Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2019/4986 K.2021/843

Taraflar arasında görülen davada;

Davacı, mirasbırakanı annesi ...’nin 4 parsel sayılı taşınmazını kız çocuklardan mal kaçırma amacıyla davalı gelini ... ile davalı torunu Sinan’a 1/2’şer paylı olarak satış suretiyle devrettiğini, temlikten sonra müteahhit ile kat karşılığı inşaat sözleşmesi imzalandığını, kat mülkiyeti tesisinden sonra 1,3,5 ve 7 numaralı bağımsız bölümlerin davalı ...; 2,4 ve 6 numaralı bağımsız bölümlerin davalı ... adlarına tescil edildiğini, bunlardan 2,4,5 ve 6 numaralı bağımsız bölümlerin üçüncü kişilere devredildiğini ileri sürerek davalılar adlarına olan tapu kayıtlarının iptali ile miras payı oranında adına tescil, üçüncü kişilere devredilen taşınmazlar yönünden bedel isteklerinde bulunmuştur.

Davalılar, mirasbırakanın mal kaçırma kastı ile hareket etmediğini ve temlikin gerçek satış işlemi olduğunu belirterek davanın reddini savunmuştur.

Mahkemece, temlikin mal kaçırma amaçlı ve muvazaalı olduğu gerekçesiyle davanın kabulüne ilişkin verilen karara karşı davalıların yaptığı istinaf başvurusu Samsun Bölge Adliyesi 1.Hukuk Dairesi tarafından esastan reddedilmiştir.

Karar, davalılar tarafından süresinde duruşma istekli temyiz edilmiş olmakla; Tetkik Hakimi ...'un raporu okundu, düşüncesi alındı. Dosya incelendi, gereği görüşülüp düşünüldü.

-KARAR-

Dava, muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı pay oranında tapu iptali ve tescil, olmadığı takdirde bedel isteğine ilişkindir.

Dosya içeriğine, toplanan delillere, hükmün dayandığı yasal ve hukuksal gerekçeye ve özellikle delillerin takdirinde bir isabetsizlik bulunmamasına göre, davanın kabulüne karar verilmiş olmasında kural olarak bir isabetsizlik yoktur. Davalıların bu yöne değinen temyiz itirazları yerinde görülmediğinden reddine.

Hemen belirtilmelidir ki; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (HMK) 26. maddesi hükmü gereğince hakim, kural olarak tarafların talep sonuçlarıyla bağlıdır. Ondan fazlasına veya başka bir şeye karar veremez. Buna usul hukukunda taleple bağlılık ilkesi denilmektedir.

Somut olayda, davacının miras payı oranında iptal-tescile, kalan payın davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesi ile yetinilmesi gerekirken, davalı ... adına kayıtlı olan çekişme konusu taşınmazların tamamının tapusunun iptali ile davacının miras payları oranında davacı adına tescil hükmü kurulmuş olması doğru değildir.

Diğer yandan; muris muvazaası hukuksal nedenine dayalı tapu iptali ve tescil davalarında dava değerinin, çekişme konusu taşınmazın tümünün değeri üzerinden davayı açan mirasçıların paylarına isabet eden toplam değer olduğu kuşkusuzdur.

Bununla birlikte; harç kamu düzeni ile ilgili olup temyiz edenin sıfatına bakılmaksızın re’sen gözetilmesi gereken hususlardandır.

Somut olayda, çekişme konusu bağımsız bölümlerin dava tarihi itibariyle keşfen saptanan toplam değeri 721.952,51 TL; davacının 1/5 miras payına isabet eden değer ise 144.390,50 TL olup, eldeki davanın pay oranında açıldığı ve davacının miras payı oranında iptal tescile karar verildiği gözetildiğinde, 144.390,50 TL üzerinden alınması gereken 9.863,31 TL nisbi karar ve ilam harcından 85,39 TL peşin, 1.922,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 7.855,92 TL nispi karar ve ilam harcının davalılardan payları oranında alınarak Hazineye irat kaydına şeklinde karar verilmesi gerekirken, taşınmazın tamamı üzerinden fazla nisbi karar ve ilam harcına hükmedilmesi doğru değildir.

Ne var ki; anılan hususların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden; ilk derece mahkemesine ait hüküm fıkrasının 1. 3. ve 4.bentlerinin çıkartılarak yerlerine “1-Trabzon ili Ortahisar ilçesi Toklu Mahallesi 2924 ada 4 parselde kayıtlı 1 ve 7 numaralı bağımsız bölümlerin davalı ... adına tapu kayıtlarının davacının Akçaabat Noterliğinin 07.05.2015 tarih 6676 yevmiye numaralı veraset ilamındaki payı oranında İPTALİ ile miras payı oranında TESCİLİNE, kalan payın davalı ... üzerinde bırakılmasına

3-Alınması gereken 9.863,31 TL nispi karar ve ilam harcından 85,39 TL peşin harç ve 1.922,00 TL tamamlama harcının mahsubu ile bakiye 7.855,92 TL nisbi karar ve ilam harcının davalılardan(3.922,96 TL’sinin davalı ...’dan; 3.932,96 TL’sinin davalı ...’den olacak şekilde ) alınarak Hazineye irat kaydına

4-Davacı tarafından yapıldığı anlaşılan 856,20 TL yargılama gideri, 85,39 TL peşin harç ve 1.922,00 TL tamamlama harcı toplamı olan 2.863,59TL’nin davalılardan (1.420,35 TL’sinin davalı ...’dan; 1.443,24 TL’sinin davalı ...’den olacak şekilde) alınarak davacıya verilmesine,” cümlelerinin yazılmasına