Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2014/12940 K.2015/14591

Taraflar arasında görülen elatmanın önlenmesi ve yıkım ve tazminat davası sonunda, yerel mahkemece davanın kısmen kabüne ilişkin olarak verilen karar davacı vekili tarafından yasal süre içerisinde temyiz edilmiş olmakla dosya incelendi, Tetkik Hakimi ... 'ın raporu okundu, açıklamaları dinlendi, gereği görüşülüp düşünüldü;

-KARAR-

Dava; çaplı taşınmaza elatmanın önlenmesi, yıkım ve tazminat isteklerine ilişkindir. Davacı, kayden ... adına kayıtlı mera vasıflı 1130 ve 1131 parsel sayılı taşınmazlara davalıların fıstık fidanı dikmek, tarla ve bağ olarak kullanmak suretiyle müdahale ettiklerini ileri sürerek, taşınmazlarda meydana gelen zararın davalılardan tazminine, elatmanın önlenmesine ve yıkıma karar verilmesini istemiştir. Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır. Mahkemece, müdahalenin keşfen saptandığı gerekçesiyle elatmanın önlenmesi ve yıkım isteklerinin kabulüne, tazminat isteğinin ise kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Hemen belirtilmelidir ki; iddianın içeriği ve ileri sürülüş biçiminden davanın taşınmaz malın aynına ilişkin olduğu ve konusunu oluşturan hakkın para ile değerlendirilmesinin mümkün bulunduğu açıktır.

Bu tür davalarda, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 120. maddesi ve 492 Sayılı Harçlar Kanunu'nun 16. maddesi uyarınca dava değerinin elatılan yerin değeri ile talep edilen ecrimisil veya tazminatın toplamından, elatmanın önlenmesi isteğinin yanında yıkım isteği de varsa dava değerinin elatılan yerin değeri ile yıkımı istenilen yapı değerinin toplamından (4.3.1953 tarih 10/2 Sayılı İçtihadı Birleştirme Kararı) ibaret olacağı ve belirlenen bu değer üzerinden 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 26, 27, 28, 30 ve 32 maddelerinde öngörüldüğü şekilde işlemlerin yerine getirilerek gerekli olan harcın alınacağı tartışmasızdır.

Dosya içeriği ve toplanan delillerden, davanın, davacının harçtan muaf olması nedeniyle harç ödenmeksizin açıldığı, keşfen taşınmazların elatıldığı iddia edilen kısımlarının ve yıkımı istenen ağaçların değerinin belirlenmediği, karar ve ilam harcının da hükmedilen tazminat miktarı üzerinden belirlendiği görülmektedir.

Hâl böyle olunca; anılan hususun kamu düzeni ile ilgili olduğu ve temyiz edenin sıfatına bakılmaksızın resen gözetileceği dikkate alınarak, davada ileri sürülen isteklerden elatmanın önlenmesi ve yıkım istekleri ile ilgili olarak dava değerinin mahallinde yeniden keşif yapılarak saptanması, yukarıda belirtilen ilkeler uyarınca karar ve ilam harcına hükmedilmesi gerekirken, bu husus gözardı edilerek yazılı şekilde hüküm kurulması doğru değildir.