Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2014/16720 K.2017/726

Taraflar arasında görülen elatmanın önlenmisi, eski hale getirme davası sonunda, yerel mahkemece davanın elatmanın önlenmesi isteğinin kabulüne, eski hale getirme isteğinin reddine ilişkin olarak verilen karar davacı ve davalı ... vekilleri tarafından yasal süre içerisinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla, duruşma günü olarak saptanan 07.02.2017 Salı günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden vekili Avukat ... geldi, davetiye tebliğine rağmen temyiz edilen davalılar .... vd. vekili Avukat, diğer temyiz eden davalı ... vk.

Avukat gelmediler, yokluklarında duruşmaya başlandı, süresinde verildiği ve kayıt olunduğu anlaşılan temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten sonra gelen vekilin sözlü açıklamaları dinlendi, duruşmanın bittiği bildirildi, iş karara bırakıldı. Bilahare Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelenerek gereği görüşülüp düşünüldü:

-KARAR-

Dava, çaplı taşınmaza el atmanın önlenmesi ve taşınmazın eski hale getirilmesi isteğine ilişkindir.

Davacı, 98 ada 12 parsel sayılı taşınmazın kayden maliki olduğunu, davalıların, Düden Kaynak Göletinin su seviyesini yükseltmek için taşınmazının batısından akmakta olan doğal dere yatağına set çektiklerini, tarlasının içinden yaklaşık 3-4 metre genişliğinde kanal kazıldığını ve buradaki bazı ağaçların kesildiğini, suyun akışının bu kanala yönlendirildiğini, tarlasının yaklaşık 2.000 m²'lik kısmını kullanamaz hale geldiğini ileri sürerek, su kanalının yönünü değiştirmek suretiyle yapılan tecavüzün önlenmesine, çekilen setin kaldırılmasına ve açılan kanalın tarım toprağı ile doldurulmak suretiyle eski hale getirilmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalılar, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, davanın reddine ilişkin verilen karar Dairece; “... davacıya ait 98 ada 12 parsel sayılı taşınmazın krokiye göre kırmızıyla taralı olarak gösterilen 1765,76 m²'lik bölümüne kanaldan su akışı sağlamak suretiyle davalılar tarafından haksız olarak el atıldığı açıktır. Hal böyle olunca; kayda üstünlük tanınmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmesi gerekirken, yanılgılı değerlendirmeyle yazılı olduğu üzere davanın reddine karar verilmiş olması doğru değildir...” gerekçesiyle bozulmuş, mahkemece bozma ilamına uyularak yapılan yargılama sonunca elatmanın önlenmesi isteğinin kabulüne, eski hale getirme isteğinin reddine karar verilmiştir.

Dosya içeriğinden ve toplanan delillerden, davacının kayden maliki olduğu 98 ada 12 parsel sayılı taşınmazın doğu ve batısında iki kanalın bulunduğu davalı ... ile Hazine arasında Düden suyu kaynağının kiralanmasına ilişkin olarak düzenlenen sözleşmeyi diğer davalıların müşterek borçlu ve müteselsil kefil olarak imzaladıkları, bu sözleşmeye istinaden davalı ...'nin, Düden Kaynağının ağzına balık üretim tesisi kurduğu, Düden Kaynağının, normalde davalının taşınmazının batısında bulunan kanaldan akması gerekirken, batı kısımdaki kanalın ağzının davalılar tarafından çekilen setle kapatıldığı,

davalıların, kepçe ve kamyonla çalışarak taşınmazın doğusundaki kanalın içindeki çamur ve balçıkları temizledikleri keşif sonrası düzenlenen 9.12.2011 tarihli fen bilirkişi rapor ve krokisine göre çekişmeli 12 parsel sayılı taşınmazın kırmızıyla taralı olarak gösterilen 1765,76 m²'lik kısmını da içine alacak şekilde taşınmazın doğusunda bulunan kanaldan akmaya başladığı, bu durumda, davacıya ait 98 ada 12 parsel sayılı taşınmazın krokiye göre kırmızıyla taralı olarak gösterilen 1765,76 m²'lik bölümüne kanaldan su akışı sağlamak suretiyle davalılar tarafından haksız olarak el atıldığı anlaşılmaktadır.

Mahkemece hükme esas alınan 9.12.2011 tarihli fen bilirkişisi raporunda kırmızı ile gösterilen alana davalıların elatmasının önlenmesine,taşınmazın doğusundaki kanalın tarım toprağı ile doldurulması suretiyle eski hale getirilmesi talebinin reddine karar verilmiştir. Oysa, davacı kanalın değil, 12 parsel sayılı taşınmazında müdahale ile tarımsal yapısı bozulan kısmın eski hale getirilmesini talep ettiği, talebin yanılgılı değerlendirildiği gibi bu konuda hüküm kurmaya yeterli bir inceleme yapıldığını da söyleyebilme olanağı yoktur.

Şöyle ki, hükme esas alınan raporda A harfi ile gösterilen yerde kanalın genişletilmesi için toprak alınıp alınmadığı ve bu kısmın tarımsal yapısının bozulup bozulmadığı tespit edilmemiştir.

Hâl böyle olunca, mahalinde ziraat bilirkişisi eşliğinde yeniden keşif yapılarak fen bilirkişi raporunda A harfi ile gösterilen yerde kanal genişletme çalışması mı yapıldığı, yoksa kanaldaki taşmaya bağlı olarak toprak yapısında mı bozulma olduğu tespit edilerek illiyet bağının kurulması, taşınmazın toprak yapısı bozulmuş ise bunun ne şekilde giderileceği hususunda denetime elverişli olacak şekilde rapor alınması ve hasıl olacak sonuca göre eski hale getirilme isteği yönünden bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.