Yargıtay 1. Hukuk Dairesi E.2022/5471 K.2023/7336

Taraflar arasındaki tescil davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, Mahkemece bozma kararına uyularak davanın ksımen kabuüne karar verilmiştir.

Mahkeme kararı davacılar vekili, davalı Hazine vekili ve davalı ... vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikler yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili; davacıların kadastro işlemleri sırasında tescil harici bırakılan taşınmazın birlikte maliki olduklarını, söz konusu taşınmazın miras ve zilyetlik yoluyla geçtiğini ileri sürerek fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydı ile Van ili, Edremit ilçesi, ... Mahallesi sınırları içinde eski parsel nosu 1508 yeni parsel nosu 102 olan taşınmazın güneyindeki yaklaşık 5 dönümlük tescil harici bırakılan alanın hisseleri oranında müvekkiller adına tesciline karar verilmesini istemiştir.

II. CEVAP

Davalı Hazine vekili; dava konusu taşınmazın niteliği itibariyle Devletin hüküm ve tasarrufu altında bulunan ve kadastro tespiti sırasında tescil harici bırakılan bir yer olduğunu, gerekli araştırmaların yapılması gerektiğini belirterek davanın reddini savunmuştur

Davalı ... Belediye Başkanlığı vekili; taraflarına husumet yöneltilemeyeceğini, Kanunda öngörülen davasız ve aralıksız olarak yirmi yıl süreyle ve malik sıfatıyla zilyetliğinde bulundurma şartlarının dava konusu yer ve davacı açısından gerçekleşmediğini belirterek davanın reddini savunmuştur.

III. MAHKEME KARARI

Mahkemece 11.11.2015 tarihli ve 2014/195 Esas, 2015/736 sayılı Karar sayılı kararı ile; kadastro çalışmalarının yapıldığı tarihle dava tarihi arasında 2 yıldan fazla süre geçtiğinden davanın makul sürede açılmadığı, dava konusu taşınmazın tespit harici bırakıldığı tarihten dava tarihine kadar 20 yıllık sürenin de geçmediği, bu nedenlerle davacılar yararına zilyetlikle kazanma koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Mahkeme kararına karşı süresi içinde davacılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

2.Yargıtay (Kapatılan) 16. Hukuk Dairesinin 11.12.2019 tarihli ve 2016/14224 Esas, 2019/8384 Karar sayılı kararıyla.

"3402 sayılı Kadastro Kanunu'nun 12/3 üncü maddesinde, kadastro sırasında haklarında tutanak düzenlenen taşınmazlar yönünden kadastrodan önceki nedenlere dayanılarak dava açma hakkı 10 yıl ile sınırlanmış ise de kadastro sırasında haklarında kadastro tutanağı düzenlenmeyen taşınmazlar yönünden kadastrodan önceki nedenlere dayanılarak dava açma hakkını sınırlayan herhangi bir yasa hükmü bulunmamaktadır.

Hukuk Genel Kurulu'nun 22.04.2015 tarihli 2013/8-2061 Esas ve 2015/1256 Karar sayılı ilamında da, kadastrodan önceki nedenlere dayalı olarak açılacak tescil davalarını sınırlayan bir sürenin olmadığı açıklanmıştır.

Hal böyle olunca, mahkemece davanın esasına girilip tarafların iddia ve savunmalarına ilişkin tüm deliller birlikte değerlendirilerek TMK'nın 713/4 ve 5.maddeleri de göz önünde bulundurulmak suretiyle sonucuna göre hüküm kurulması gerekirken, yasal olmayan gerekçe ile yazılı şekilde karar verilmesi isabetsizdir." gerekçesiyle karar bozulmuştur.

B. Mahkemece Bozmaya Uyularak Verilen Karar

Mahkemenin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla;davacıların dava konusu taşınmazlardan (A2) harfi ile gösterilen kısma 20 yılı aşkın süredir nizasız ve fasılasız ve ekonomik amaca uygun olarak zilyet bulunduğunu, imar ve ihya çalışmalarını tamamladığını, (A1) harfiyle gösterilen alanda ziraat bilirkişilerince tanzim olunan raporda yer verildiği üzere yasa hükmü gereği öngörülen 20 yıllık imar-ihya süresi işbu kısım için henüz dolmadığı, (B) harfiyle gösterilen alan ise tamamen taşlık olup imar -ihyanın yapıldığından söz edilemeyeceği belirlenerek davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuran

Mahkemenin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili, davalı Hazine vekili ve davalı ... Belediyesi vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz başvuru dilekçesinde; (A) harfiyle gösterilen alanın tümü bakımından bilirkişi raporu ile haklılığın tespit edildiğini, tanık ve bilirkişi beyanlarının lehlerine olduğunu, (B) alanını da

içerir şekilde beyanda bulunan tanık ve mahalli bilirkişilerin buranın müvekkillere ait olduğunu buranın miras bırakan tarafından satın alındığını, buraya emek verildiğini, taşınmazda taş ve kayaların taşındığını, yıllardır malik sıfatlarının olduğunu belirttiklerini, (B) alanı bakımından da davanın reddinin hukuka ve yasaya aykırı olduğunu ileri sürerek kararın bozulmasını istemiştir.

Davalı Hazine vekili temyiz başvuru dilekçesinde; davacının dava konusu taşınmaz üzerinde kazandırıcı zamanaşımı zilyetliğine dayalı iktisap koşulları oluşmadığını, dava ve keşifte dinlenen mahalli bilirkişi ve tanık anlatımlarının maddi gerçeği yansıtmadığını, eksik inceleme ve araştırma ile verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, dava konusu taşınmazın Hazine adına tescil edilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

Davalı ... vekili; (A2) parselinin de kaç yıldır tarımsal faaliyet yapıldığının bilimsel olarak tespit edilemediğini, Devletin hüküm ve tasarrufu altında olan yerlerin mülkiyetinin olağanüstü zamanaşımı yoluyla kazanılamayacağını belirterek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, kadastro öncesi hukuki nedene dayalı tescil istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 1.3402 sayılı Kadastro Kanunu’nun 14 üncü ve 17 nci maddeleri,

2. 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 713/1 nci maddesi.

3. Değerlendirme 1.Temyiz olunan nihai kararların bozulması, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun geçici 3/2 nci maddesinin yollamasıyla 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu'nun (HUMK) uygulanacağı davalar yönünden HUMK'un 428 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı halinde mümkündür.

2.Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacılar vekilinin, davalı ... vekilinin, davalı Hazine vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı 189,15 TL bakiye temyiz giderinin temyiz eden davacılardan alınmasına,

Davalı ... Başkanlığından fazla alınan aşağıda yazılı 1.630,15 TL harcın istek halinde iadesine,

492 sayılı Harçlar Kanunu'nun değişik 13 üncü maddesinin j bendi gereğince Hazineden harç alınmasına yer olmadığına,

Kararın tebliğinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme yolu açık olmak üzere,