sırada kesinleşen disiplin cezasının usul ve yasaya aykırı olduğu ve bu nedenle infazının yapılmaması gerektiğinin anlaşılması durumunda, bu aşamada disiplin cezasının infazına başlanmasına yer olmadığına ve disiplin cezasının kaldırılması için idari işlemlerin başlatılması amacıyla yetkili ve görevli idari birimlere bildirimde bulunmasına karar verilmesi gerekmektedir.

4.Somut olayda, hükümlünün 27.02.2024 tarihinde açık ceza infaz kurumundan firar ettiği, firar eylemi ile ilgili olarak bir gün sonra 28.02.2024 tarihinde muhakkik atanarak disiplin soruşturmasına başlandığı, 01.03.2024 tarihinde yakalanan hükümlünün kapalı ceza infaz kurumuna alındığının 05.03.2024 tarihinde açık ceza infaz kurumuna bildirilmesi üzerine, muhakkik tarafından 06.03.2024 tarihinde, hükümlüden hakkında başlatılan disiplin soruşturması ile ilgili savunmasının istendiği ve 15 günlük yasal süre içerisinde 19.03.2024 tarihinde muhakkik tarafından hazırlanan raporun Disiplin Kurulu Başkanlığına sunulduğu ve aynı gün hükümlü hakkında eylemine uyan disiplin cezasının verildiği anlaşılmaktadır.

5. Hükümlünün firar eylemi ile ilgili olarak 5275 sayılı Kanun'un 47. maddesinin 2. fıkrasında öngörülen 5 günlük süre içerisinde disiplin soruşturmasına başlandığı, aynı maddenin 3. fıkrasında yer alan, "Soruşturma en geç onbeş gün içinde tamamlanır.

Firar hâlinde bu süre hükümlünün yakalandığının öğrenildiği tarihte başlar" hükmü dikkate alındığında disiplin soruşturmasının firar eden hükümlünün yakalandığının öğrenildiği tarihten itibaren 15 gün içerisinde tamamlandığı, 15 günlük süre içerisinde disiplin soruşturma raporunun Disiplin Kurulu Başkanlığına verildiği, Disiplin Kurulu Başkanlığının da kanunda öngörülen üç günlük süre geçmeden karar verdiği, disiplin soruşturmasına başlanması,

tamamlanması ve karar verilmesi için kanunda öngörülen emredici ve hak düşürücü sürelere aykırı bir durumun sözkonusu olmadığı anlaşılmakla, haklı sebebe dayanmayan ve yerinde görülmeyen kanun yararına bozma isteminin reddine karar vermek gerekmiştir.

III. KARAR